Mπορεί το υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών να μη φρόντισε ώστε να κυκλοφορούν αρκετοί συρμοί στο μετρό και λεωφορεία, αυξάνει όμως τα πρόστιμα για όσους μπαίνουν χωρίς εισιτήριο, ενώ επιβάλλει ποινή έως 40.000 ευρώ για όσους κάνουν γκράφιτι ή προκαλούν φθορές. Η πρόβλεψη περιλαμβάνεται σε «ερανιστικό» νομοσχέδιο που κατατέθηκε σε διαβούλευση, κρύβοντας μέσα του εκατοντάδες διευθετήσεις κατά των ιδιοκτητών ταξί, υπέρ των εργολάβων που καταθέτουν «πρότυπες προτάσεις» και των συμβούλων σε έργα ΣΔΙΤ, ενώ ανοίγει και πάλι ο δρόμος για πώληση του κτιρίου του ΟΣΕ στην οδό Καρόλου, την οποία διέψευδε η κυβέρνηση το περασμένο φθινόπωρο. Αναλυτικότερα:
1. ΠΡΟΣΤΙΜΑ: Το πρόστιμο για όσους μπαίνουν χωρίς εισιτήριο στις αστικές συγκοινωνίες Αθηνών και Θεσσαλονίκης αυξάνεται σε 100 ευρώ από 72. Για τους δικαιούχους μειωμένου εισιτηρίου, στα 50 ευρώ. Προβλέπεται μείωση του προστίμου στο μισό εάν στο μεταξύ ο παραβάτης αποκτήσει κάρτα απεριορίστων διαδρομών ισχύος τουλάχιστον 30 ημερών. Τα πρόστιμα πλέον μπορούν να βεβαιώνονται όχι μόνο από υπαλλήλους του συγκοινωνιακού φορέα, αλλά και από υπαλλήλους ιδιωτικών εταιρειών.
2. ΓΚΡΑΦΙΤΙ: Σε όσους προκαλούν φθορές σε πράγματα που εξυπηρετούν τις δημόσιες μεταφορές (σιδηροδρομικές και οδικές) επιβάλλεται χρηματική ποινή από 10.000 έως 40.000 ευρώ. Εναλλακτικά προβλέπεται «παροχή κοινωφελούς εργασίας» στον φορέα που υπέστη τη φθορά.
3. ΝΟΜΙΜΟΠΟΙΗΣΗ ΔΑΠΑΝΩΝ: Για ακόμη μία φορά προβλέπεται εκ των υστέρων νομιμοποίηση των δαπανών που έχουν γίνει από το Δημόσιο μετά την 1/4/2024 για εκτέλεση αστικών συγκοινωνιών από ιδιώτες. Από την εποχή της πανδημίας υπογράφονται συμβάσεις με τα ΚΤΕΛ και το κράτος έρχεται εκ των υστέρων και ψηφίζει διατάξεις με τις οποίες αυτές «θεωρούνται νόμιμες και κανονικές».
4. ΚΤΕΛ: Υπέρ των ΚΤΕΛ είναι ακόμη μία διάταξη που προβλέπει ότι για τις ανάγκες εκσυγχρονισμού των λεωφορείων το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων διαθέτει επιπλέον πιστώσεις 8 εκατ. ευρώ, πρόσθετες στο αδιάθετο υπόλοιπο των 30 εκατομμυρίων που υπάρχει.
5. ΤΑΞΙ: Ενώ όμως για τα ΚΤΕΛ η φιλική στάση της κυβέρνησης επιβεβαιώνεται, για τα ταξί η βεντέτα συνεχίζεται. Το ελάχιστο τίμημα για τη μίσθωση Ι.Χ. οχημάτων ως ταξί μειώνεται από τα 90 στα 50 ευρώ στην Αθήνα και τη Θεσσαλονίκη και εφόσον αφορά οχήματα «μηδενικών εκπομπών». Επίσης η ελάχιστη διάρκεια της μίσθωσης για τα Ι.Χ. μειώνεται στις 3 ώρες ή στα 30 λεπτά για νησιωτικές περιοχές (πλην Κρήτης και Εύβοιας) για την περίοδο Απριλίου-Οκτωβρίου.
