Παρά τις προσπάθειες να υφανθεί το αφήγημα πως η γνωμοδότηση των δύο δικαστικών πραγματογνωμόνων για τα αργοπορημένα -κατά 2 χρόνια- βίντεο καταρρίπτει όλες τις αιτιάσεις για απόπειρα συγκάλυψης από μεριάς της κυβέρνησης, το πόρισμα που κατατέθηκε χθες στις δικαστικές αρχές δεν αλλάζει, ούτε διαψεύδει επί της ουσίας κάποια από τις πτυχές της αμφισβήτησης του υλικού που έπεσε ως μάννα εξ ουρανού στην κοιλάδα των Τεμπών. Πολλώ μάλλον, δεν διαψεύδει την πραγματικότητα, τα γεγονότα! Οι δύο πραγματογνώμονες που κλήθηκαν πριν από μία εβδομάδα από τον εφέτη ανακριτή Λάρισας, Σωτήρη Μπακαΐμη, να ερευνήσουν το υλικό μπόρεσαν μόνο να επιβεβαιώσουν την ταυτοποίηση του εικονιζόμενου συρμού με την εμπορική αμαξοστοιχία «63503» που συγκρούστηκε με την επιβατική την 28η Φεβρουαρίου 2023 και όχι τη γνησιότητα του βιντεοληπτικού υλικού.
Αυτό είναι το συμπέρασμα στο οποίο κατατείνει η 34σέλιδη έκθεση, που καταλήγει επακριβώς με τις λέξεις «χωρίς να πιστοποιεί τη γνησιότητα του βιντεοληπτικού υλικού», κάτι που έτσι κι αλλιώς δεν είχε ζητηθεί από τον ανακριτή στη σχετική εντολή του, παρά τις προσδοκίες που καλλιεργούσε η κυβερνητική προπαγάνδα. Το ερώτημα για την ταυτοποίηση, άλλωστε, της εμπορικής αμαξοστοιχίας ήταν και το μόνο που θα μπορούσε να απαντηθεί επαρκώς από τους δικαστικούς πραγματογνώμονες -ένας ηλεκτρολόγος μηχανικός και ένας μηχανολόγος μηχανικός- αφού δεν έχουν ούτε τη δυνατότητα ούτε την αρμοδιότητα ούτε και τη γνώση για να αποφανθούν αν το συγκεκριμένο υλικό που κατέθεσε η εταιρεία Interstar είναι ή δεν είναι γνήσιο.
Η μόνη αρμόδια για να απαντήσει σε αυτό το ερώτημα είναι η Διεύθυνση Εγκληματολογικών Ερευνών της ΕΛ.ΑΣ. στην οποία δόθηκε η εντολή να κατασχεθούν όλα τα υλικά από τις εγκαταστάσεις της εταιρείας που είχε την ευθύνη της βιντεοεπιτήρησης του σιδηροδρόμου μόλις την περασμένη Δευτέρα κι αφού είχαν οριστεί ήδη οι δικαστικοί πραγματογνώμονες να ελέγξουν ένα, μέχρι και σήμερα, αμφίβολης αξιοπιστίας υλικό. Εδώ είναι και το εξής παράδοξο: πως, αντί να σταλούν κατευθείαν όλα τα υλικά στη Διεύθυνση Εγκληματολογικών Ερευνών για αξιολόγηση, αρχικά οι ανακριτικές αρχές επέλεξαν να ανατεθεί στους δικαστικούς πραγματογνώμονες ένας έλεγχος που διαφαινόταν ελλιπής. Εγείροντας τις δικαιολογημένες αντιδράσεις των συγγενών των θυμάτων που κατήγγειλαν, παράλληλα, μεθοδεύσεις για να αποκλειστούν από τη διερεύνηση των βίντεο μέσω των δικών τους διορισμένων τεχνικών συμβούλων.
