«Γελάει όλη η Ευρώπη με τις κωλοτούμπες του Τσίπρα» είπε ο επικεφαλής της Λαϊκής Ενότητας, Παναγιώτης Λαφαζάνης, στην «Πρώτη Γραμμή» του ΣΚΑΪ. Η συντηρητική Ευρώπη δεν νομίζω ότι γελάει, μπορεί να χαίρεται και να πανηγυρίζει που τον οδήγησε σ’ έναν επώδυνο συμβιβασμό, αλλά δεν γελάει και, για να είμαστε ακριβείς, κάποια στιγμή τρόμαξε κιόλας.
Θυμίζω τη δήλωση Γιούνκερ: «Φτάσαμε στη συμφωνία, όχι από σοφία, αλλά από φόβο». Κάτι φοβόταν δηλαδή η ευρωπαϊκή γραφειοκρατία. Δεν γελάει ούτε η ευρωπαϊκή σοσιαλδημοκρατία, γιατί τα χρειάστηκε.
Ενα κομμάτι της (Ολάντ, Ρέντσι, Φάιμαν, Σουλτς) έβαλε πλάτη για να αποκρουστεί το σχέδιο Σόιμπλε, ενώ ο πρόεδρος του Ευρωκοινοβουλίου εκμυστηρεύτηκε στον Τσίπρα ότι «με την καρδιά μας είμαστε μαζί σου, το μυαλό μας όμως δεν μας αφήνει να συμφωνήσουμε με τις θέσεις σου γιατί τότε δεν θα έχουμε τι να πούμε στους ψηφοφόρους μας».
Προφανώς ο Παν. Λαφαζάνης εννοούσε τη ριζοσπαστική Αριστερά. Ούτε αυτή όμως γελάει. Ενα τμήμα της σίγουρα απογοητεύτηκε με την αναδίπλωση της ελληνικής κυβέρνησης, ωστόσο ελάχιστοι εκπρόσωποί της έριξαν το ανάθεμα στον Τσίπρα. Ανάμεσά τους ο Ταρίκ Αλί και κάποια στελέχη που ανήκουν σε κόμματα με αμελητέα παρουσία στην πολιτική ζωή των χωρών τους (ο κάποτε αστέρας της γαλλικής αντισυστημικής Αριστεράς Μπεζανσενό).
Ο Ταρίκ Αλί είπε το εξωφρενικό ότι «η 12η Ιουλίου θα είναι μια ημέρα εξίσου αποφράς με την 21η Απριλίου 1967». Απ’ αυτόν προφανώς εμπνεύστηκαν ορισμένοι δικοί μας και σε κάθε εμφάνισή τους κάνουν λόγο για τη «χούντα του μνημονίου» και έφτασαν στο σημείο να συγκρίνουν την πρακτική Τσίπρα με την πρακτική του δικτάτορα Παπαδόπουλου!
Πάντως, οι πιο εμβληματικές προσωπικότητες του ευρωπαϊκού ριζοσπαστισμού εξακολουθούν να στηρίζουν τον Τσίπρα. Για παράδειγμα: οι ιέρειες της ιταλικής Αριστεράς Λουτσιάνα Καστελίνα και Ροσάνα Ροσάντα, ο καθηγητής Μάρκο Ρεβέλι, αλλά και ο θεωρητικός της αυτονομίας Τόνι Νέγκρι, ο οποίος δήλωσε ότι «πρέπει να δείξουμε εμπιστοσύνη στον Τσίπρα για να μη γίνει Ρέντσι».
Ο κορυφαίος Βρετανός της λογοτεχνίας και μαρξιστής Τέρι Ιγκλετον, αφού δηλώνει σοκαρισμένος από τη στάση της Ευρώπης απέναντι στην Ελλάδα, αναφέρει ότι «πολύς κόσμος έχει εμπλακεί στη συζήτηση γύρω από τον Τσίπρα και την ελληνική περίπτωση θεωρώντας ότι αφορά και τη δική του ζωή και αυτό από μόνο του είναι πολύ σπάνιο στις σύγχρονες δυτικές κοινωνίες». («Εφ.Συν.» 17-9-2015).
