Ο Μπρούνο Κράισκι και οι ιστορικές διαμεσολαβήσεις του στο Μεσανατολικό

Ο εμβληματικός Σοσιαλιστής καγκελάριος της Αυστρίας Μπρούνο Κράισκι (1911-1990), η σημαντικότερη προσωπικότητα του εικοστού αιώνα για τη χώρα του, την οποία στην περίοδο της δεκατριάχρονης διακυβέρνησής του (1970-1983, με απόλυτες πλειοψηφίες) αναμόρφωσε σε μια σύγχρονη δημοκρατία με διεθνές κύρος, σε ένα πρότυπο κράτος πρόνοιας και δικαίου, με αμέριστη προτεραιότητα στην Υγεία και στην Παιδεία, είχε το Μεσανατολικό ως κεντρικό άξονα της εξωτερικής του πολιτικής.

Εβραϊκής καταγωγής, ο αντισυμβατικός πολιτικός, θέτοντας πρότυπα με τον δικό του διαμεσολαβητικό ρόλο στο μέτωπο της Μέσης Ανατολής, προσπάθησε να επιλύσει τη σύγκρουση του Ισραήλ με τους Παλαιστίνιους, το κράτος των οποίων η Αυστρία ήταν η πρώτη που αναγνώρισε επίσημα το 1980. Για την αφοσίωσή του στον παλαιστινιακό λαό και τη συμπάθειά του προς αμφιλεγόμενα αραβικά κράτη επικρίθηκε από την αυστριακή αντιπολίτευση και από το Ισραήλ, οι σχέσεις με το οποίο επιδεινώθηκαν αισθητά με την επικράτηση μιας πολιτικής εποχής παγετώνων μεταξύ 1977 και 1982 ανάμεσα σε Τελ Αβίβ και Βιέννη.

Οι προσπάθειες του Μπρούνο Κράισκι να δημιουργήσει μια πραγματική ειρηνευτική τάξη στη Μέση Ανατολή προκύπτουν από τη θεώρησή του ότι η σύγκρουση γύρω από το Ισραήλ και την Παλαιστίνη θέτει επίσης σε κίνδυνο τη σταθερότητα και την ειρήνη στην Ευρώπη και σε όλο τον κόσμο, με τις συνέπειες του Πολέμου του Γιομ Κιπούρ το 1973 να επιβεβαιώνουν την εκτίμησή του: ο κόσμος προσπαθούσε να αντιμετωπίσει το πετρελαϊκό σοκ και μια επαπειλούμενη επικίνδυνη σύγκρουση μεταξύ των ΗΠΑ και της Σοβιετικής Ενωσης.

Ως εκ τούτου, το μέλημα του Αυστριακού καγκελάριου σε σχέση με τη σύγκρουση στη Μέση Ανατολή ήταν να μεσολαβήσει μεταξύ ηγετών του αραβικού κόσμου και Ισραηλινών πολιτικών, κάτι που ο ίδιος πέτυχε κυρίως λόγω μιας επιθετικής πολιτικής ουδετερότητας, που του έδινε αξιοπιστία σε Ανατολή και Δύση.

Στην κορύφωση της σύγκρουσης μεταξύ του Ισραήλ και των Αράβων γειτόνων του, στον απόηχο του Πολέμου του Γιομ Κιπούρ, της Αιγύπτου και της Συρίας εναντίον του Ισραήλ, με δική του πρωτοβουλία εκπρόσωποι της (τότε με μεγάλο διεθνές κύρος) Σοσιαλιστικής Διεθνούς διοργάνωσαν μια διάσκεψη για την κατάσταση στη Μέση Ανατολή τον Νοέμβριο του 1973 στο Λονδίνο, όπου, εκτός από τον ίδιο, είχαν προσέλθει η πρωθυπουργός του Ισραήλ Γκόλντα Μέιρ και ο Δυτικογερμανός καγκελάριος Βίλι Μπραντ.

Εκεί ο Μπρούνο Κράισκι υποστήριξε ότι η Ευρώπη πρέπει να παίξει ρόλο στη Μέση Ανατολή και ζήτησε τη δημιουργία ενός παλαιστινιακού κράτους, ανανεώνοντας την προ εξαετίας πρότασή του για διερευνητική αποστολή για να ελέγξει εάν υπάρχουν προϋποθέσεις μιας ειρηνικής λύσης στη σύγκρουση στη Μέση Ανατολή, με αποτέλεσμα τον Ιανουάριο του 1974 ο ίδιος να διοριστεί επικεφαλής της αντιπροσωπείας της Σοσιαλιστικής Διεθνούς στη Μέση Ανατολή.

