Υπάρχουν στιγμές που η πολιτική δεν γεννιέται από προγράμματα, αλλά από ρήγματα. Από γεγονότα που διαρρηγνύουν τη βεβαιότητα, κλονίζουν την εμπιστοσύνη και μετατρέπουν τη σιωπή σε απαίτηση λόγου. Το έγκλημα των Τεμπών ήταν μια τέτοια στιγμή. Και το εγχείρημα της Μαρίας Καρυστιανού, όποια κατάληξη κι αν έχει, δεν μπορεί να αποκοπεί από αυτό το συλλογικό κοινωνικό τραύμα που έθεσε εκ νέου το ερώτημα της απονομής δικαιοσύνης και της απόδοσης ευθυνών.
Γι’ αυτό και είναι πρόωρο -ίσως και σε έναν βαθμό απρεπές- να αντιμετωπίζεται ένα υπό διαμόρφωση πολιτικό σχήμα είτε ως απειλή είτε ως σωτηρία. Πολύ περισσότερο όταν δεν προέρχεται από τα καθιερωμένα σαλόνια της εξουσίας, αλλά από μια εμπειρία απώλειας που βρήκε κοινωνική αντήχηση. Η δημοκρατία άλλωστε δεν πραγματώνεται μόνο από επαγγελματίες της πολιτικής· πραγματώνεται από πολίτες που διεκδικούν να μετατρέψουν ένα αίτημα σε κοινή υπόθεση.
Αυτό ωστόσο δεν σημαίνει ότι η πολιτική μπορεί να λειτουργεί αποκλειστικά στο πεδίο της ηθικής αγανάκτησης. Η ηθική είναι αναγκαία συνθήκη της πολιτικής, όχι ικανή. Οταν μετατρέπεται σε μοναδικό κριτήριο, κινδυνεύει να ακυρώσει ακριβώς εκείνο που υπερασπίζεται.
Είναι επίσης θεμιτό και επιβεβλημένο να ασκείται κριτική στον λόγο που συγκροτείται γύρω από έννοιες όπως «κάθαρση» και «τιμωρία». Οχι γιατί αυτές οι έννοιες είναι ξένες προς την πολιτική, αλλά γιατί ιστορικά απέδειξαν ότι χωρίς θεσμικά αντίβαρα και πολιτική συγκρότηση αφήνουν χώρο σε απλουστευτικά σχήματα που, σε άλλες ιστορικές συγκυρίες, τροφοδότησαν (και τροφοδοτούν) την ακροδεξιά στις πολλαπλές μορφές της.
Το πραγματικό ερώτημα πίσω από το δίπολο «κόμμα ή κομήτης» για τον πολιτικό φορέα της κ. Καρυστιανού δεν αφορά μόνο τη διάρκεια, αλλά τον μετασχηματισμό. Αν το τραύμα θα παραμείνει σημείο διακηρυγμένης ηθικής υπεροχής ή αν θα μεταφραστεί σε συλλογική πολιτική πρόταση, ανοιχτή στον έλεγχο και στη διαφωνία. Προς το παρόν το δεύτερο απουσιάζει.
Η επιτυχία κάθε νέου πολιτικού εγχειρήματος δεν μετριέται με θολές δημοσκοπήσεις λίγων μηνών ούτε με καλές προθέσεις, αλλά με την ικανότητα να μετατρέπει τη δίκαιη αγανάκτηση των πολλών και των πιο αδύναμων σε λόγο που δεν αφορίζει αλλά συγκροτεί. (Ανα)μετριέται, δηλαδή, με την αντοχή του στη βασανιστική δοκιμασία της δημοκρατίας.
-320x213.png)
