Η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν απευθύνεται σήμερα στους πρέσβεις της ΕΕ εν μέσω μιας βροχής επικρίσεων από διπλωμάτες που λένε ότι η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής μπαίνει στα πόδια τους.
Σύμφωνα με το POLITICO, ορισμένες πρωτεύουσες είναι δυσαρεστημένες με τον χειρισμό της φον ντερ Λάιεν στην έναρξη του πολέμου στη Μέση Ανατολή, τη διπλωματία της Γάζας και τη διεύρυνση της ΕΕ.
Οι διπλωμάτες επαίνεσαν την ηγεσία της προέδρου της Κομισιόν για την Ουκρανία και κατά τη διάρκεια της πανδημίας Covid-19. Αλλά όσον αφορά την ακανθώδη πολιτική της Μέσης Ανατολής ή το υπερευαίσθητο ζήτημα της διεύρυνσης της ΕΕ, ανέφεραν ότι η επικεφαλής της Επιτροπής έχει διατυπώσει δημόσιες θέσεις – όπως η φαινομενική της υποστήριξη στην αλλαγή καθεστώτος στο Ιράν – που υπερβαίνουν τη συναινετική θέση των πρωτευουσών της ΕΕ.
«Το πρόβλημα είναι ότι η πρόεδρος βγαίνει με ιδέες και κατά κάποιο τρόπο δεσμεύεται για την Ευρωπαϊκή Ένωση χωρίς να συμβουλεύεται εκ των προτέρων τις χώρες», δήλωσε ανώτερος διπλωμάτης της ΕΕ που συμμετέχει σε συζητήσεις εξωτερικής πολιτικής, ο οποίος τηρώντας την ανωνυμία του για να μιλήσει ειλικρινά για ευαίσθητα εσωτερικά ζητήματα. «Λέει πράγματα που δεν εμπίπτουν στην εντολή της».
Η διπλωματία της ΕΕ είναι μια αργή και επίπονη διαδικασία που απαιτεί από 27 πρωτεύουσες να συμφωνήσουν σε συχνά στεγνή γλώσσα για να κάνουν μια δήλωση. Αλλά το άτομο που έχουν αναλάβει οι χώρες μέλη να διατυπώσουν την κοινή τους θέση είναι η Ύπατη Εκπρόσωπος Κάγια Κάλλας, η οποία έχει το ένα πόδι στην Επιτροπή και το άλλο στο Συμβούλιο.
Η Επιτροπή απορρίπτει την κριτική… επιμένοντας ότι η φον Ντερ Λάιεν εκτελεί το έργο της όπως πρέπει. Η πρόεδρος επιδεικνύει «πολιτική ηγεσία στις εξωτερικές πολιτικές της Επιτροπής» σύμφωνα με τις συνθήκες της ΕΕ, δήλωσε εκπρόσωπος της Επιτροπής. «Η προσέγγιση άλλων ηγετών παγκοσμίως αποτελεί αναπόσπαστο μέρος των ευθυνών της προέδρου φον Ντερ Λάιεν — είτε διμερώς, είτε πολυμερώς, είτε σε πρωτοβουλίες υπό την ηγεσία της ΕΕ, όπως η εκδήλωση Global Gateway», πρόσθεσε ο εκπρόσωπος, αναφερόμενος στην πρωτοβουλία για την ενίσχυση των επενδύσεων σε βιώσιμες υποδομές σε όλο τον κόσμο.
Ωστόσο, η γκρίνια για τις θέσεις της φον ντερ Λάιεν στην εξωτερική πολιτική θα βασιστεί στην ετήσια διάσκεψη των πρεσβευτών, καθώς η Καλας την ξεκινά στις Βρυξέλλες σήμερα το πρωί. «Αυτός είναι ο θόρυβος στο παρασκήνιο», δήλωσε ένας ανώτερος διπλωμάτης της ΕΕ.
Οι νομοθέτες (οι οποίοι, σε αντίθεση με τους διπλωμάτες, μπορούν να μιλήσουν επίσημα) λένε ότι η ένταση μεταξύ της εκτελεστικής εξουσίας της ΕΕ, της Ευρωπαϊκής Υπηρεσίας Εξωτερικής Δράσης και του Συμβουλίου κορυφώνεται. «Πρέπει να αποφασίσουμε αν θέλουμε μια θεσμική αλλαγή… αν θέλουμε να δώσουμε περισσότερες λειτουργίες εξωτερικής πολιτικής στην Επιτροπή», δήλωσε ο Νάτσο Σάντσεθ Αμόρ, Ισπανός ευρωβουλευτής από την ομάδα των Σοσιαλιστών και Δημοκρατών.
Το Συμβούλιο έχει ένα αίτημα προς την φον ντερ Λάιεν, ενόψει της συνάντησης των ηγετών της ΕΕ τον Μάρτιο: Να ενημερώνονται οι εθνικές κυβερνήσεις για την Ευρωπαϊκή Στρατηγική Ασφάλειας, την οποία προετοιμάζει τώρα η Επιτροπή. Οι πρωτεύουσες θέλουν η Κάλλας να συμμετάσχει στην αναθεώρηση, ειδικά αναθέτοντάς της τη συλλογή ευαίσθητων αξιολογήσεων απειλών που θα τροφοδοτήσουν το έγγραφο, δήλωσε ο ανώτερος διπλωμάτης.
Εν τω μεταξύ, οι χώρες της ΕΕ θα καταβάλουν κάθε δυνατή προσπάθεια για να διατηρήσουν τη διαδικασία διεύρυνσης του μπλοκ σε καλό δρόμο, παρά την όξυνση μεταξύ του Συμβουλίου και της Επιτροπής. Οι διπλωμάτες έχουν απορρίψει την ιδέα της «αντίστροφης διεύρυνσης» που θα είχε επιταχύνει την ένταξη της Ουκρανίας. Αλλά τώρα βρίσκονται σε εξέλιξη εργασίες για να επικεντρωθούν οι επόμενες τρεις προεδρίες της ΕΕ στην ένταξη νέων χωρών μελών, με στόχο την ολοκλήρωση των διαπραγματεύσεων της Ουκρανίας έως το τέλος του 2027.
Συμπέρασμα: Είναι αλήθεια ότι οι ευρωπαϊκές πρωτεύουσες έχουν δώσει στην φον ντερ Λάιεν άφθονη υποστήριξη, καθώς συγκέντρωσε περισσότερη εξουσία από οποιονδήποτε από τους προκατόχους της. Αλλά καθώς το διπλωματικό της έργο συνεχίζει να εντείνεται, ορισμένοι βλέπουν ένα σαφές κόκκινο σημάδι: την ανάγκη διαφύλαξης των εθνικών αρμοδιοτήτων.
