Ιδού πώς ξεπουλήθηκαν τα μεταλλεία Κασσάνδρας Χαλκιδικής έναντι πινακίου φακής στην «Ελληνικός Χρυσός». Λίαν αποκαλυπτική είναι η απόφαση του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου που διατάσσει το Ελληνικό Δημόσιο να πάρει πίσω 15,3 εκατομμύρια ευρώ από την εταιρεία!
Κρίνει πως η Ελλάδα έδωσε στην εταιρεία πλεονέκτημα από μεταφορά κρατικών πόρων, διότι η μεταπώληση των μεταλλείων σε τιμή χαμηλότερη της αγοραίας συνεπάγεται μείωση εσόδων του Ελληνικού Δημοσίου.
Αξιοσημείωτο είναι ότι προσφυγές είχαν καταθέσει τόσο η Ελλάδα οδό και η εταιρεία, προκειμένου να μην… ανασταλεί η «επένδυση»!
Σε κάθε περίπτωση το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο με την απόφασή του απορρίπτει τις προσφυγές και ζητά αφενός από την ελληνική κυβέρνηση να εισπράξει τα 15,3 εκατομμύρια, αφετέρου διατάσσει την «Ελληνικός Χρυσός» να επιστρέψει τα χρήματα στο Δημόσιο. Το σκεπτικό της απόφασης του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου αναφέρει χαρακτηριστικά:
■ Η Ελλάδα εσφαλμένα υπογραμμίζει ότι η απαίτηση ανάκτησης 15,3 εκατ. ευρώ κινδυνεύει να αναστείλει μια άμεση επένδυση αξίας 850 εκατ. ευρώ, περιορίζοντας έτσι, αντί να τονώσει, την οικονομική ανάπτυξη και τον ανταγωνισμό σε μια περίοδο μείζονος οικονομικής κρίσης για τη χώρα, καθώς η ενίσχυση δεν χορηγήθηκε ούτε για τις επενδύσεις περιφερειακού χαρακτήρα, ούτε για την προστασία του περιβάλλοντος, ούτε για την απασχόληση. Αντιθέτως, επισημαίνει ότι:
■ Η Ελλάδα χορήγησε πλεονέκτημα στην «Ελληνικός Χρυσός» από μεταφορά κρατικών πόρων, καθώς η μεταπώληση των Μεταλλείων Κασσάνδρας στην «Ελληνικός Χρυσός» σε τιμή χαμηλότερη της αγοραίας τιμής συνεπάγεται μείωση των εσόδων του Ελληνικού Δημοσίου σε σχέση προς τα έσοδα που θα μπορούσε να έχει αποκομίσει και συνεπώς απώλεια πόρων.
■ Η απαλλαγή από την υποχρέωση καταβολής φόρου για τη μεταβίβαση της κυριότητας των μεταλλείων συνιστά κρατική ενίσχυση, καθώς συνεπάγεται τόσο πλεονέκτημα για την «Ελληνικός Χρυσός» όσο και απώλεια πόρων για τον κρατικό προϋπολογισμό.
■ Η κρατική ενίσχυση παρείχε πλεονέκτημα στην «Ελληνικός Χρυσός» έναντι των ανταγωνιστών της και αυτό συνεπαγόταν κίνδυνο στρέβλωσης του ανταγωνισμού και επηρεασμού τού μεταξύ κρατών-μελών εμπορίου.
Στην απόφαση του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου σημειώνεται ότι πριν από το 2003 τα μεταλλεία ανήκαν σε μια άλλη εταιρεία, την TVX Hellas, που τα είχε αγοράσει από το Ελληνικό Δημόσιο για 11 δισ. δραχμές (περίπου 39,8 εκατ. ευρώ), αλλά στη συνέχεια το 2003 μεταβιβάστηκαν και πάλι στο Ελληνικό Δημόσιο έναντι 11 εκατ. ευρώ.
