Το πιο πρόσφατο (2023) έργο του τιτλοφορείται «Αυτοκρατορία. Κομμόδου Αντωνίνου Αυγούστου τα Εις Μάρκον Αυρήλιον» και αποτελεί ένα ποίημα που ακροβατεί ανάμεσα στη μυθιστορία και στην τραγωδία, με πρωταγωνιστή τον αυτοκράτορα Κόμμοδο, ο οποίος γράφει τα δικά του «Εις εαυτόν» απευθυνόμενος στον πατέρα του, Μάρκο Αυρήλιο. Η Αυτοκρατορία αξιοποιεί την παρακμή της περιόδου του Κομμόδου για να δημιουργήσει μια αλληγορία για τον σύγχρονο δυτικό κόσμο.
Οταν ο Μπλάνας δεν κατεργάζεται την κύρια τέχνη του, αφοσιώνεται στη μετάφραση. Το ελληνικό κοινό τού χρωστά τη μετάφραση αναρίθμητων έργων, μεταξύ των οποίων και αυτά των Εζρα Πάουντ, Εντγκαρ Αλαν Πόου, Ουίλιαμ Μπλέικ, Βασίλι Γκρόσμαν, Τσαρλς Μπουκόβσκι, Αλεξάντρ Πούσκιν, Καρλ Μαρξ, Ντύλαν Τόμας, Σαλμάν Ρουσντί, Ουίλιαμ Σέξπιρ, Δανιήλ Χαρμς, Τόμας ντε Κουίνσι και πολλών άλλων. Το 2014 τιμήθηκε με το Κρατικό Βραβείο Μετάφρασης.
Οπωσδήποτε όμως το πιο εντυπωσιακό μονοπάτι που πήρε ο Μπλάνας κατά τη μεταφραστική οδοιπορία του περνά μέσα από την αρχαία ελληνική γραμματεία, ιδιαίτερα δε τους μεγάλους τραγωδούς, τον Σοφοκλή, τον Αισχύλο, τον Ευριπίδη. Επιπλέον, έχει μεταφράσει ραψωδίες της «Ιλιάδας» και ποιήματα του Αρχίλοχου και της Σαπφώς – όλα αυτά μόνο για μια ενδεικτική αναφορά. Οι μεταφράσεις του Μπλάνα μπορούν να χαρακτηριστούν ισότιμες μιας ερμηνευτικής πραγματείας, αφού διατηρούν τη γνήσια ποιητική γλώσσα των κειμένων αυτών, παραδίδοντας ταυτόχρονα μια βαθιά, σύγχρονη πρόσληψή τους.
Η σχέση του με την κλασική ελληνική ποίηση αναμφίβολα έχει επηρεάσει τη δική του. Ο συστηματικός αναγνώστης του δύσκολα μπορεί να τον αντιληφθεί ως κάτι άλλο πέρα από έναν τραγωδό του καιρού μας. Ταυτόχρονα, όμως, η ποίησή του διαπνέεται και από τη γλώσσα της Βίβλου – κείμενα όπως της «Γενέσεως», του «Εκκλησιαστή» ή του «Ιώβ» απηχούν στο έργο του με όλο αυτόν τον απόκοσμο λόγο, τον μεταφυσικό τρόμο, την παρόρμηση αναμέτρησης με τον Θεό.
Αλλος πυλώνας της ποίησης του Μπλάνα είναι, βεβαίως, ο Ρομαντισμός, ειδικά ο αγγλικός και γερμανικός Ρομαντισμός του 18ου και του 19ου αιώνα. Στους στίχους του βρίσκει καταφύγιο ένας νέος τύπος του λεγόμενου βυρωνικού ήρωα, εκείνης της ανήσυχης ψυχής που αναζητά τη σωτηρία της όχι παλεύοντας με τους δαίμονές της, αλλά ορίζοντάς τους καθοδηγητές στο κολασμένο όνειρο της ζήσης.