Το δεύτερο ερώτημα του ανακριτή αφορούσε το αν «μεταφέρεται ή όχι – είναι τοποθετημένο ή όχι, βυτίο ή παλέτα με ικανό αριθμό δοχείων μεταφοράς υγρών καυσίμων/υδρογονανθράκων/διαλυτών». Αν και είναι πολύ συγκεκριμένη η ερώτηση που απευθύνει ο ανακριτής (αν μεταφέρεται, και όχι, έστω, αν φαίνεται να μεταφέρεται), εδώ η απάντηση είναι προσεκτικά διατυπωμένη: πως «στο σύνολο της σύνθεσής της [αμαξοστοιχίας] και κατά τον χρόνο διέλευσής της, είναι έμφορτη μόνο με όσα αναγράφονται στην επίσημη λίστα φορτίου» όπως την κατέθεσε η Hellenic Train, «χωρίς να διακρίνεται» οποιοδήποτε άλλο φορτίο επί των φορταμαξών.
Θα ήταν πολύ δύσκολο να είναι διαφορετική η απάντηση των δύο δικαστικών πραγματογνωμόνων αφού το γεγονός ότι δεν φαίνεται ξένο φορτίο δεν σημαίνει πως τα κοντέινερ του τρένου δεν θα μπορούσαν να φιλοξενήσουν εντός τους ποσότητες εύφλεκτου υλικού, όπως αναφέρουν, ως κύρια αιτία της πυρκαγιάς -και θανάτου επιβατών- όχι μόνο πλέον οι τεχνικές εκθέσεις πραγματογνωμόνων, αλλά και το προσχέδιο του πορίσματος του ΕΟΔΑΣΑΑΜ, το οποίο αναμένεται να δημοσιευθεί στις 27 Φεβρουαρίου («Καίει… το προσχέδιο για το πόρισμα: σωρεία λαθών και παραλείψεων», «Εφ.Συν.», 3.2.25).
Ταυτοποίηση
Οι πραγματογνώμονες αρχικά εξηγούν τη μεθοδολογία που χρησιμοποίησαν για να ταυτοποιήσουν την εμπορική αμαξοστοιχία: μέσω φωτογραφιών που είχαν παρθεί λίγες μέρες μετά το δυστύχημα από τα εμπορευματοκιβώτια -παρουσία του Τμήματος Τροχαίας Λάρισας, μετά τη μεταφορά τους στον εμπορικό σταθμό Θεσσαλονίκης- και των βίντεο που παρέδωσε σε στικάκι η εταιρεία. Σημειώνουν πως από το βιντεοληπτικό υλικό που έλαβαν, αξιοποιήθηκαν μόνο τα δύο από τα τρία βίντεο για την ταυτοποίηση. Το τρίτο βίντεο, από τη σήραγγα των Τεμπών, παρέμεινε αναξιοποίητο επειδή η λήψη ήταν από χαμηλά και έτσι δεν φαίνονται καθαρά οι επιφάνειες των κοντέινερ και άρα ούτε τα διακριτικά τους (λογότυπα εταιρειών κ.λπ.) – που ήταν και ο βασικός τρόπος που θα μπορούσαν να ταυτοποιηθούν.
Από την ανάλυση των δύο αυτών βίντεο, οι πραγματογνώμονες κατέληξαν πως:
● Ο εμπορικός συρμός και στα δύο βίντεο αποτελείται από 2 ηλεκτράμαξες, 3 φορτάμαξες με λαμαρίνες και 10 φορτάμαξες με κοντέινερ, «όπως ακριβώς και ο συρμός της “63503” εμπορικής αμαξοστοιχίας».
● Τα διακριτικά των κοντέινερ και η σειρά με την οποία είναι αυτά σχηματισμένα «συμπίπτουν τόσο στα δύο βίντεο που αναλύθηκαν […] όσο και με αυτά του συρμού 63503 της εμπορικής αμαξοστοιχίας που διαπιστώθηκαν από την αστυνομία κατά το άνοιγμά τους στον εμπορικό σταθμό Θεσσαλονίκης».
