Παρέμβαση φωτιά του Αμερικανού προέδρου για τις εξελίξεις στο Ιράν και την ανατροπή του καθεστώτος. «Η βοήθεια είναι καθ’ οδόν, συνεχίστε να διαμαρτύρεστε», τονίζει μεταξύ άλλων ο Ντόναλντ Τραμπ στο Truth Social.
«Ιρανοί Πατριώτες, ΣΥΝΕΧΙΣΤΕ ΝΑ ΔΙΑΜΑΡΤΥΡΕΥΕΣΤΕ – ΑΝΑΛΑΒΕΤΕ ΤΙΣ ΘΕΣΕΙΣ ΣΑΣ!!! Σώστε τα ονόματα των δολοφόνων και των κακοποιητών. Θα πληρώσουν ένα μεγάλο τίμημα. Έχω ακυρώσει όλες τις συναντήσεις με Ιρανούς αξιωματούχους μέχρι να ΣΤΑΜΑΤΗΣΕΙ η άσκοπη δολοφονία διαδηλωτών. Η ΒΟΗΘΕΙΑ ΕΙΝΑΙ ΚΑΘ’ ΟΔΟΝ. MIGA!!!», αναφέρει χαρακτηριστικά ο πρόεδρος των ΗΠΑ.
Η κατάσταση στην Τεχεράνη
Παρά το πανεθνικό κύμα διαμαρτυρίας και τις εξωτερικές πιέσεις, οι θεσμοί ασφαλείας που βρίσκονται στην κορυφής της εξουσίας στην Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν δεν εμφανίζουν εκείνα τα ρήγματα που θα μπορούσαν να φέρουν το τέλος ενός από τα ανθεκτικότερα καθεστώτα στον κόσμο.
Αν οι μαζικές διαδηλώσεις και η έξωθεν πίεση δεν προκαλέσουν ρήξεις στην κορυφή της πυραμίδας της ιρανικής ηγεσίας, το πιθανότερο είναι ότι το καθεστώς, αν και αποδυναμωμένο, θα αντέξει, εκτιμούν δύο διπλωμάτες, δύο κυβερνητικές πηγές στην Μέση Ανατολή και δύο αναλυτές που μίλησαν στο Reuters.
2.000 νεκροί
Περί τους 2.000 άνθρωποι έχουν σκοτωθεί μέχρι σήμερα κατά την καταστολή των διαδηλώσεων, δήλωσε στο Reuters Ιρανός αξιωματούχος κατηγορώντας τους «τρομοκράτες» για τους θανάτους πολιτών και μελών των ιρανικών υπηρεσιών ασφαλείας. Οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων έχουν συγκεντρώσει πληροφορίες για 600 περίπου θανάτους.
Το πολυεπίπεδο οικοδόμημα των μηχανισμών ασφαλείας του Ιράν, με πυρήνα το σώμα των Φρουρών της Επανάστασης και την παραστρατιωτική δύναμη Μπασίτζ, που αριθμούν περί το ένα εκατομμύριο μέλη, καθιστά εξαιρετικά δύσκολη την καθοριστική επίδραση της εξωτερικής πίεσης επί του καθεστώτος χωρίς την ταυτόχρονη ρήξη στο εσωτερικό του ιρανικού μηχανισμού εξουσίας, σύμφωνα με τον Vali Nasr, ιρανοαμερικανό πανεπιστημιακό και αναλυτή.
«Για να επιτύχεις κάτι τέτοιο, πρέπει να έχεις πλήθη στους δρόμους για πολύ περισσότερο χρόνο. Και πρέπει να διαλύσεις το κράτος, Ορισμένοι κρατικοί παράγοντες και κυρίως οι δυνάμεις ασφαλείας, πρέπει να αποσκιρτήσουν».
Ο ανώτατος ηγέτης, ο 86χρονος αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ, έχει επιβιώσει πολλών κυμάτων διαμαρτυρίας. Αυτή είναι η πέμπτη μεγάλη εξέγερση από το 2009, γεγονός που αποδεικνύει την ανθεκτικότητα και την συνοχή του καθεστώτος που βρίσκεται αντιμέτωπο με μία βαθιά και ανεπίλυτη εσωτερική κρίση, σύμφωνα με τον Paul Salem του Middle East Institute.
Για να αλλάξει αυτό, το κίνημα διαμαρτυρίας θα πρέπει να επιδείξει τέτοια δυναμική ώστε να υπερνικήσει τα εδραιωμένα πλεονεκτήματα του κράτους: ισχυρούς θεσμούς, ένα αρκετά μεγάλο τμήμα του πληθυσμού που είναι πιστό στο ιερατείο και την γεωγραφική και δημογραφική κλίμακα μίας χώρας 90 εκατομμυρίων ανθρώπων, λέει ο Alan Eyre, πρώην αμερικανός διπλωμάτης και ειδικός για το Ιράν.
Επιβίωση ωστόσο του καθεστώτος δεν σημαίνει σταθερότητα, επισημαίνουν οι αναλυτές. Η Ισλαμική Δημοκρατία βρίσκεται αντιμέτωπη με μία από τις μεγαλύτερες προκλήσεις από το 1979. Οι κυρώσεις έχουν πλήξει την ιρανική οικονομία και δεν υπάρχει ξεκάθαρος δρόμος εξόδου από την οικονομική δυσπραγία. Στρατηγικά το Ιράν βρίσκεται υπό την πίεση των Ηνωμένων Πολιτειών και του Ισραήλ, το πυρηνικό του πρόγραμμα έχει αποδυναμωθεί, ο «Αξονας της Αντίστασης» αποτελούμενος από τις οργανώσεις-δορυφόρους του έχει αποδυναμωθεί στον Λίβανο, στην Συρία και στην Γάζα.
Η οργάνωση HRANA για τα ανθρώπινα δικαιώματα με έδρα τις ΗΠΑ κάνει λόγο για 573 επιβεβαιωμένους θανάτους, 503 διαδηλωτών και 69 μελών των δυνάμεων ασφαλείας. Οι συλλήψεις ξεπερνούν τις 10.000.
