Με μεγάλες φιλοδοξίες να αποκτήσει συστήματα ανώτερα από εκείνα του Διεθνούς Αερολιμένα Αθηνών και να ενισχύσει τη δεύτερη θέση σε αεροπορική κίνηση πανελλαδικά, η ΤΕΡΝΑ προχωρά τα έργα στο νέο αεροδρόμιο Ηρακλείου Κρήτης, στο Καστέλλι, με στόχο να τα ολοκληρώσει εντός του 2026.
Ομως, η εμπορική λειτουργία του νέου διεθνούς αερολιμένα παραμένει άγνωστο πότε ακριβώς θα ξεκινήσει καθώς υπάρχει η σοβαρή εκκρεμότητα με την εγκατάσταση των συστημάτων αεροναυτιλίας που είχαν σχεδιαστεί να τοποθετηθούν στον λόφο Παπούρα, όπου ανακαλύφθηκαν σημαντικά αρχαιολογικά ευρήματα. Το πρόβλημα δεν αφορά μόνο το πού θα εγκατασταθούν αυτά τα συστήματα αλλά και πότε θα γίνει η προμήθειά τους καθώς ο σχετικός διαγωνισμός δεν έχει ακόμη ξεκινήσει από την Υπηρεσία Πολιτικής Αεροπορίας (ΥΠΑ).
Αλλο σημαντικό ζήτημα για την εύρυθμη μελλοντική λειτουργία του νέου Διεθνούς Αερολιμένα Ηρακλείου Κρήτης (ΔΑΗΚ) είναι η πρόσβαση των εκατομμυρίων επιβατών. Η πρόσβαση αυτή είχε σχεδιαστεί να εξυπηρετείται από αυτοκινητόδρομο δύο λωρίδων ανά κατεύθυνση που ξεκινά βόρεια, στο ύψος της Χερσονήσου. Ομως και στη διαδρομή αυτού του έργου βρέθηκαν σημαντικά εμπόδια καθώς είχε σχεδιαστεί να περνά από μια ρεματιά εξαιρετικού κάλλους, τον Πετριανό Λάκκο, στην οποία επίσης ανακαλύφθηκαν αρχαιότητες. Ετσι, ενώ η σύμβαση παραχώρησης για το νέο αεροδρόμιο έχει ενεργοποιηθεί από τον Φεβρουάριο του 2020, αποφασίστηκε τον Αύγουστο του 2025 να διανοιχθεί μία σήραγγα 3 χιλιομέτρων ώστε να παρακάμπτεται η παραπάνω περιοχή.
Ομως, το έργο μιας τέτοιας σήραγγας δεν πρόκειται να είναι έτοιμο πριν από το 2028. Πρακτικά, αυτό σημαίνει ότι εάν το νέο αεροδρόμιο ξεκινήσει να λειτουργεί το 2027, οι επιβάτες θα πρέπει να ακολουθούν εναλλακτικές διαδρομές, επιβαρύνοντας τους γύρω οικισμούς.
Χθες, οι υπεύθυνοι της κατασκευαστικής ΤΕΡΝΑ και του ΔΑΗΚ πραγματοποίησαν αναλυτική ξενάγηση σε δημοσιογράφους, δείχνοντας την πρόοδο των έργων στο Καστέλλι που έχει πλέον ξεπεράσει το 65%, ενώ ο διάδρομος προσγείωσης αγγίζει ήδη το 100%. Σύμφωνα με την ενημέρωση των υπευθύνων του έργου:
● Μέσα στο 2027 θα ξεκινήσουν οι δοκιμαστικές πτήσεις, ενώ από την άνοιξη του 2026 θα έχει ολοκληρωθεί ο πύργος ελέγχου ύψους 44 μέτρων.
● Σχετικά με την εγκατάσταση ραδιοβοηθημάτων αεροναυτιλίας στον λόφο Παπούρα, δίπλα από το χωριό Ευαγγελισμός, έχει κατατεθεί προσφυγή στο ΣτΕ από συλλόγους αρχαιολόγων και τον Δήμο Μινώα Πεδιάδας. Η προσφυγή στρέφεται κατά της απόφασης του Κεντρικού Αρχαιολογικού Συμβουλίου για τη διατήρηση των αρχαιοτήτων στον λόφο Παπούρα μαζί με τα συστήματα αεροναυτιλίας (ραντάρ). Σύμφωνα με τον διευθύνοντα σύμβουλο του ΔΑΗΚ, Νίκο Αθανασίου, εφόσον υπάρξει σύντομα απόφαση απορριπτική για την προσφυγή, υπάρχει το περιθώριο να προχωρήσουν τα έργα και να ξεκινήσει η εμπορική λειτουργία του αερολιμένα μέσα στο 2027.