Την ίδια μέρα το Ελληνικό Δημόσιο πούλησε τα μεταλλεία στην «Ελληνικός Χρυσός» για 11 εκατομμύρια ευρώ, χωρίς ανοιχτό διαγωνισμό και δίχως προηγούμενη εκτίμηση των στοιχείων του ενεργητικού.
Αναλυτικότερα, στις 12 Δεκεμβρίου 2003 υπογράφεται η μεταβίβαση των Μεταλλείων Κασσάνδρας στην «Ελληνικός Χρυσός», με αποκλειστικούς μετόχους την «ΑΚΤΩΡ», συμφερόντων Μπόμπολα, και τον Δημήτρη Κούτρα, γενικό διευθυντή της «ΑΚΤΩΡ». Είχε προηγηθεί η υπογραφή ενός «μνημονίου συνεργασίας» μεταξύ της «ΑΚΤΩΡ», του Δημήτρη Κούτρα, της «European Goldfields» (EG) και της «Global Mineral Resources» (GMR).
Κατόπιν καταγγελίας, η Επιτροπή διεξήγαγε τον Δεκέμβριο 2008 εμπεριστατωμένη έρευνα, από την οποία προέκυψε ότι η τιμή των 11 εκατ. ευρώ που καταβλήθηκαν για την πώληση των Μεταλλείων Κασσάνδρας στην «Ελληνικός Χρυσός» το 2003 ήταν κατώτερη της πραγματικής τους αξίας.
Κατά την Επιτροπή, η πώληση πραγματοποιήθηκε χωρίς ανοιχτό διαγωνισμό ή εκτίμηση των περιουσιακών στοιχείων των μεταλλείων από ανεξάρτητο εκτιμητή.
Επίσης η πωλητήρια σύμβαση προέβλεπε απαλλαγή από τους φόρους συναλλαγών. Εκθεση σχετικά με την «Ελληνικός Χρυσός», η εκπόνηση της οποίας ανατέθηκε λίγο μετά την πώληση, υπολόγισε την αξία των μεταλλείων σε 25 εκατ. ευρώ. Οι φόροι που θα έπρεπε να είχαν καταβληθεί επί της πώλησης ανέρχονται σε 1,34 εκατ ευρώ.
Το «όχι» των δημάρχων
Την ίδια ώρα 26 δήμαρχοι της βόρειας Ελλάδας λένε «όχι» στις εξορύξεις. Σε ημερίδα δημάρχων της Μακεδονίας-Θράκης, με θέμα την κατάσταση και τα δεδομένα της μεταλλευτικής εξορυκτικής, εκδόθηκε ψήφισμα με το οποίο εκφράζουν τις αιτιολογημένες αντιρρήσεις τους στη μεταλλευτική δραστηριότητα. Μεταξύ άλλων στο ψήφισμα ζητούν από την πολιτεία τα εξής:
● Ο ρόλος των δήμων και των τοπικών κοινωνιών να είναι αποφασιστικός και όχι γνωμοδοτικός στον τρόπο ανάπτυξης των περιοχών τους, πράγμα που πρέπει να διασφαλιστεί από την αλλαγή του υπάρχοντος θεσμικού πλαισίου.
● Να καταρτιστεί νέος Μεταλλευτικός Κώδικας, όπως αρμόζει σε ένα ευρωπαϊκό κράτος, που θα προστατεύει το περιβάλλον, τους πολίτες και το δημόσιο συμφέρον.
● Να μην υπερισχύει η μεταλλευτική εκμετάλλευση των άλλων οικονομικών δραστηριοτήτων σε σχέδια όπως Ρυθμιστικά, Χωροταξικά, ΓΠΣ και ειδικά όταν αυτές εξασφαλίζουν την αειφόρο ανάπτυξη.
● Να υπάρξουν ουσιαστικοί μηχανισμοί ελέγχου των εξορυκτικών δραστηριοτήτων και άμεση επέμβαση της πολιτείας για την προστασία της κοινωνίας όπου αυτή χρειάζεται (πορίσματα επιθεωρητών Περιβάλλοντος για τα μεταλλεία της Χαλκιδικής).
