Αφού έσπασε ρεκόρ μαζεύοντας πάνω από 1.300 σχόλια στη διαβούλευση, τα περισσότερα από τα οποία αφορούσαν τον πόλεμο για τα ταξί και την εκχώρηση του έργου τους σε μισθωμένα Ι.Χ. με οδηγό, το ερανιστικό νομοσχέδιο του υπουργείου Υποδομών και Μεταφορών κατατέθηκε στη Βουλή προς ψήφιση και φέρνει τον κλάδο των αυτοκινητιστών μπροστά σε απεργία διαρκείας.
Το Συνδικάτο Αυτοκινητιστών Ταξί Αττικής (ΣΑΤΑ) συνεδριάζει σήμερα και αναμένεται να αποφασίσει κορύφωση των κινητοποιήσεων που πραγματοποίησε το προηγούμενο διάστημα, θεωρώντας ότι η κυβέρνηση βάζει ταφόπλακα στα επιβατηγά δημόσιας χρήσης (ΕΔΧ) ταξί, καθώς ανατρέπει τους περιορισμούς που ίσχυαν ώς τώρα για τα Ι.Χ. με οδηγό.
Το ερανιστικό νομοσχέδιο είχε κατατεθεί σε δημόσια διαβούλευση τον Φεβρουάριο από τον αναπληρωτή υπουργό Κωνσταντίνο Κυρανάκη με 109 άρθρα αλλά στη Βουλή έφτασε με 117 άρθρα καθώς έγιναν κάποιες προσθήκες ρυθμίσεων.

Σε ό,τι αφορά όμως τα ταξί, οι τελικές αλλαγές θεωρούνται ακόμα δυσμενέστερες για τα ταξί από εκείνες που βγήκαν στη διαβούλευση:
● Στην αρχική ρύθμιση προβλεπόταν ελάχιστη διάρκεια μίσθωσης 3 ωρών για τα Ι.Χ. με οδηγό που διαθέτουν μέσω προκράτησης τουριστικά γραφεία, γραφεία ενοικίασης αυτοκινήτων ή άλλης μορφής εταιρείες και συνεταιρισμοί που συστήνονται για αυτόν τον σκοπό. Η ελάχιστη διάρκεια έπεφτε στα 30 λεπτά, ειδικά για τις νησιωτικές περιοχές, πλην της Κρήτης και της Εύβοιας, για την περίοδο από 1η Απριλίου μέχρι 31η Οκτωβρίου. Επίσης, θέσπιζε ελάχιστο τίμημα 50 ευρώ για οχήματα «μηδενικών εκπομπών» στις περιοχές Αθηνών, Θεσσαλονίκης και Κεντρικής Μακεδονίας.
● Οι παραπάνω προβλέψεις σχολιάστηκαν αρνητικά τόσο από τους επαγγελματίες ταξί όσο και από τους ενδιαφερόμενους να δραστηριοποιηθούν στα Ι.Χ. με οδηγό. Για τους πρώτους, τα όρια ήταν πολύ χαμηλά και άνοιγαν τον δρόμο για να επιλέγει κάποιος, μέσω ψηφιακής πλατφόρμας, ένα Ι.Χ. αντί να αναζητά ταξί. Οι δεύτεροι διαμαρτύρονταν επίσης, λέγοντας σε σχόλια πως δεν υπάρχουν τέτοιοι περιορισμοί σε άλλες χώρες, φτάνοντας να κατηγορούν την κυβέρνηση ότι προστατεύει τα ταξί…
● Στο νομοσχέδιο που κατατέθηκε στη Βουλή, τελικά, δεν υπάρχει κανένας χρονικός περιορισμός ή ελάχιστη χρέωση και όλα εναποτίθενται σε απόφαση που θα εκδώσει ο υπουργός Υποδομών και Μεταφορών. Οπως αναφέρεται, με την απόφαση αυτή θα ορίζονται «η ελάχιστη διάρκεια της σύμβασης ολικής εκμίσθωσης ΕΙΧ αυτοκινήτου με οδηγό μέσω προκρατήσεως, η οποία δύναται να διαφέρει ανάλογα με το εάν η σύμβαση μίσθωσης εκτελείται στην ηπειρωτική ή στη νησιωτική Ελλάδα, ρυθμίζονται τα αναγκαία ζητήματα για τον καθορισμό του ελάχιστου χρόνου προκρατήσεως στις συμβάσεις ολικής εκμίσθωσης ΕΙΧ αυτοκινήτων με οδηγό και κάθε άλλο θέμα σχετικό με την εφαρμογή της παρούσας».
