Η ετήσια έκθεση προόδου για το 2026, αυτή που κατατέθηκε στην Κομισιόν, παρουσιάζει μια Ελλάδα που υποτίθεται ότι κινείται σε τροχιά σταθερότητας και δημοσιονομικής «υγείας». Ομως πίσω από τους αριθμούς, πίσω από τα ποσοστά και τις προβλέψεις κρύβεται μια αλήθεια που δεν χωράει σε πίνακες και είναι μια κοινωνία που πληρώνει ακριβά την επιτυχία των δεικτών. Γιατί η οικονομία μπορεί να δείχνει ότι αναπτύσσεται, αλλά η καθημερινότητα των πολιτών λέει μιαν εντελώς διαφορετική ιστορία.
Η ανάπτυξη για το 2026 προβλέπεται στο 2%. Σταθερή, λένε. Αλλά σταθερή για ποιον; Για τις επιχειρήσεις που βλέπουν τα κέρδη τους να αυξάνονται; Για το κράτος που εισπράττει περισσότερους φόρους λόγω ακρίβειας; Για τους λίγους που έχουν πρόσβαση σε ευκαιρίες και κεφάλαια; Γιατί για τον εργαζόμενο που παλεύει με μισθούς που δεν φτάνουν, για τον συνταξιούχο που βλέπει την αγοραστική του δύναμη να εξαφανίζεται, για τον νέο που δεν μπορεί να χτίσει ζωή εδώ, η ανάπτυξη αυτή είναι απλώς μια στατιστική. Δεν αλλάζει τίποτα στην καθημερινότητά του.
Ο πληθωρισμός -στο 4,6% τον Απρίλιο- παραμένει το μόνιμο χαράτσι. Η ακρίβεια δεν είναι ένα «φαινόμενο». Είναι μια πολιτική επιλογή όταν το κράτος βασίζει τα έσοδά του σε αυτήν. Τα έσοδα από ΦΠΑ αυξήθηκαν κατά 8,1 δισ. ευρώ. Οχι επειδή καταναλώνουμε περισσότερο, αλλά επειδή όλα κοστίζουν περισσότερο. Οι φόροι εισοδήματος και περιουσίας πρόσθεσαν άλλα 10,6 δισ. ευρώ. Η κοινωνία πλήρωσε για να φαίνεται ότι η οικονομία πάει καλά. Και το κράτος πανηγυρίζει για τα πλεονάσματα, λες και αυτά τα χρήματα έπεσαν από τον ουρανό.
Το χρέος, ως ποσοστό του ΑΕΠ, μειώνεται στο 136,8% για το 2026. Ομως σε απόλυτους αριθμούς αυξήθηκε κατά 23,7 δισ. ευρώ (Ινστιτούτο ΕΝΑ). Αυτό δεν είναι μείωση αλλά είναι λογιστική. Το ονομαστικό ΑΕΠ φουσκώνει από την ακρίβεια και το χρέος «φαίνεται» μικρότερο. Η πραγματικότητα όμως είναι ότι η χώρα χρωστάει περισσότερα. Και η κοινωνία πληρώνει περισσότερα.
Το 2025 η Ελλάδα είχε το υψηλότερο πρωτογενές πλεόνασμα στην Ε.Ε., 4,9%. Ταυτόχρονα είχε και το υψηλότερο χρέος. Αυτό δεν είναι τυχαίο. Είναι αποτέλεσμα μιας πολιτικής που θυσίασε κοινωνικές παροχές, μισθούς και συντάξεις για να βγουν οι αριθμοί. Οι κοινωνικές παροχές και οι συντάξεις μειώθηκαν κατά 2,2 μονάδες ΑΕΠ. Οι μισθοί του Δημοσίου κατά 1,6 μονάδες. Οι άνθρωποι έχασαν αγοραστική δύναμη, ενώ το κράτος κέρδισε φορολογικά έσοδα.
Το 2026 το πρωτογενές πλεόνασμα πέφτει στο 3,2%. Οχι επειδή το κράτος αποφάσισε να στηρίξει ουσιαστικά την κοινωνία, αλλά επειδή οι δαπάνες αυξάνονται κατά 7,5% για πρώτη φορά μετά από χρόνια. Τα χρήματα κατευθύνονται σε αυξήσεις που δεν καλύπτουν την ακρίβεια και στη χρηματοδότηση της μείωσης φόρων που ξεκίνησε το 2026. Τα πακέτα στήριξης φτάνουν τα 3,7 δισ. ευρώ, με 800 εκατ. επιπλέον για την ενεργειακή κρίση που επιμένει. Αλλά αυτά τα πακέτα είναι ασπιρίνες. Δεν αντιμετωπίζουν τη ρίζα του προβλήματος, που είναι μια οικονομία που βασίζεται στη φορολόγηση της ακρίβειας και μια κοινωνία που εξαντλείται.
Η έκθεση δείχνει καθαρά ότι η δημοσιονομική βελτίωση δεν είναι κοινωνικά ουδέτερη. Είναι ταξική. Είναι άνιση. Είναι άδικη. Η χώρα δεν χρειάζεται άλλους πίνακες επιτυχίας. Χρειάζεται ένα δίκαιο σύστημα κοινωνικής προστασίας, επενδύσεις σε Υγεία και Παιδεία, πολιτικές που δεν αφήνουν τους πολίτες να πληρώνουν για την ακρίβεια και τα λογιστικά τρικ. Γιατί μια οικονομία που «ευημερεί» ενώ η κοινωνία ματώνει, δεν είναι πρόοδος.
*Πολιτική και οικονομική αναλύτρια
