Η συχνότητα του καρκίνου αυξάνεται τα τελευταία χρόνια ως αποτέλεσμα της αύξησης του προσδόκιμου επιβίωσης και του πολλαπλασιασμού της έκθεσης των πολιτών στα καρκινογόνα που βρίσκονται στο περιβάλλον.
Τα καλά νέα είναι ότι η θνητότητα από καρκίνο στον δυτικό κόσμο μειώνεται χάρη στην τεράστια αύξηση της γνώσης και την εφαρμογή της στην πρόληψη, την έγκαιρη διάγνωση και τη στοχευμένη θεραπεία. Είναι καιρός αυτές οι εφαρμογές να έρθουν στην Ελλάδα.
Με δεδομένο ότι ο ΣΥΡΙΖΑ έχει δεσμευτεί για αύξηση των δαπανών στην Υγεία στο επίπεδο του ευρωπαϊκού μέσου όρου, προτείνουμε μια άλλη πολιτική για τον καρκίνο και την εξαγγελία εκστρατείας για τη σύγχρονη πρόληψη και θεραπεία της νόσου, αυτή που ταιριάζει στον 21ο αιώνα.
1. Η θεραπεία των καρκινοπαθών συμπολιτών μας πρέπει να συντελείται σε εξειδικευμένα Δημόσια Αντικαρκινικά Κέντρα Αναφοράς (ΔΑΚΑ), πλήρως εξοπλισμένα με ειδικευμένο ιατρικό, νοσηλευτικό προσωπικό, κοινωνικούς λειτουργούς, ψυχιάτρους, ψυχολόγους και σύγχρονα μηχανήματα.
Τουλάχιστον ένα κέντρο σε κάθε υγειονομική περιφέρεια, με ειδική μέριμνα για την Αττική που εξυπηρετεί τον μισό ελληνικό πληθυσμό. Σε αυτά εντάσσονται τα υπάρχοντα αντικαρκινικά νοσοκομεία.
Για τις μετακινήσεις των αρρώστων αξιοποιούμε και διευρύνουμε τις διατάξεις του Ενιαίου Κανονισμού Παροχών Υγείας του ΕΟΠΠΥ σχετικά με τις αποζημιώσεις για μετακινήσεις ασθενών και συνοδών αυτών, σαν ισοδύναμο κάλυψης εξόδων. Δημιουργούμε σύγχρονες, ευχάριστες εστίες φιλοξενίας κοντά στα ΔΑΚΑ, σε συνδυασμό με την τοπική αυτοδιοίκηση και κοινοτικές και κοινωνικές δομές.
Σύγχρονα απεικονιστικά και ακτινοθεραπευτικά μηχανήματα σε όλα τα κέντρα. Μονάδες ημερήσιας νοσηλείας σε όλα τα ΔΑΚΑ.
2. Θεσπίζουμε την ιατρική και νοσηλευτική υποειδικότητα αντιμετώπισης πόνου και άλλων συμπτωμάτων.
3. Δημιουργούμε υπηρεσίες παρηγορητικής φροντίδας τελικού σταδίου μέσα και έξω από το νοσοκομείο ΔΑΚΑ. Ο άρρωστος και η οικογένειά του χρειάζονται έντονη και ειδική ιατρική, νοσηλευτική και ψυχολογική υποστήριξη και φροντίδα σε αυτήν τη φάση.
4. Θεσπίζουμε και δίνουμε κίνητρα για την υποειδικότητα της κατ’ οίκον νοσηλευτικής, που θα επεκταθεί σε όλες τις χρόνιες παθήσεις ξεκινώντας από τους καρκινοπαθείς, ώστε να μειωθούν οι μετακινήσεις των καταβεβλημένων αρρώστων και να στηριχτεί η προσπάθεια της οικογένειας που τους φροντίζει.
5. Τουλάχιστον 10% των ατόμων που θα εμφανίσουν καρκίνο έχουν γενετική προδιάθεση που πολλές φορές υποδηλώνεται από το οικογενειακό ιστορικό. Στη σύγχρονη ογκολογία η διερεύνηση της γενετικής προδιάθεσης είναι εκ των ουκ άνευ στην καθημερινή πράξη. Σώζει ζωές. Θεσπίζουμε την ειδικότητα Συμβουλευτικής Γενετικής που θα πλαισιώνει κάθε ΔΑΚΑ και θα επεκταθεί και στις δομές της πρωτοβάθμιας φροντίδας υγείας.
