Πώς κατασκευάζεται η φιλοδοξία του υποτακτικού πολίτη

Η πολιτική της Ν.Δ. αποτελεί μια «ποντικόμορφη» πολιτική (δανείζομαι τον όρο από τον Φρόιντ). Η παραπάνω πολιτική έχει ως μότο ότι το να υπακούς αποτελεί δύναμη, το να χτυπάς προσοχές είναι χρηστικό καθήκον. Η πολιτική της εξαντλείται σε αυτάρεσκες πειθαρχήσεις. Κλείνει τον χειμώνα τους πολίτες στα σπίτια μετά από κάποιο καιρικό φαινόμενο και απαγορεύει την κυκλοφορία. Ενώ το καλοκαίρι αφήνει τη φωτιά να κάψει, εξάλλου η «megafire» δεν μπορεί να κατασβεστεί. Καμιά άλλη λύση δεν φαίνεται δυνατή, τίποτε άλλο δεν μπορεί να δοκιμαστεί. Ετσι κι αλλιώς οι λύσεις για την κυβέρνηση της Ν.Δ. ήταν πάντα προβληματικές γιατί εκείνες δεν διέθεταν έμπνευση και εφαρμογή.

Η συνταγή είναι μία: οι ποντικάνθρωποι πολίτες πρέπει να μάθουν να μπαίνουν στην τρύπα τους, εκεί είναι η σωτηρία τους. Στην Ελλάδα της Ν.Δ., ό,τι ξαφνικό έρθει στη χώρα είναι σαν να δέχεσαι βομβαρδισμό και πρέπει να τρέξεις να κρυφτείς.

Η κυβέρνηση της Ν.Δ. δεν βρίσκει λύσεις στα προβλήματα, καλλιεργεί τον φόβο, ο οποίος μουδιάζει τους πολίτες, παγώνει τα σχέδιά τους, καταλύει τη σκέψη τους, ενώ παράλληλα στρογγυλεύει το νόημα της ζωής γύρω από το «ο σώζων εαυτόν σωθήτω».

Αποτελεί ματαιότητα να αναζητάς μια άλλη λύση, πέρα από τις ενδεδειγμένες που προτείνει η κυβέρνηση. Είναι δηλαδή σαν να σου λέει: Ναυάγησε, ποντικάνθρωπε πολίτη, μέσα στη χαμηλή σου αυτοεκτίμηση, μη σκεφτείς ότι υπάρχει διόρθωση ή λύση που μπορεί να σε βοηθήσει, γιατί τίποτε δεν είναι πιο ισχυρό και πιο αποτελεσματικό από το να κρυφτείς, αυτό που τελικά σου προτείνω.

Μέσα από μια τέτοια ορθοπεδική πολιτική θα έρθει και η σωτηρία. Θα είσαι νικητής, πολίτη, μόνο όταν ασπαστείς αυτή την παρανοϊκή θέση. Θα είσαι τροπαιοφόρος μόνο όταν γίνεις καταθλιπτικός των ενοχών. Μάθε να απολαμβάνεις τις εντολές. Μάθε να βιώνεις την εμπειρία του φόβου, που στο εξής θα συμπίπτει με το ιδεώδες της δημοκρατίας.

Η εξουσία ξέρει εδώ και πολλά χρόνια ότι όσο μειώνεις την εναλλακτική της αναζήτησης για λύση πολιτικών, οικονομικών, κοινωνικών προβλημάτων, τόσο αυξάνεται και η αναγκαιότητα του ελέγχου.

Γι’ αυτό η πολιτική παράγει γλώσσες που φυλακίζουν τη σκέψη, παραλύουν τις σημασίες και οδηγούν σε μονόδρομους. Ο Οργουελ ταύτιζε τη γλώσσα με την πολιτική. Ακραία γλώσσα, ακραία πολιτική, ασάφεια γλώσσας, πολιτικό χάος. Ετσι λοιπόν δημιουργούνται νέες γλώσσες, γιατί επιθυμούν να μεταφέρουν αλλού την παραγωγή της ζωής και του νοήματος. Είναι γλώσσες που αυτονομούνται από την υλικότητα των πραγμάτων και από τη γλωσσική βιωματική παράδοση για να δικαιολογήσουν νεοφανείς εξουσιαστικές επεμβάσεις. Το βέβαιο είναι ότι αυτές οι γλώσσες βρίσκονται σε απόλυτη παρέκκλιση από τη ζωή.

Το χάσμα δεν είναι πια μόνο ταξικό, υπάρχει και ένα γλωσσικό χάσμα που επιθυμεί να γιγαντώσει ακόμη περισσότερο τον διαχωρισμό των πολιτών. Ετσι σήμερα συντελείται η μοντελοποίηση της κοινωνίας, του κόσμου, μέσα στις λέξεις. Εκείνες κινούν τον πολίτη όπως τα νήματα κινούν τις μαριονέτες και τις κατευθύνουν. Το ξέρουμε ήδη καλά – η εξουσία είναι επιβολή γλωσσικής επικοινωνίας και γλωσσικής αλλοτρίωσης. Εξάλλου το σχέδιο της εξουσίας είναι να δημιουργήσει το παρανοϊκό ντελίριο του Μεγάλου Φετίχ. Δηλαδή, τα εξουσιοδοτημένα στερεότυπα που επιβάλλουν την ιεραρχία της υποταγής.

Η μπουρλέσκ όψη της πολιτικής του κ. Μητσοτάκη έχει ως μαγιά τον φόβο που γίνεται πρόσχημα. Τη λέξη που γίνεται υπεκφυγή από την ουσία. Την αναθεώρηση όλων των εσωτερικών και εξωτερικών πολιτικών που γίνονται αποζημιώσεις ενός αχαρτογράφητου μέλλοντος στο αόριστο τίποτα. Είναι καιρός λοιπόν να μάθει ο ποντικάνθρωπος Ελληνας πολίτης ότι στο εξής θα ζυγίζεται με δράμια φόβου, με λέξεις που θα τον φυλακίζουν και με σημασίες που θα τον παγιδεύουν.

*Καθηγητής Πολιτικής και Κοινωνικής Φιλοσοφίας