Στα μέσα Μαρτίου 1974, η πρώτη αποστολή μετέβη στην Αίγυπτο, τη Συρία και το Ισραήλ, με τον Κράισκι να συναντά στις 11 Μαρτίου στην Αίγυπτο τον Παλαιστίνιο ηγέτη Γιασέρ Αραφάτ και να δηλώνει, μετά την ολοκλήρωσή της, ότι η συμφωνία που συνήφθη μεταξύ Ισραήλ και Αιγύπτου εφαρμοζόταν επαρκώς, ενώ η κατάσταση στη Συρία ήταν πιο δύσκολη και, για τον ίδιο, το πιο μεγάλο πρόβλημα στη Μέση Ανατολή ήταν το Παλαιστινιακό.

Η δεύτερη αποστολή του στη Μέση Ανατολή τον οδήγησε τον Φεβρουάριο του 1975 στο Μαρόκο, την Αλγερία, την Τυνησία και τη Λιβύη, της οποίας, σύμφωνα με δηλώσεις του, ο ηγέτης Καντάφι έδειξε τη λιγότερη προθυμία να διαπραγματευτεί.

Το 1976 ο Μπρούνο Κράισκι επισκέφτηκε το Κουβέιτ, το Ιράκ, την Ιορδανία, τη Σαουδική Αραβία και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, στο πλαίσιο μιας τρίτης και τελευταίας διερευνητικής αποστολής του, της οποίας, όπως τόνιζε ο ίδιος, το πιο σημαντικό εύρημα ήταν η προθυμία των αραβικών κρατών να αναγνωρίσουν το Ισραήλ σε περίπτωση συμφωνίας, «ωστόσο, αυτά θα απαιτούσαν την επιστροφή των εδαφών που κατέκτησε το Ισραήλ στον πόλεμο».

Οι στενότερες επαφές του Κράισκι με Αραβα ηγέτη ήταν εκείνες με τον Αιγύπτιο πρόεδρο Ανουάρ ελ Σαντάτ, ο οποίος βρέθηκε για επισκέψεις στη Βιέννη το 1975, το 1976 και το 1978 και τον οποίο, στις 11 Φεβρουαρίου 1978 στο Ζάλτσμπουργκ, γνώρισε για πρώτη φορά με τον τότε αρχηγό της ισραηλινής αντιπολίτευσης και πρόεδρο του Ισραηλινού Εργατικού Κόμματος, Σιμόν Πέρες, και το αποτέλεσμα αυτής της συνάντησης -το θετικό κλίμα της οποίας επαίνεσαν και τα δύο μέρη- ήταν μια πρόσκληση για τον Πέρες στην Αίγυπτο.

Μια μέρα αργότερα πραγματοποιήθηκε μια μονοήμερη διάσκεψη για τη Μέση Ανατολή στη Βιέννη, στην οποία συμμετείχαν εκπρόσωποι 20 σοσιαλιστικών κομμάτων από όλο τον κόσμο και στο επίκεντρο της οποίας ήταν τα αποτελέσματα των τριών διερευνητικών αποστολών του Μπρούνο Κράισκι το 1974, το 1975 και το 1976, καθώς και οι συνομιλίες μεταξύ Σαντάτ και Πέρες, ενώ τον Ιούλιο του 1978 έγινε στη Βιέννη μια νέα συνάντηση ανάμεσα στον Κράισκι, τον Πέρες και τον Σαντάτ.

Τον Ιούλιο του 1979 ο Αυστριακός καγκελάριος οργάνωσε μια συνάντηση στη Βιέννη με τον αρχηγό της Οργάνωσης για την Απελευθέρωση της Παλαιστίνης Γιασέρ Αραφάτ, που για πρώτη φορά εμφανιζόταν επίσημα στη δυτική πολιτική σκηνή, και τον Βίλι Μπραντ -ο οποίος έπειτα από την παραίτησή του από τη θέση του καγκελάριου είχε εκλεγεί πρόεδρος της Σοσιαλιστικής Διεθνούς- για να συζητήσουν τις δυνατότητες για μια ειρηνική λύση στη Μέση Ανατολή.

Στις 11 Μαρτίου του 1980, υπό την καγκελαρία του Μπρούνο Κράισκι, του εμβληματικού Σοσιαλιστή ηγέτη και «μεγάλου φίλου του παλαιστινιακού λαού» -όπως τον θεωρούν μέχρι σήμερα οι Παλαιστίνιοι- η Αυστρία έγινε το πρώτο δυτικό κράτος στην Ευρώπη που αναγνώρισε επίσημα την Οργάνωση για την Απελευθέρωση της Παλαιστίνης, με τις διμερείς όμως σχέσεις μεταξύ Τελ Αβίβ και Βιέννης να φτάνουν σε ιδιαίτερα χαμηλό σημείο.