Τρία από εφτά κριτήρια θα πρέπει να συγκεντρώνουν οι εργαζόμενοι σε πλατφόρμες τύπου «ούμπερ», προκειμένου να θεωρούνται υπάλληλοι της εταιρείας και όχι αυτοαπασχολούμενοι. Οι Ευρωπαίοι υπουργοί Απασχόλησης και Κοινωνικών Υποθέσεων κατάφεραν επιτέλους χθες να φτάσουν σε συμφωνία επί της γενικής προσέγγισης του Συμβουλίου για μια προτεινόμενη οδηγία για τη βελτίωση των συνθηκών εργασίας των εργαζομένων σε πλατφόρμες.
Μεταξύ των κριτηρίων είναι τα ανώτατα όρια για το χρηματικό ποσό που μπορούν να λαμβάνουν οι εργαζόμενοι, οι περιορισμοί τους στη δυνατότητα να λένε όχι («να απορρίπτουν εργασία») και να φορούν συγκεκριμένα ρούχα ή να έχουν συγκεκριμένους κανόνες συμπεριφοράς.
Είχε προηγηθεί μια αποτυχημένη απόπειρα τον περασμένο Δεκέμβριο, όταν οι 27 υπουργοί δεν είχαν συμφωνήσει στην πρόταση της Κομισιόν που ήθελε δύο από μόλις πέντε κριτήρια. Πλέον υπάρχει η γενική συμφωνία, αλλά οι λεπτομέρειες εκκρεμούν και θα καθοριστούν από τη διαπραγμάτευση που θα ακολουθήσει με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο.
Μέχρι σήμερα η πλειονότητα των 28 εκατομμυρίων εργαζομένων σε πλατφόρμες της Ε.Ε., συμπεριλαμβανομένων των οδηγών ταξί, των οικιακών βοηθών και των οδηγών διανομής τροφίμων, είναι τυπικά αυτοαπασχολούμενοι. Παρ’ όλα αυτά αρκετοί από αυτούς πρέπει να τηρούν πολλούς από τους ίδιους κανόνες και περιορισμούς με έναν μισθωτό εργαζόμενο. Αυτό υποδηλώνει ότι στην πραγματικότητα βρίσκονται σε σχέση εργασίας και γι’ αυτό θα πρέπει να απολαμβάνουν τα εργασιακά δικαιώματα και την κοινωνική προστασία που παρέχονται στους μισθωτούς σύμφωνα με το εθνικό και το ευρωπαϊκό δίκαιο.
Στόχος της Ε.Ε. είναι να αντιμετωπίσει αυτές τις περιπτώσεις «εσφαλμένης ταξινόμησης», όπως χαρακτηριστικά τις ονομάζει, και να διευκολύνει την επαναταξινόμηση αυτών των εργαζομένων ως μισθωτών. Σύμφωνα με τη γενική προσέγγιση του Συμβουλίου, οι εργαζόμενοι θα θεωρούνται νομικά ότι είναι μισθωτοί μιας ψηφιακής πλατφόρμας (σε αντίθεση με τους αυτοαπασχολούμενους) εάν η σχέση τους με την πλατφόρμα πληροί τουλάχιστον τρία από τα εφτά κριτήρια που ορίζονται στην οδηγία.
Σύμφωνα με τη σουηδική προεδρία, η πρόταση εισάγει δύο βασικές βελτιώσεις: βοηθά στον καθορισμό του σωστού καθεστώτος απασχόλησης των ατόμων που εργάζονται για ψηφιακές πλατφόρμες και θεσπίζει τους πρώτους κανόνες της Ε.Ε. για τη χρήση της τεχνητής νοημοσύνης στον χώρο εργασίας.
«Η οικονομία των πλατφορμών έχει φέρει πολλά οφέλη στη ζωή μας, αλλά αυτό δεν πρέπει να γίνεται εις βάρος των δικαιωμάτων των εργαζομένων. Η προσέγγιση του Συμβουλίου επιτυγχάνει μια καλή ισορροπία μεταξύ της προστασίας των εργαζομένων και της παροχής ασφάλειας δικαίου για τις πλατφόρμες που τους απασχολούν» είπε η Πολίνα Μπράντμπεργκ, Σουηδή υπουργός για την Ισότητα των Φύλων και την Εργασιακή Ζωή.
«Εχουμε ανησυχίες σχετικά με τη διαδικασία, καθώς δεν ζητήθηκε η γνώμη των Ευρωπαίων Κοινωνικών Εταίρων για το τελικό κείμενο πριν από την έγκρισή του. Ως εκ τούτου θα πρέπει τώρα να αναλύσουμε πλήρως το κείμενο για να βεβαιωθούμε ότι τα προνόμια των συνδικάτων γίνονται πλήρως σεβαστά» ήταν η αντίδραση της ETUC, της Ευρωπαϊκής Ομοσπονδίας Εργαζομένων που εκπροσωπεί 45 εκατομμύρια μέλη από 93 συνδικαλιστικές οργανώσεις σε 41 ευρωπαϊκές χώρες καθώς και 10 ευρωπαϊκές συνδικαλιστικές ομοσπονδίες.
