Προβάδισμα του υποψηφίου της κυβερνητικής συμμαχίας, Ιβάν Σεπέδα, δείχνουν όλες οι δημοσκοπήσεις για τις προεδρικές εκλογές της 31ης Μαΐου στην Κολομβία, που αποτελούν κι ένα είδος δημοψηφίσματος για τη διακυβέρνηση του πρώτου αριστερού προέδρου της χώρας, Γουστάβο Πέτρο.
Σύμφωνα με τελευταία δημοσκόπηση του Εθνικού Κέντρου Σφυγμομετρήσεων (CNC), ο Σεπέδα του κυβερνώντος Ιστορικού Συμφώνου προηγείται με 33,4%, ακολουθούμενος από τον ακροδεξιό «δικηγόρο των μαφιών» (όπως τον αποκαλούν οι αντίπαλοί του) Αμπελάρντο ντε λα Εσπριέγια με 30,9%, ενώ η Παλόμα Βαλένσια, εκπρόσωπος του αποκαλούμενου Δημοκρατικού Κέντρου, της σκληρής Δεξιάς του πρώην πρόεδρου Ουρίμπε, μένει μακράν πίσω με ένα 12,6%. Σε έναν δεύτερο γύρο μεταξύ τους η ίδια δημοσκόπηση δίνει νικητή τον Ντε λα Εσπριέγα με τρεις μονάδες διαφορά.
Αλλά οι διαφορές στις δημοσκοπήσεις δεν επιτρέπουν μια ασφαλή πρόβλεψη, όπως δείχνει η τελευταία της Invamar, που φέρνει τον Σεπέδα να προηγείται με 44,5% και τον Ντε Εσπριέγια στο 31,5%. Σε έναν δεύτερο γύρο, σύμφωνα με αυτήν, ο Σεπέδα θα κέρδιζε τον Εσπριέγια με 7 μονάδες.
Ο παράγοντας Πέτρο
Η άνοδος της δημοτικότητας του Πέτρο στο 49,1%, τρεις μονάδες περισσότερο από το ποσοστών όσων τον απορρίπτουν στο τέλος της θητείας του (κάτι σπάνιο για απερχόμενη κυβέρνηση στην Κολομβία), έχει ευνοήσει την καμπάνια και τα ποσοστά του Σεπέδα.
Τον Δεκέμβριο η κυβέρνηση αύξησε τον κατώτατο μισθό κατά 23%, φτάνοντας τα 460 δολάρια. Η ανεργία κυμάνθηκε κάτω από το 9%, το μικρότερο ποσοστό σε τρία χρόνια. Η φτώχεια μειώθηκε κατά 4 μονάδες και η ακραία φτώχεια κατά 2, ενώ κατάφερε να εγκριθούν καίριες μεταρρυθμίσεις: η εργασιακή, που διευρύνει τα δικαιώματα των εργαζομένων και διασφαλίζει τη συνδικαλιστική ελευθερία, η συνταξιοδοτική, που ανάμεσα στα άλλα δίνει εγγυημένη σύνταξη σε φτωχούς ηλικιωμένους, και η αγροτική, που έχει δώσει περισσότερα από 1,8 εκατ. εκτάρια σε κάπου 521.000 ανθρώπους που εκτοπίστηκαν και έχασαν τη γη τους από τις ένοπλες ομάδες.
Για τους απλούς πολίτες είναι ο μόνος που ανέλαβε κοινωνικές πολιτικές για να αντιμετωπίσει προβλήματά τους που άλλες κυβερνήσεις αγνόησαν επί δεκαετίες. Και αυτό αντικατοπτρίστηκε και στις βουλευτικές του Μαρτίου, όταν το Ιστορικό Σύμφωνο του Πέτρο αναδείχθηκε πρώτη κοινοβουλευτική δύναμη με 22,72%, αυξάνοντας την εκπροσώπησή του σε 42 βουλευτές (σε σύνολο 183) και 25 γερουσιαστές (σε σύνολο 103).
