Ο… Βασιλιάς Τραμπ θα κάνει ό,τι θέλει, όποτε θέλει

Οξύτατες αντιδράσεις προκαλεί παγκοσμίως η… μεσσιανικού χαρακτήρα ομιλία του Ντόναλντ Τραμπ στο Κογκρέσο – μια σχεδόν δίωρη ομιλία γεμάτη λεονταρισμούς, υπεροψία, απειλές προς πάσα κατεύθυνση, αλλά και αμέτρητα ωμά ψέματα. Σε κάθε περίπτωση, ο Τραμπ εκμεταλλεύτηκε την ευκαιρία για να θυμίσει σε όλους ότι για τα επόμενα δύο τουλάχιστον χρόνια –μέχρι τις ενδιάμεσες εκλογές του 2026– ουσιαστικά θα παίζει μόνος του, χωρίς κανέναν θεσμικό αντίπαλο εντός συνόρων, και ότι αυτή τη φορά πραγματικά σκοπεύει να αλλάξει δραματικά τις ΗΠΑ, αλλά και τον κόσμο όλο πέρα από κάθε προηγούμενο. Οπως είπε άλλωστε με τη χαρακτηριστική του αμετροέπεια, θυμίζοντας την αποτυχημένη απόπειρα δολοφονίας του λίγους μήνες πριν από τον εκλογικό του θρίαμβο, «Με έσωσε ο Θεός για να ξανακάνω την Αμερική μεγάλη»…

Αντεπανάσταση

Αλλά βέβαια η «επανάσταση από τα πάνω» που περιέγραψε ο εκδικητικός μεγιστάνας είναι στην πραγματικότητα μια αντεπανάσταση: ένα τρομακτικό όραμα μιας ανεξέλεγκτης τεχνο-ολιγαρχικής ελίτ για μια μαζική, δομική υπερσυντηρητική οπισθοδρόμηση με στόχο τους πιο αδύναμους –τους μετανάστες, τους φτωχούς, τις γυναίκες, τη ΛΟΑΤΚΙ+ κοινότητα–, αμπαλαρισμένη επικοινωνιακά με μπόλικο φτηνό πατριωτισμό και υποσχέσεις για επιστροφή στο ξεφτισμένο εδώ και δεκαετίες «αμερικανικό όνειρο» πλούτου και παγκόσμιας ηγεμονίας χωρίς αντίπαλο δέος.

Θέλει, είπε, να ξηλώσει τη διεφθαρμένη γραφειοκρατία της ομοσπονδιακής κυβέρνησης και να εξαλείψει την περιβόητη «woke κουλτούρα» των δικαιωματιστών, για την οποία μάλιστα κόμπασε πως «δεν υπάρχει πια» μετά την εκλογή του. Η βασική του ατζέντα είναι το ξήλωμα των λιγοστών στοιχείων από το μεταπολεμικό κράτος πρόνοιας που έχουν απομείνει στις ΗΠΑ μετά τη νεοφιλελεύθερη λαίλαπα από τον Ρίγκαν και μετά.

Οι αντιδράσεις στο «όραμα» Τραμπ είναι μαζικές και σκληρές – ξεκινώντας από το ίδιο το Καπιτώλιο, όπου η προεδρική ομιλία καθυστέρησε να ξεκινήσει για αρκετά λεπτά ενώ η αστυνομία απομάκρυνε από την αίθουσα τον… ταραχοποιό Δημοκρατικό βουλευτή Αλ Γκριν, έναν από τους σκληρότερους επικριτές των σχεδίων για περικοπή του συστήματος ασφάλισης Medicaid, αλλά και μία από τις λίγες θαρραλέες πολιτικές φωνές στις ΗΠΑ που καταγγέλλουν ανοιχτά τη γενοκτονία στη Γάζα.

Αλλοι Δημοκρατικοί βουλευτές και γερουσιαστές επέλεξαν να απόσχουν, άλλοι αποχώρησαν ομαδικά την ώρα της ομιλίας, ενώ αρκετοί φόρεσαν σκόπιμα κοστούμια στα χρώματα της σημαίας της Ουκρανίας ή κρατούσαν πλακάτ με συνθήματα όπως «Ψεύτης» και «Σώστε το Medicaid». Η επιρροή των Δημοκρατικών είναι βέβαια στο ναδίρ της, αλλά και ο Τραμπ παρέμεινε ακραία διχαστικός και σίγουρα δεν έκανε χτες καμιά προσπάθεια πολιτικής προσέγγισης των αντιπάλων του.

Ισως το πιο ενδιαφέρον αλλά και ενδεικτικό σημείο της θριαμβικής, κατά τα άλλα, ομιλίας ήταν όταν ο Τραμπ παραδέχτηκε για πρώτη φορά ότι ο παγκόσμιος εμπορικός πόλεμος προστατευτισμού που κήρυξε ήδη κατά εχθρών και φίλων θα δημιουργήσει «αναταραχές» (sic) και στην αμερικανική οικονομία και θα οδηγήσει σε «προσωρινή» αύξηση στις τιμές κάποιων αγαθών. Ως τώρα, βλέπετε, ο Τραμπ υποσχόταν πως οι τιμές θα… πέσουν και ότι οι Αμερικανοί παραγωγοί και καταναλωτές δεν θα υποστούν καμιά συνέπεια, ισχυρισμοί που φυσικά ήταν κατάφωρα ψευδείς.