Από την πλευρά του, ο Σλοβένος φιλόσοφος Σλαβόι Ζίζεκ (δεν έγινε ξαφνικά ρεφορμιστής) αναρωτήθηκε αν η επιστροφή στο εθνικό νόμισμα (πρόταση της ΛΑ.Ε.) μπορεί να δουλέψει σε μια χώρα «με τεράστιο εξωτερικό χρέος -όχι μόνο του κράτους, αλλά και ιδιωτών και εταιρειών-, με μια οικονομία πλήρως ενσωματωμένη και εξαρτημένη από τη δυτική Ευρώπη, στην οποία βασίζεται για τρόφιμα, βιομηχανικά και φαρμακευτική είδη» (ιστότοπος In these times 24-8-2015). Ο επικεφαλής των Podemos, Ιγκλέσιας, είπε ότι «ο Τσίπρας πάλεψε σαν λιοντάρι».
Ο Οσκαρ Λαφοντέν της γερμανικής Αριστεράς, ο Ζαν-Λικ Μελανσόν της γαλλικής Αριστεράς και ο Στέφανο Φασίνα από την Ιταλία υπέγραψαν κείμενο-μανιφέστο από το οποίο προκύπτει ότι η ριζοσπαστική Αριστερά δεν έχει ακόμη ελκυστικό σχέδιο Β για να απαντήσει στο σχέδιο Β που διαθέτουν οι νεοφιλελεύθεροι και για την Ευρώπη και για την Ελλάδα, δεν βρίσκεται σε υψηλό επίπεδο προετοιμασίας για να δημιουργήσει αυτό το σχέδιο και επισήμαναν ότι καμία χώρα μόνη της δεν μπορεί να σταθεί απέναντι στο μπλοκ των τραπεζών, της γραφειοκρατίας των Βρυξελλών, της φράξιας Σόιμπλε και των οικονομικών ελίτ. Αρα (συμπέρασμα νόμιμο) ο Τσίπρας δεν είχε την κρίσιμη στιγμή στα χέρια του κάποια εναλλακτική λύση.
Ή, όπως το λέει ο Σερζ Χαλιμί: «Τι ωφελεί να υπερασπίζεται κανείς την υπόθεσή του μπροστά στο εκτελεστικό απόσπασμα… Αλίμονο, δεν μπορούμε να αντιμετωπίσουμε ένα τανκς με βιολέτες και φυσοκάλαμα» («Μοντ Ντιπλοματίκ» από την «Αυγή της Κυριακής», 13-9-2015).
Η ριζοσπαστική Αριστερά της Ευρώπης λοιπόν δεν γελάει. Σίγουρα έχει στενοχωρηθεί με τις εξελίξεις, δεν πετάει όμως στα σύννεφα, δεν κινείται στη λογική τού «όλα ή τίποτα». Ξέρει πολύ καλά ότι η μάχη ήταν άνιση και, παρά την ήττα της, η ελληνική κυβέρνηση κατάφερε να προκαλέσει ρήγματα στο τείχος του νεοφιλελευθερισμού και γι’ αυτό εκτιμά ότι δεν πρέπει να σταματήσει η πορεία, αλλά αντιθέτως να υποστηριχθεί.
Η ριζοσπαστική Αριστερά της Ευρώπης θα γελάσει (πικρά βεβαίως) μόνο σε μία περίπτωση: αν ο ΣΥΡΙΖΑ συμμετάσχει σε κυβέρνηση μεγάλου συνασπισμού με τη Δεξιά, όπως είναι ο διακαής πόθος της τρόικας εξωτερικού και της τρόικας εσωτερικού. Αλλά αν συμβεί αυτό, σύντομα ο ΣΥΡΙΖΑ θα εξαερωθεί.