Η μετάβαση
● Η έναρξη λειτουργίας του αεροδρομίου στο Καστέλλι θα σημάνει την ταυτόχρονη διακοπή του αεροδρομίου «Ν. Καζαντζάκης» στο Ηράκλειο. Η μετάβαση από το ένα αεροδρόμιο στο άλλο (όπως έγινε και από το Ελληνικό στα Σπάτα) θα πρέπει να υλοποιηθεί μέσα σε μία νύχτα και για τον σκοπό αυτό χρειάζονται μήνες προετοιμασίας. Οταν συμβεί αυτό, η Ελλάδα θα έχει «μετακινήσει» δύο μεγάλα αεροδρόμια μέσα σε 25 χρόνια. Συνήθως, τα αεροδρόμια είτε επεκτείνονται στο ίδιο σημείο είτε δημιουργούνται νέα χωρίς να καταργούνται τα παλαιά, αλλά η χώρα μας εδώ ακολούθησε άλλη οδό, ευνοώντας τα συμφέροντα των παραχωρησιούχων που ανέλαβαν την κατασκευή και την εκμετάλλευση.
● Ο προϋπολογισμός του έργου ανέρχεται συνολικά στα 625 εκατ. ευρώ (520 εκατ. ευρώ η αρχική σύμβαση, συν 105 εκατ. από την επέκταση των χώρων του αερολιμένα), ωστόσο, σύμφωνα με τον κ. Αθανασίου, η συνολική επένδυση στη διάρκεια της παραχώρησης θα ξεπεράσει το 1,5 δισεκατομμύριο. Από αυτά, η συμμετοχή του Δημοσίου είναι ήδη 265 εκατομμύρια ευρώ.
● Η πρόβλεψη της επιβατικής κίνησης για τον πρώτο χρόνο λειτουργίας του νέου αερολιμένα είναι στα 11,5 εκατ. επιβάτες, ενώ το υφιστάμενο αεροδρόμιο «Νίκος Καζαντζάκης» φέτος θα ξεπεράσει για πρώτη φορά στην ιστορία του τα 10 εκατ. επιβάτες. Μελλοντικές προβλέψεις κάνουν λόγο για 17,8 εκατ. επιβάτες ετησίως, ενώ υπάρχουν ήδη προβλέψεις και χώροι για επέκταση των εγκαταστάσεων.
● Προς το παρόν, ο επισκέπτης του εργοταξίου απολαμβάνει το τοπίο με τα γύρω λασιθιώτικα βουνά και τα δεκάδες λοφάκια με τους μικρούς οικισμούς. Τα λοφάκια είναι πάνω από 100, αλλά η Παπούρα, σύμφωνα με τους μελετητές, δίνει την καλύτερη θέαση για την παρακολούθηση των αεροσκαφών.
Καλύτερη θέαση
● Η κίνηση στο εργοτάξιο με τους πάνω από 1.100 εργάτες είναι συνεχής καθώς παίρνουν σάρκα και οστά οι χώροι εξυπηρέτησης του κοινού. Η χθεσινή παρουσίαση έγινε στο μελλοντικό κτίριο της Αστυνομίας που είναι και το πιο ολοκληρωμένο.
● Πέραν των 3 χιλιομέτρων της σήραγγας που ξεκίνησε τον περασμένο Αύγουστο, τα υπόλοιπα 15 χιλιόμετρα (από τα 18 μεταξύ Χερσονήσου-Καστελλίου) έχουν σχεδόν ολοκληρωθεί.
● Στον ΔΑΗΚ συμμετέχουν το ελληνικό Δημόσιο κατά 45,9%, ο όμιλος ΓΕΚ-ΤΕΡΝΑ (32,46%) και η ινδική GMR (21,6%).
● Τα συστήματα ελέγχου των αποσκευών θα είναι νεότερης τεχνολογίας σε σχέση με εκείνα του «Ελευθέριος Βενιζέλος», ενώ το κτίριο κατασκευάζεται σύμφωνα με το περιβαλλοντικό πρότυπο LEED, οπότε δεν επιτρέπεται καν η εγκατάσταση απομονωμένων χώρων για καπνιστές στο εσωτερικό και το κάπνισμα θα επιτρέπεται στα 7,5 μέτρα από την εξωτερική περίμετρο των κτιρίων.