● Επίσης, στο τελικό νομοσχέδιο καταργείται για όλη την Ελλάδα η υποχρέωση για επιστροφή στην έδρα ενός Ι.Χ. που μισθώνεται με οδηγό. Στο αρχικό κείμενο, ίσχυε υποχρέωση επιστροφής στην έδρα αλλά εξαιρούνταν οι περιοχές Αθηνών, Θεσσαλονίκης και Κεντρικής Μακεδονίας. Ως κάποιας μορφής αντιστάθμισμα, προβλέπεται υψηλό πρόστιμο 6.000 ευρώ για Ι.Χ. που μισθώνεται με οδηγό χωρίς να υπάρχει σύμβαση εκμίσθωσης και προκράτησης. Η επιβολή ενός τέτοιου προστίμου, πάντως, προϋποθέτει να γίνονται και οι απαραίτητοι έλεγχοι.
Κατά τα λοιπά, στο ερανιστικό νομοσχέδιο διατηρούνται οι προβλέψεις για αυξημένα πρόστιμα σε όσους δεν κόβουν εισιτήριο αστικών συγκοινωνιών, ρυθμίσεις υπέρ της αξιοποίησης σιδηροδρομικών ακινήτων, πρόστιμα για τα γκράφιτι στα μέσα μαζικής μεταφοράς και διατάξεις που επιβεβαιώνουν την προτίμηση της κυβέρνησης στα ιδιωτικά συμφέροντα έναντι του Δημοσίου.
ΙΔΙΩΤΕΣ ΣΤΑ ΠΡΟΣΤΙΜΑ: Προβλέπεται η δυνατότητα να κόβουν πλέον πρόστιμα και εξουσιοδοτημένοι υπάλληλοι ιδιωτικών εταιρειών εις βάρος όσων δεν έχουν πληρώσει εισιτήριο για να χρησιμοποιούν μέσο αστικής συγκοινωνίας. Το πρόστιμο αυξάνεται από τα 72 στα 100 ευρώ για όσους πληρώνουν ολόκληρο και στα 50 ευρώ για όσους πληρώνουν μειωμένο.
ΓΚΡΑΦΙΤΙ: Πρόστιμο 10.000 έως 40.000 ευρώ προβλέπεται για όσους «προκαλούν φθορές» σε πράγματα που εξυπηρετούν σιδηροδρομικές και οδικές μεταφορές. Εναλλακτικά προβλέπεται «παροχή κοινωφελούς εργασίας» στον φορέα που υπέστη τη φθορά.
ΣΙΔΗΡΟΔΡΟΜΙΚΟ REAL ESTATE: Τα τρένα που κυκλοφορούν στον ελληνικό σιδηρόδρομο μπορεί να μειώνονται συνεχώς και ιστορικές γραμμές να καταργούνται, όμως στο τελικό νομοσχέδιο περιλαμβάνονται πρόσθετες διατάξεις που δείχνουν ότι η κυβέρνηση θέλει να βγάλει χρήματα από ακίνητα που κάποτε εξυπηρετούσαν μόνο τους επιβάτες. Για τα ακίνητα του Σιδηροδρομικού Σταθμού Αθηνών, του Νέου Επιβατικού Σταθμού Θεσσαλονίκης και του Σιδηροδρομικού Σταθμού Πειραιά προβλέπεται εκπόνηση Ειδικής Πολεοδομικής Μελέτης με την οποία θα καθορίζονται όροι δόμησης και χρήσεις γης για δημοτικά ακίνητα που βρίσκονται κοντά τους ή θα τροποποιούνται οι όροι δόμησης και οι χρήσεις γης σε οικοδομικά τετράγωνα ή τμήματα αυτών του εγκεκριμένου ρυμοτομικού σχεδίου, που είναι όμορα με το σιδηροδρομικό ακίνητο.
Υπενθυμίζεται πως εδώ και μήνες έχουν γίνει γνωστές οι προθέσεις του Υπερταμείου να χτίσει συνεδριακά κέντρα, ξενοδοχεία και εμπορικά κέντρα γύρω από τους σιδηροδρομικούς σταθμούς που βρίσκονται σε περιοχές-φιλέτα, ακόμα και αν δεν υπάρχει σιδηρόδρομος για να μετακινείται ο κόσμος. Στο παιχνίδι της αξιοποίησης μπαίνει και το κεντρικό κτίριο διοίκησης του ΟΣΕ στο Μεταξουργείο (οδός Καρόλου) που ρημάζει εδώ και χρόνια καθώς η περιοχή γύρω του έχει μετατραπεί σε πιάτσα ναρκωτικών. Το περασμένο φθινόπωρο, η διοίκηση του ΟΣΕ ζήτησε τη γνώμη των υπαλλήλων για το αν θα ήθελαν να φύγουν από το συγκεκριμένο κτίριο, έλαβε αρνητική απάντηση ενώ οργίαζαν οι φήμες ότι υπάρχει σχέδιο μετατροπής σε ξενοδοχείο. Στο νομοσχέδιο, πάντως, υπάρχει διάταξη που αναφέρει ότι «η ιδία χρήση του ακινήτου για τη στέγαση των κεντρικών διοικητικών γραφείων της εταιρείας αποτελεί αποκλειστική αρμοδιότητα και ευθύνη της εταιρείας “Σιδηρόδρομοι Ελλάδος ΜΑΕ” ενώ με τον νόμο 3891/2010 το κτίριο περιερχόταν στο Δημόσιο.