● Η σειρά σχηματισμού του συρμού 63503 συμπίπτει «τόσο με τις φωτογραφίες από τον τόπο του δυστυχήματος και τα έγγραφα της Hellenic Train […] όσο και με την ανάλυση των […] βίντεο».
● Οι τρεις πρώτες φορτάμαξες «είναι έμφορτες με λαμαρίνες, έχουν τα πλαϊνά παραπέτα (κάθετοι δοκοί) κατεβασμένα, λόγω του μεγαλύτερου πλάτους των λαμαρινών από αυτό των φορταμαξών και έχουν μόνο τα εμπρόσθια και τα οπίσθια παραπέτα ανασηκωμένα». Στις υπόλοιπες 10 φορτάμαξες που έχουν κοντέινερ, «τα πλαϊνά παραπέτα είναι ανασηκωμένα».
● «Σε καμιά από τις φορτάμαξες, τόσο αυτές που είναι έμφορτες με λαμαρίνες όσο και σε αυτές που είναι έμφορτες με κοντέινερ, δεν φαίνεται να είναι τοποθετημένα άλλα δοχεία ή βυτία, πέραν του επίσημου φορτίου που είναι οι λαμαρίνες και τα κοντέινερ».
Ανάλυση ταχύτητας και χρόνου
Αναφερόμενοι στην ανάλυση της ταχύτητας της εμπορικής αμαξοστοιχίας και του χρόνου κατά τον οποίο τραβήχτηκαν τα βίντεο, οι δύο πραγματογνώμονες σημειώνουν πως ανέλυσαν τα καταγραφικά της σήραγγας Πλαταμώνα, της σήραγγας Τεμπών και τα δεδομένα καταγραφής κίνησης της εμπορικής αμαξοστοιχίας που διαθέτουν από τον Ιούνιο του 2023, όταν έλαβαν τα καταγραφικά των δύο μηχανών του τρένου.
Σκοτεινό σημείο ως προς τη χρονική ταύτιση εντοπίζεται στην κάμερα από τη σήραγγα των Τεμπών, αφού, όπως σημειώνουν, από τη σύγκριση του χρονογράφου της αμαξοστοιχίας με τον χρόνο που φαίνεται στις κάμερες της σήραγγας, υπάρχει απόκλιση 1 λεπτού και δέκα δευτερολέπτων. Η απόκλιση πιθανολογούν πως οφείλεται «σε λάθος χρονισμό του καταγραφικού των καμερών και της προπορείας του σχετικά με την ώρα Ελλάδος κατά “00:01:10”, αλλά χωρίς την παρουσία εξωτερικού παρατηρητή (σταθμάρχης Σ.Σ. Ραφάνης) ή άλλου τεχνικού βοηθήματος δεν μπορεί να επιβεβαιωθεί», σημειώνουν.
—
♦ Τι σημαίνει αυτό που γράφει η πραγματογνωμοσύνη για τα βίντεο από τις σήραγγες Τεμπών και Πλαταμώνα; Τι πάει να πει ότι φαίνεται ένα τρένο ίδιο με το εμπορικό που συγκρούστηκε την 28η Φεβρουαρίου 2023, αλλά δεν επιβεβαιώνεται η γνησιότητα των βίντεο; Με απλά λόγια, ότι θα μπορούσε άνετα το βίντεο να έχει «στηθεί» από κάποιον που έβαλε τα ίδια βαγόνια στη σειρά, με την ίδια σύνθεση και να το τράβηξε σε άσχετη ημερομηνία. Θα μπορέσει η ΕΛ.ΑΣ. να διακριβώσει τη γνησιότητα μετά την κατάσχεση του υλικού από τους servers της εταιρείας; Δύσκολο, λένε ειδικοί σε τέτοια συστήματα, εάν δεν γίνει έρευνα και στις ίδιες τις κάμερες για να διαπιστωθεί εάν κάποτε αυτός ο κάποιος πείραξε τα «ρολόγια» τους…
Α.Χ.