Ο παράγοντας Τραμπ
Ακόμη και η συγκρουσιακή σχέση του με τον Ντόναλντ Τραμπ μπορεί να έχει ευνοήσει τη δημοτικότητά του και μαζί την υποψηφιότητα του Σεπέδα. Ο Πέτρο είναι από τους δριμύτερους επικριτές του Τραμπ τόσο για τη στάση του στη γενοκτονία της Γάζας ή για τις δολοφονικές επιδρομές της ICE σε αμερικανικές πόλεις όσο και για τις πτήσεις απελάσεων μεταναστών και τους βομβαρδισμούς καϊκιών ύποπτων για μεταφορά ναρκωτικών στην Καραϊβική ή για την απαγωγή του προέδρου της Βενεζουέλας, Νικολάς Μαδούρο.
Ο Τραμπ από την αρχή της θητείας του επιτέθηκε στον Πέτρο, τον έχει χαρακτηρίσει «κακοποιό», «κακό τύπο», «ηγέτη του ναρκεμπορίου», απέσυρε την Κολομβία από τη λίστα των κρατών συμμάχων στη μάχη κατά των ναρκωτικών, επέβαλε κυρώσεις στον ίδιο, στην οικογένειά του και σε υπουργούς του, τον περιέλαβε στην αποκαλούμενη λίστα Κλίντον, που αφορά άτομα και οργανώσεις που σχετίζονται με το ναρκεμπόριο και την τρομοκρατία, και απείλησε επανειλημμένα με ενδεχόμενη στρατιωτική επίθεση κατά της Κολομβίας.
Αυτή η επιθετικότητα του Τραμπ μαζί με την ανυποχώρητη στάση του Πέτρο για σεβασμό της εθνικής κυριαρχίας αύξησε τη δημοτικότητά του, η οποία ενισχύθηκε ακόμη περισσότερο μετά την επίσκεψή του στον Λευκό Οίκο τον Φεβρουάριο, όπου κατάφερε (προσωρινά) να εξομαλύνει το κλίμα. Eπειτα από ενός χρόνου ύβρεις και απειλές που εξαπέλυε ο Αμερικανός πρόεδρος κατά του Πέτρο, στη δίωρη συνάντησή τους τον Φεβρουάριο στον Λευκό Οίκο συζήτησαν θέματα συνεργασίας στην καταπολέμηση των ναρκωτικών, φωτογραφήθηκαν χαμογελαστοί, ο Τραμπ τον χαρακτήρισε «καταπληκτικό» και του χάρισε το βιβλίο του «Η τέχνη της διαπραγμάτευσης» με αφιέρωση «Είσαι μεγάλος». Οπως έλεγε στο BBC ο καθηγητής πολιτικών επιστημών Γιαν Μπάσετ, ο Πέτρο «κέρδισε όταν συγκρούστηκε με τον Τραμπ, γιατί ο Τραμπ δεν είναι δημοφιλής στην Κολομβία, όπως και σε πολλά άλλα μέρη. Και όταν τα πράγματα έγιναν πολύ τεταμένα για την Κολομβία, ο Πέτρο στάθηκε ικανός να πάει, να διαπραγματευτεί και να αποκλιμακώσει κάπως την ένταση. Αυτό αναγνωρίστηκε».
Ο ένας μήνας για τον δεύτερο γύρο της 21ης Ιουνίου προβλέπεται δύσκολος και είναι αδύνατον να κάνει κανείς την οποιαδήποτε πρόβλεψη.
Οι επιθέσεις των ενόπλων με στόχο να προκαλέσουν ανασφάλεια και χάος υπονομεύοντας τις εκλογές και οι καμπάνιες fake news (όπως ότι αντάρτες με βία και απειλές απαιτούν από αγροτικούς πληθυσμούς να ψηφίσουν Σεπέδα) μπορεί να πληθύνουν. Και παραμένει πάντα ο καθοριστικός αλλά απρόβλεπτος παράγοντας Τραμπ, που μπορεί να αποφασίσει αιφνίδια να παρέμβει και σε αυτές τις εκλογές, όπως έκανε σε Ονδούρα, Χιλή και Αργεντινή.
