Την ανεξαρτησία των αμερικανικών θεσμών δοκιμάζει ολοένα και περισσότερο ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ. Με μόλις επτά μήνες στον προεδρικό θώκο, ο Τραμπ επιχειρεί να εδραιώσει περαιτέρω την εξουσία του, με ένα «εγχειρίδιο» που συνοψίζεται σε τρεις ενέργειες: κατάκτηση όσων μπορεί, αμφισβήτηση όσων δεν μπορεί (να κατακτήσει) και τιμωρία εκείνων αντιστέκονται.
Στο όραμα του Τραμπ για την Αμερική, η εξουσία πηγάζει μόνο από τη δική του συγκατάθεση. Η επιχείρηση απόλυσης της Λίζα Κουκ από τη Fed –που συμβαίνει για πρώτη φορά στη σύγχρονη ιστορία– δείχνει ότι ακόμη και η θρυλική ανεξαρτησία της Κεντρικής Τράπεζας των ΗΠΑ δεν είναι πλέον ανέγγιχτη.
«Έχω το δικαίωμα να κάνω ό,τι θέλω. Είμαι ο πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών», δήλωσε πρόσφατα ο Τραμπ στους δημοσιογράφους την Τρίτη, σχετικά με την πρόθεσή του να στείλει την Εθνοφρουρά στο Σικάγο.
Το Axios παρουσιάζει αναλυτικά τι συμβαίνει με τους θεσμούς, κατατάσσοντάς τους σε τρεις κατηγορίες: εκείνους που έχουν χάσει την μάχη, εκείνους που είναι αμφίρροπη η σύγκρουση και εκείνους οι οποίοι αντιστέκονται επιτυχώς.
Το υπουργείο Δικαιοσύνης, οι μυστικές υπηρεσίες, οι ανεξάρτητες αρχές υποχείρια του «MAGA»
Ο Τραμπ έχει αυτοανακηρυχθεί ως «αρχηγός των αρχών επιβολής του νόμου» της Αμερικής, παραμερίζοντας την ομοσπονδιακή υπουργό Δικαιοσύνης, Παμ Μπόντι. Έχει γεμίσει το Υπουργείο Δικαιοσύνης με πιστούς του, οι οποίοι τώρα διεξάγουν ποινικές έρευνες εναντίον Δημοκρατικών, αξιωματούχων των μυστικών υπηρεσιών της εποχής Ομπάμα και άλλων επικριτών του Τραμπ.
Όσοι υποτέθηκε πως ήταν πίσω από διαρροές έχουν χάσει τις άδειες ασφαλείας τους, ενώ το προσωπικό των μυστικών υπηρεσιών έχει μειωθεί δραματικά. Ο υπουργός Άμυνας Πιτ Χέγκσεθ απέλυσε ακόμη και τον επικεφαλής της Υπηρεσίας Πληροφοριών Άμυνας (DIA), μετά από μια προκαταρκτική αξιολόγηση της DIA που υποδείκνυε ότι οι επιθέσεις του Τραμπ κατά του Ιράν ήταν λιγότερο επιτυχείς από ό,τι ισχυριζόταν ο ίδιος.
Μια εκτελεστική εντολή έθεσε όλους τις ρυθμιστικές αρχές υπό τον έλεγχο του Λευκού Οίκου, καταργώντας δεκαετίες αυτονομίας και επιτρέποντας την κατάργηση του Γραφείου Προστασίας των Καταναλωτών στον Χρηματοπιστωτικό Τομέα και της Αμερικανικής Υπηρεσίας Διεθνούς Ανάπτυξης. Ο Τραμπ απέλυσε περισσότερους από 20 γενικούς επιθεωρητές υπεύθυνους για την εσωτερική εποπτεία, καθώς και τον επικεφαλής του Γραφείου Στατιστικών Εργασίας.
Ο Τραμπ έχει καταλάβει τον έλεγχο της Ουάσινγκτον — κυριολεκτικά και μεταφορικά — σε μεγάλο μέρος της, αναπτύσσοντας την Εθνική Φρουρά, καταλαμβάνοντας το Κέντρο Κένεντι και απειλώντας το Σμιθσόνιαν για αυτό που θεωρεί «αντιαμερικανικό» περιεχόμενο, όπως εικόνες παράνομων μεταναστών που διασχίζουν τα σύνορα.