Επίσης, με διάταξη που δεν υπήρχε στο κείμενο της διαβούλευσης, διευκολύνονται οι κτηματολογικές διορθώσεις σε σιδηροδρομικά ακίνητα που απαλλοτριώθηκαν χωρίς να είναι υποχρεωτική η προσκόμιση εγγράφων που έχουν σχέση με την απαλλοτρίωση.
ΗΛΕΚΤΡΟΚΙΝΗΣΗ: Σχετικά με την υποχρεωτική απόκτηση ηλεκτροκίνητου ταξί από την 1/1/2026, προβλεπόταν ήδη από τη διαβούλευση αναστολή «μέχρι την έναρξη του προγράμματος επιδότησης για την αγορά οχημάτων μηδενικών εκπομπών». Στο μεταξύ, η κυβέρνηση ανακοίνωσε ότι ξεκινά νέος κύκλος επιδοτήσεων για ηλεκτροκίνητα ταξί μετά το φιάσκο στο οποίο κατέληξε ο προηγούμενος. Υποτίθεται πως το ποσό της επιδότησης, ύψους 20.000 ευρώ, θα διατίθεται αμέσως σε κουπόνι και διατίθενται 8 εκατομμύρια ευρώ από το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων, άρα καλύπτονται 400 οχήματα. Υπολογίζεται ότι ο αριθμός αυτός είναι μεγαλύτερος από τα 280 οχήματα που πρέπει να αντικατασταθούν λόγω ορίου ηλικίας. Επιπρόσθετα στο τελικό νομοσχέδιο προστέθηκε ακόμα μία διάταξη που προβλέπει ακατάσχετο για τις ενισχύσεις που καταβάλλονται υπέρ της ηλεκτροκίνησης μέχρι του ποσού των 1.500 ευρώ ετησίως. Υπενθυμίζεται, πάντως, ότι η βασική ένσταση των αυτοκινητιστών που αντιδρούν στη χρήση ηλεκτροκίνητων οχημάτων είναι ότι αυτά έχουν μικρή εμβέλεια για τη βαριά χρήση που απαιτεί ένα ταξί ενώ οι υποδομές φόρτισης, συντήρησης, οδικής βοήθειας παραμένουν ακόμη υπό διαμόρφωση.
ΚΤΕΛ: Για τους ιδιώτες των ΚΤΕΛ προβλέπονται αυξημένες πιστώσεις κατά 8 εκατομμύρια ευρώ (επιπλέον των 30 εκ του αποθεματικού) για τις ανάγκες εκσυγχρονισμού των λεωφορείων. Επίσης, νομιμοποιούνται εκ των υστέρων δαπάνες που έχουν γίνει από το Δημόσιο μετά την 1/4/2024 για εκτέλεση αστικών συγκοινωνιών. Από την εποχή της πανδημίας υπογράφονται συμβάσεις με τα ΚΤΕΛ και το κράτος έρχεται εκ των υστέρων και ψηφίζει διατάξεις με τις οποίες αυτές «θεωρούνται νόμιμες και κανονικές».
ΕΡΓΟΛΑΒΟΙ: Εκτός από τις διατάξεις που δείχνουν ότι η κυβέρνηση συνεχίζει να ενδιαφέρεται για τις Πρότυπες Προτάσεις (έργα που προτείνουν κατασκευαστές όπως οι επεκτάσεις της Αττικής Οδού και η σήραγγα στον Υμηττό) που εκκρεμούν από το 2022, το νομοσχέδιο δίνει λύση για την αναθεώρηση των τιμών στις δημόσιες συμβάσεις που ζητούν οι εργολάβοι. Τον Οκτώβριο του 2022, επί Κ. Αχ. Καραμανλή, είχε βγει απόφαση για τον καθορισμό προσωρινών συντελεστών βάσει των οποίων αναθεωρούνται οι βασικές τιμές για ημερομίσθια, υλικά και μηχανήματα που χρησιμοποιούνται στα δημόσια έργα. Οι συντελεστές εκείνοι είχαν εφαρμογή για το δ’ τρίμηνο του 2021 αλλά τώρα καθίστανται οριστικοί για όλα τα τρίμηνα που έχουν μεσολαβήσει.