Δασμοί

Και χτες, βέβαια, επέμεινε ότι ο αντίκτυπος θα είναι σύντομος και ότι οι δασμοί «όχι μόνο προστατεύουν τις θέσεις εργασίας των Αμερικανών, αλλά υπερασπίζονται την ίδια την ψυχή της χώρας μας. (…) Μας κατακλέβει εδώ και δεκαετίες σχεδόν κάθε χώρα στη Γη και δεν θα το αφήσουμε να γίνεται αυτό πλέον. Οι δασμοί θα κάνουν τις ΗΠΑ πλούσιες και σπουδαίες ξανά», διαβεβαίωσε.

Αλλά φυσικά δεν είναι έτσι: όλες ανεξαιρέτως οι χώρες που πλήττονται από τις «ταρίφες Τραμπ», από την Ευρωπαϊκή Ενωση και την Κίνα –που χτες ξεκαθάρισε απειλητικά πως είναι έτοιμη για «κάθε είδους πόλεμο» με τις ΗΠΑ– μέχρι τον Καναδά και το Μεξικό, απαντούν με τα δικά τους σκληρά αντίμετρα και οι περισσότεροι Αμερικανοί οικονομολόγοι προβλέπουν πως οι συνέπειες του εμπορικού… Τραμπουκισμού θα είναι εξαιρετικά οδυνηρές για όλους. Και το ίδιο φαίνεται ότι πιστεύουν και οι διεθνείς αγορές, με τους δείκτες της Wall Street και το δολάριο να υποχωρούν για τρίτη σερί ημέρα.

Είπαμε όμως – ο ανέκαθεν μεγαλομανής και νάρκισσος Τραμπ έχει καταληφθεί πλέον από πραγματική folie de grandeur, τρέλα του μεγαλείου, και δεν ακούει κανέναν. Ετσι, επανέλαβε τις γνωστές πλέον απειλές του ότι «με τον έναν ή τον άλλο τρόπο» θα αρπάξει τη Γριλανδία από τη Δανία στο όνομα της «διεθνούς ασφάλειας» και ότι θα «πάρει πίσω» τη Διώρυγα του Παναμά από τους Κινέζους, που υποτίθεται πως την ελέγχουν. Εννοείται δε πως υπερηφανεύτηκε για τις πρώτες μεγάλες ρήξεις του με το διεθνές σύστημα που οι ίδιες οι ΗΠΑ έστησαν εδώ και δεκαετίες: «Μέσα σε έναν μήνα έβγαλα τις ΗΠΑ από τον διεφθαρμένο Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας, την ανούσια συμφωνία του Παρισιού [για την κλιματική αλλαγή] και το Συμβούλιο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων του ΟΗΕ. Τώρα είναι η σειρά μας να χρησιμοποιήσουμε τους άλλους για τα δικά μας συμφέροντα!», είπε, καταχειροκροτούμενος από τους υποτακτικούς του βουλευτές και γερουσιαστές.

Για το ουκρανικό ζήτημα ο Τραμπ δεν άνοιξε τα χαρτιά του. Διάβασε, με εμφανώς εκδικητική διάθεση, αποσπάσματα από την επιστολή-κωλοτούμπα του Βολοντίμιρ Ζελένσκι, όπου ο Ουκρανός πρόεδρος τον διαβεβαίωνε πως είναι έτοιμος ανά πάσα στιγμή να υπογράψει τη λεόντειο συμφωνία εκχώρησης του ορυκτού πλούτου στις ΗΠΑ και να συμμετάσχει στις ειρηνευτικές διαπραγματεύσεις.

Επί του πρακτέου, όμως, ο Τραμπ δεν είπε λέξη: όχι μόνο δεν ανακοίνωσε κάποιο νέο χρονοδιάγραμμα για επανάληψη του διαλόγου με τον Ζελένσκι, αλλά έδωσε διαταγή στη CIA και τις άλλες μυστικές υπηρεσίες των ΗΠΑ να διακόψουν την παροχή «εμπιστευτικών πληροφοριών» προς το Κίεβο. Είναι μια τρομακτική εξέλιξη για τις ουκρανικές ένοπλες δυνάμεις, μόλις ένα 24ωρο μετά την αναστολή της αποστολής όλων των φορτίων στρατιωτικής βοήθειας προς τους Ουκρανούς.

Μάλιστα η Wall Street Journal εκτιμά πως «ίσως δεν φτάνει πλέον η συμφωνία για τα ορυκτά» για να μεταπείσει τον Τραμπ! Αλλά, βέβαια, Τραμπ είναι αυτός – αύριο μεθαύριο, άμα πέσουν οι τζίφρες για τον ορυκτό θησαυρό, μπορεί να τον δούμε αγκαλιά με τον Ζελένσκι!