Η μάχη για την ανεξαρτησία συνεχίζεται σε Κογκρέσο, πανεπιστήμια, στρατό και Fed
Ο Τραμπ έχει απολύσει ανώτερους στρατηγούς και έχει απαιτήσει από τους νέους υποψήφιους τεσσάρων αστέρων να τον συναντήσουν. Έχει εκφωνήσει εξαιρετικά κομματικές ομιλίες σε ιστορικά απολιτικά στρατιωτικά περιβάλλοντα και έχει διατάξει τη δημιουργία «εξειδικευμένων» μονάδων της Εθνικής Φρουράς που θα χρησιμοποιούνται για την επιβολή του νόμου στο εσωτερικό της χώρας.
Ο Λευκός Οίκος έχει υπονομεύσει τις βασικές εξουσίες του νομοθετικού σώματος σε θέματα δασμών, δαπανών και πολέμου, παραγκωνίζοντας τους νομοθέτες με δηλώσεις έκτακτης ανάγκης ή με ανοιχτή περιφρόνηση. Ο Τραμπ έχει εκφοβίσει τους διαφωνούντες και έχει απαιτήσει από το Τέξας να αναδιαμορφώσει τον χάρτη του Κογκρέσου για να προσθέσει πέντε έδρες στο Ρεπουμπλικανικό Κόμμα.
Η κυβέρνηση Τραμπ έχει αποσπάσει πάνω από 1 δισεκατομμύριο δολάρια σε διακανονισμούς από ελίτ πανεπιστήμια και δικηγορικά γραφεία, χρησιμοποιώντας ως όπλο την τεράστια χρηματοδοτική επιρροή των φιλελεύθερων κέντρων επιρροής.
Ο Τραμπ παρουσιάζει τον εαυτό του ως πρόεδρο όλων των διοικητικών συμβουλίων των εταιρειών της χώρας, παρεμβαίνοντας συστηματικά στον ιδιωτικό τομέα με απειλές για δασμούς, παρενοχλήσεις και ρυθμιστικά μέτρα.
Η μάχη για την ανεξαρτησία διεξάγεται πλέον και στη Federal Reserve. Η απόλυση της διοικητή της Fed Λίζα Κουκ — η πρώτη στην σύγχρονη ιστορία — δείχνει ότι ακόμη και η διαχρονική ανεξαρτησία της κεντρικής τράπεζας δεν είναι πλέον άθικτη.
Πονοκέφαλος για τον Τραμπ οι Δημοκρατικοί, η δικαιοσύνη και τα μέσα ενημέρωσης
Οι ομοσπονδιακοί δικαστές έχουν παγώσει δεκάδες από τις πιο επιθετικές πολιτικές του Τραμπ και έχουν εκφράσει την αντίθεσή τους στον εκφοβισμό. Ωστόσο, ο Λευκός Οίκος έχει εντείνει τις επιθέσεις εναντίον των «ατίθασων» δικαστών, δοκιμάζοντας αν η δικαστική εξουσία μπορεί να αντέξει τη συνεχή πίεση.
Τα μεγάλα μέσα ενημέρωσης συνεχίζουν να ερευνούν και να αποκαλύπτουν αντιφάσεις στην προεδρία του Τραμπ, ακόμη και όταν αυτός περιορίζει την πρόσβαση, απειλεί με ρυθμιστικά μέτρα εναντίον των ραδιοτηλεοπτικών μέσων και προωθεί τις φωνές των πιστών του στον Τύπο.
Παρά τη μη δημοφιλία τους, οι Δημοκρατικοί παραμένουν μια αξιόλογη αντιπολιτευτική δύναμη, χρησιμοποιώντας ακροάσεις στο Κογκρέσο, αγωγές και κυβερνήσεις των πολιτειών για να αμφισβητήσουν τον Τραμπ. Ο αξιωματούχος του Λευκού Οίκου Στίβεν Μίλερ χαρακτήρισε το κόμμα «εγχώρια εξτρεμιστική οργάνωση» τη Δευτέρα, θέτοντας τις βάσεις για πιθανή καταστολή πριν από τις ενδιάμεσες εκλογές του 2026.