Η ζήση είναι λίγο πολύ αυτό για τον Μπλάνα, ένα κολασμένο όνειρο. Γι’ αυτό και το έργο του έχει πολιτικοκοινωνικούς άξονες, η ίδια η γλώσσα του είναι βαθιά πολιτική, η εκφορά της είναι μια πολιτική πράξη. Ο,τι ήταν για τους τραγωδούς, τους προφήτες και τους ρομαντικούς οι σκληροί τους θεοί είναι για τον Γιώργο Μπλάνα η Ιστορία, η οποία, φυσικά, δεν περνάει καθόλου καλά μέσα σ’ αυτούς τους στίχους. Ο Μπλάνας μοιάζει με κάποιον που γίνεται εχθρός των πάντων από αγνή αγάπη, όπως οι θεοί τους οποίους υπερέβη, ως καταδικασμένος να ζει υπό την εξουσία του Λόγου.
Γι’ αυτό και δεν βρίσκεται εύκολα στη σύγχρονη ελληνική ποίηση ισάξιος του Γιώργου Μπλάνα σε σκέψη, γλώσσα, πάθος, αφοσίωση, τεχνική. Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο του απονεμήθηκε φέτος το «The Barbara Fields-Siotis Poetry Award» του Κύκλου Ποιητών.
Το βραβείο θεσπίστηκε το 2019 στη μνήμη της Μπάρμπαρα Φιλντς-Σιώτη (Μινεάπολη, 22/06/1939 – Αθήνα, 07/06/2019), ενός φωτεινού πνεύματος, που υπηρέτησε ποικιλοτρόπως την ποίηση. Η Μπάρμπαρα Φιλντς-Σιώτη σπούδασε Ιστορία της Τέχνης στο Πανεπιστήμιο της Βοστόνης και εργάστηκε σε κάποιους από τους σημαντικότερους πολιτιστικούς οργανισμούς των ΗΠΑ, όπως το Μουσείο Ντε Γιανγκ και το American Conservatory Theater. «Ψυχή» θρυλικών λογοτεχνικών περιοδικών στις ΗΠΑ (ενδεικτικά: «The Coffeehouse», «Aegean Review», «MondoGreco») αλλά και στην Ελλάδα, άφησε ως παρακαταθήκη, μεταξύ πολλών άλλων, συνεντεύξεις με προσωπικότητες όπως τον Λόρενς Ντάρελ, τη Μελίνα Μερκούρη, τον Κώστα Γαβρά. Από το 1989, αφιερώθηκε πλάι στον σύζυγό της, Ντίνο Σιώτη, στην παραγωγή τριών λογοτεχνικών περιοδικών, των «Ρευμάτων», των «(δε)κατων» και του «Poetix», ενώ συνέβαλε επίσης τα μέγιστα στην οργάνωση του Διεθνούς Λογοτεχνικού Φεστιβάλ Τήνου και του Διεθνούς Φεστιβάλ Ποίησης Αθηνών. Η Μπάρμπαρα Φιλντς-Σιώτη έγραψε επίσης μια ποιητική συλλογή, που θέλησε όμως να παραμείνει ανέκδοτη.
Το βραβείο, που τιμά τη μνήμη, την προσφορά και τη βαθιά αγάπη της στην ποιητική τέχνη και που συνοδεύεται από χρηματικό έπαθλο 2.000 ευρώ, απονέμεται κάθε χρόνο στο πλαίσιο του Διεθνούς Φεστιβάλ Ποίησης Αθηνών, εναλλάξ σε έναν Ελληνα και σε έναν ξένο ποιητή για το σύνολο του έργου του. Το 2019 απονεμήθηκε στη Ζέφη Δαράκη, το 2020 στον Κινέζο Μπέι Ντάο, το 2021 στον Αναστάση Βιστωνίτη, το 2022 στον Αμερικανό Ντέινα Τζόια και φέτος, το 2023, στον Γιώργο Μπλάνα. Η απονομή του στον Γιώργο Μπλάνα δεν ισοδυναμεί με τίποτε άλλο παρά με μια απλή υπενθύμιση για το ευτυχές γεγονός της παρουσίας του στα ελληνικά γράμματα, μέσω της ακάματης προσφοράς γνήσιου ποιητικού υλικού, όχι για τη χάρη του πράγματος, αλλά για τη χάρη του πολιτισμού μέσα σε απολίτιστους καιρούς.
*Επιμελήτρια κειμένων, ποιήτρια, μεταφράστρια
