Ηταν όλοι εκεί. Θεραπευτές και θεραπευόμενοι. Κάποιοι με τα παιδιά τους. Ανάμεσά τους, παιδιά που δίνουν ακόμη τη μάχη της απεξάρτησης. Και οι γονείς που μέσα από τη λογική και τη μέθοδο της κοινωνικής απεξάρτησης του 18 ΑΝΩ έμαθαν πως «ναι, μπορεί να γίνει καλά ο εξαρτημένος από τις ουσίες». Αρκεί να υποστηριχτεί στη βάση των πραγματικών αναγκών του και όχι στη βάση κανονιστικών ρυθμίσεων, καρμπόν για όλους, όπως κάνει ο νόμος Βαρτζόπουλου που σάρωσε όλα τα στεγνά προγράμματα απεξάρτησης.
Πυκνό το πλήθος. Αρκετοί όρθιοι. Και δεν διέκοπτε κανείς κανέναν. Γιατί η συζήτηση εκείνο το βράδυ της Τετάρτης 4 Μαρτίου στο Πνευματικό Κέντρο του Δήμου Αθηναίων ήταν σαν δώρο ψυχοθεραπείας και για εμάς που βρεθήκαμε εκεί χωρίς να ξέρουμε επακριβώς τι έκαναν αυτοί οι άνθρωποι που έχτισαν το 18 ΑΝΩ. Γιατί η βιβλιοπαρουσίαση δεν αφορούσε μόνο την «ιστορία του 18 ΑΝΩ», όπως είναι ο τίτλος του βιβλίου των εκδόσων ΑΓΡΑ, που έγραψε αυτή η σπουδαία γυναίκα, η Κατερίνα Μάτσα, η οποία πρωτοπόρησε μαζί με την ομάδα νεαρών ψυχιάτρων κι έφτιαξε έναν πυρήνα απεξάρτησης και χειραφέτησης μέσα στο Δαφνί. Αυτό που το 1939 όταν το επισκέφτηκε ο Βάρναλης μίλησε για «κόλαση των ζωντανών νεκρών».
Ηταν κάτι πολύ πιο βαθύ κι από μια απλή ιστορική αναδρομή σε εκείνο «το θαρραλέο κίνημα αποασυλοποίησης», γιατί η Κατερίνα, που περιέγραψε τα στάδια «ρήξης με τις ουσίες και τον κόσμο της», ο Δ. Υφαντής, που θύμισε ότι το 18 ΑΝΩ «δημιουργήθηκε από το κάτω και γι’ αυτό στέριωσε», ο Σάββας Μιχαήλ, που είπε πως με την Κατερίνα δεν έχουν ένα παιδί «αλλά όλα τα παιδιά του 18 ΑΝΩ. Κι αυτά που χάσαμε», και ο δρ Γεράσιμος Παπαναστασάτος, που μας θύμισε τη ρήση του Αϊνστάιν πως μόνο μια ζωή που ζεις για τους άλλους είναι μια ζωή που αξίζει να ζεις (only a life lived for others is a life worthwhile), μας ταξίδεψαν σε ένα σύμπαν αισιοδοξίας. Εκεί που όλα επικεντρώνονται σε μία βασική αρχή: στον άνθρωπο, με τον οποίο πρέπει να είμαστε μαζί και όχι απέναντι.