6. Η αποτελεσματική αντιμετώπιση ξεκινάει με την έγκαιρη διάγνωση. Οι προληπτικές εξετάσεις δεν γίνονται με SMS. Καλύπτουν όλον τον πληθυσμό, είναι μέρος των εθνικών πρωτοκόλλων, στηρίζονται και είναι υπευθυνότητα των ΤΟΜΥ και άλλων φορέων πρωτοβάθμιας φροντίδας και περιλαμβάνουν τον εντοπισμό ομάδων υψηλού κινδύνου με σωστές εξετάσεις γενετικής προδιάθεσης.
7. Ο καρκίνος είναι ασθένεια που ξεκινάει από το DNA. Κάθε όγκος περιέχει την πληροφορία για την αντιμετώπισή του και μπορεί να είναι διαφορετικός από ασθενή σε ασθενή. Η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ το 2018 ανέπτυξε το Δίκτυο Ιατρικής Ακριβείας στην Ογκολογία (ΔΙΑΟ). Πρόκειται για εξειδικευμένες μονάδες ανάλυσης του όγκου του κάθε αρρώστου για γονίδια-στόχους που θα καθοδηγήσουν τη θεραπεία. Το δίκτυο μοριακής ανάλυσης των όγκων προσωπικά για κάθε άρρωστο πρέπει να γίνει καθολικό, να καλύπτεται από τον ΕΟΠΥΥ και να συμπεριληφθεί σε όλα τα πρωτόκολλα θεραπείας.
8. Πολιτική υγείας χωρίς σοβαρή και συνεχή καταγραφή του υγειονομικού χάρτη της χώρας δεν γίνεται. Θεσπίζουμε τη βάση δεδομένων καρκίνου (registry) σαν ειδικό τμήμα του ΕΟΔΥ και στο πλαίσιο της πλήρους ψηφιοποίησης της ιατρικής, μέρος της οποίας είναι ο ηλεκτρονικός φάκελος του αρρώστου.
9. Ο συντονισμός της πολιτικής στην αντιμετώπιση καρκίνου αποτελεί επείγουσα προτεραιότητα. Μετασχηματίζουμε το Εθνικό Κέντρο Νεοπλασιών σε Εθνικό Κέντρου Καρκίνου «Αλέξανδρος Νικολαΐδης». Το κέντρο συγκροτείται από όλες τις επαγγελματικές ομάδες που συντελούν στην αντιμετώπιση της νόσου και τους εκπροσώπους των ασθενών και πλαισιώνεται από διεθνείς προσωπικότητες. Αμεση προτεραιότητα του κέντρου είναι να ορίσει το ρυθμιστικό πλαίσιο, να προάγει και να επιβλέπει τις κλινικές μελέτες στον καρκίνο. Οι κλινικές μελέτες είναι από τους καλύτερους τρόπους να έρθουν τα καινούργια και ακριβά φάρμακα στη χώρα μας γρήγορα και οικονομικά.
10. Η μείωση κάθε παράγοντα κινδύνου πρέπει να είναι άμεση προτεραιότητα. Ζούμε σε ένα περιβάλλον γεμάτο καρκινογόνους παράγοντες. Η μείωση των καρκινογόνων παραγόντων είναι επείγουσα προτεραιότητα της δημόσιας υγείας και απαραίτητη για την πρόληψη. Ο περιορισμός των πλαστικών, η μείωση των τοξικών χημικών (υπάρχει διεθνής κατάλογος), η μείωση της παχυσαρκίας, ο περιορισμός του καπνίσματος είναι επείγουσες προτεραιότητες. Χρειαζόμαστε εστιασμένες ομάδες στο Χημείο του Κράτους, αυστηρό έλεγχο ρύπων και αποφασισμένους επιθεωρητές Εργασίας.
*Επικεφαλής ψηφοδελτίου Επικρατείας του ΣΥΡΙΖΑ, αν. καθηγητής Ογκολογίας, Harvard Medical School, Massachusetts General Hospital Cancer Center