6. ΥΠΟΧΡΕΩΤΙΚΗ ΗΛΕΚΤΡΟΚΙΝΗΣΗ: Για το θέμα της υποχρεωτικής απόκτησης ηλεκτροκίνητου οχήματος ταξί από την 1/1/2026 προβλέπεται μικρή αναστολή «μέχρι την έναρξη του προγράμματος επιδότησης για την αγορά οχημάτων μηδενικών εκπομπών». Επίσης εξαιρούνται από την υποχρέωση για το 2026 οι ταξιτζήδες που είναι ηλικίας άνω των 62 ετών. Πάντως πολλές άλλες διατάξεις έρχονται τώρα να διευθετήσουν πώς θα λειτουργούν οι σταθμοί φόρτισης και η οδική βοήθεια για τα ηλεκτροκίνητα οχήματα, δείχνοντας ότι η κυβέρνηση πιέζει για την απόκτησή τους χωρίς όμως να είναι έτοιμες οι απαραίτητες υποδομές.
7. ΚΕΝΤΡΙΚΟ ΚΤΙΡΙΟ ΟΣΕ: Το περασμένο φθινόπωρο είχε προκληθεί σάλος όταν προέκυψε θέμα με το κεντρικό κτίριο διοίκησης του ΟΣΕ στο Μεταξουργείο (οδός Καρόλου) και τις πληροφορίες για τη μετατροπή του σε ξενοδοχείο. Οπως είχε τότε γράψει η «Εφ.Συν.», μετά τις αντιδράσεις και καθώς το 64% ψήφισε υπέρ της παραμονής στο υφιστάμενο κτίριο, ο διευθύνων σύμβουλος του ΟΣΕ, Χρήστος Παληός, έστειλε μέιλ διαβεβαιώνοντας ότι ο Οργανισμός θα παραμείνει εκεί. Στο ερανιστικό νομοσχέδιο υπάρχει διάταξη που αναφέρει ότι «η ιδία χρήση του ακινήτου για τη στέγαση των κεντρικών διοικητικών γραφείων της εταιρείας αποτελεί αποκλειστική αρμοδιότητα και ευθύνη της εταιρείας “Σιδηρόδρομοι Ελλάδος Μ.Α.Ε.”, η οποία δικαιούται να ενεργεί κάθε πράξη σχετική με την ιδία χρήση του ακινήτου στο όνομά της και για λογαριασμό της». Με τη διάταξη αυτή τροποποιείται ο νόμος 3891/2010 που όριζε ότι όλα τα ακίνητα του ΟΣΕ περιέρχονται στο Δημόσιο, εξαιρώντας συγκεκριμένα που παρέμεναν στην τότε ΤΡΑΙΝΟΣΕ. Τώρα στις εξαιρέσεις προστίθεται το κτίριο της Καρόλου, το οποίο μάλιστα θεωρείται και πρωτοποριακής αρχιτεκτονικής για τη δεκαετία του ’60 που σχεδιάστηκε.
8. ΠΡΟΕΔΡΟΣ ΟΣΕ: Με άλλη διάταξη εξαιρείται από την αναστολή καθηκόντων ως καθηγητής Πανεπιστημίου ο σημερινός πρόεδρος του ΟΣΕ και έτσι θα μπορεί να ασκεί παράλληλα καθήκοντα. Υπενθυμίζεται ότι το περασμένο φθινόπωρο είχε αποκαλυφθεί ότι για τη νέα διοίκηση του ΟΣΕ προβλέπονταν ειδικές διατάξεις για να αμείβονται χωρίς το πλαφόν των αποδοχών του γενικού γραμματέα υπουργείου αλλά με το πολύ υψηλότερο του προέδρου του Αρείου Πάγου. Τότε μάλιστα επιχειρήθηκε διάψευση των ρεπορτάζ με το επιχείρημα ότι ο πρόεδρος του ΟΣΕ δεν υπάγεται στις ευεργετικές διατάξεις επειδή είναι πανεπιστημιακός και δεν μπορεί να ασκεί παράλληλα καθήκοντα.
9. ΠΡΟΤΥΠΕΣ ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ: Ενα από τα σημεία τριβής ανάμεσα στην κυβέρνηση και τις μεγάλες κατασκευαστικές επιχειρήσεις είναι το γεγονός ότι δεν προχωρούν οι «Πρότυπες Προτάσεις» που προβλέφθηκαν με νόμο του 2022. Βάσει αυτών οι εργολάβοι θα μπορούσαν να υποβάλλουν μελετημένες προτάσεις για συγκεκριμένα έργα και το Δημόσιο να αναλαμβάνει την εκτέλεσή τους. Οι εργολάβοι προχώρησαν σε τέτοιες προτάσεις για μεγάλα οδικά έργα στην Αττική, όπως η σήραγγα στον Υμηττό προς το Ελληνικό και οι επεκτάσεις της Αττικής Οδού, αλλά η κυβέρνηση δεν έκανε κάτι για να τις προωθήσει. Στο ερανιστικό περιλαμβάνονται διατάξεις που δείχνουν ότι η κυβέρνηση θέλει να ξαναδεί το θέμα.
10. ΑΠΕΥΘΕΙΑΣ ΑΝΑΘΕΣΕΙΣ: Για τα έργα που σχεδιάζονται με σύμπραξη Δημόσιου-Ιδιωτικού Τομέα (ΣΔΙΤ) το υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών θα μπορεί να προσλαμβάνει συμβούλους «επί ειδικών θεμάτων» με ανάθεση χωρίς διαγωνισμό, αλλά «με προσφυγή σε διαδικασία διαπραγμάτευσης χωρίς δημοσίευση προκήρυξης, με ανάρτηση της πρόσκλησης στην ιστοσελίδα της αναθέτουσας αρχής ή του αναθέτοντος φορέα κατά περίπτωση».
11. ΕΙΔΙΚΕΣ ΠΙΝΑΚΙΔΕΣ: Προβλέπεται ο κάτοχος Ι.Χ. να ζητά πινακίδα κυκλοφορίας της επιλογής του πληρώνοντας όμως παραπάνω για την απόκτησή τους. Οι λεπτομέρειες της πρόβλεψης θα καθοριστούν με μελλοντική υπουργική απόφαση και δεν καθορίζεται εάν θα περιλαμβάνονται και πινακίδες με περισσότερα γράμματα ή συγκεκριμένες λέξεις, όπως ισχύει για παράδειγμα στις ΗΠΑ. Υποτίθεται πως το μέτρο έρχεται να αντιμετωπίσει το φαινόμενο κάποιοι ισχυροί να πληρώνουν «χαρτζιλίκι» σε υπαλλήλους για να εξασφαλίσουν πινακίδα με «εύκολο» συνδυασμό γραμμάτων και αριθμών.
12. ΚΑΜΕΡΕΣ: Γενικώς το ερανιστικό νομοσχέδιο με 109 άρθρα και πλήθος εξουσιοδοτικών, μεταβατικών και καταργούμενων διατάξεων επιβεβαιώνει την προβληματική νομοθέτηση, καθώς έρχεται να θεραπεύσει κενά που υπάρχουν σε προηγούμενους νόμους.
Ενα παράδειγμα αποτελεί απόφαση που αφορά τις εκατοντάδες έξυπνες κάμερες, τις οποίες η κυβέρνηση διαφημίζει εδώ και πάνω από έναν χρόνο. Και ενώ τα μέσα ενημέρωσης γεμίζουν καθημερινά από πανηγυρισμούς, οι υπουργοί Μ. Χρυσοχοΐδης, Κ. Κυρανάκης και Δ. Παπαστεργίου υπέγραψαν κοινή απόφαση (ΦΕΚ543Β/2026) για να ρυθμίσουν πώς θα λειτουργούν 10 κάμερες που έχουν τοποθετηθεί μέσα σε λεωφορεία και άλλες 8 του πιλοτικού προγράμματος της Περιφέρειας Αττικής.
