Επειτα από είκοσι ημέρες επικίνδυνης κλιμάκωσης της έντασης μεταξύ Σερβίας και Κοσόβου, αυτή η «σπίθα» στην «πυριτιδαποθήκη» των Βαλκανίων δείχνει προς το παρόν να σβήνει…
Κατόπιν παρέμβασης Ουάσινγκτον και Βρυξελλών, Βελιγράδι και Πρίστινα χαμήλωσαν κατά τι τους τόνους. Η κατάσταση ύψιστης ετοιμότητας, στην οποία είχαν τεθεί από τη Δευτέρα τα σερβικά στρατεύματα, ήρθη. Τα οδοφράγματα που είχε στήσει ο σερβικός πληθυσμός στο βόρειο Κόσοβο άρχισαν από νωρίς χθες να απομακρύνονται, αν και με αργούς ρυθμούς. Η κυκλοφορία στον κεντρικό αυτοκινητόδρομο που συνδέει τη νότια Σερβία και το Κόσοβο αποκαταστάθηκε και η κεντρική συνοριακή διάβαση «Μέρνταρε» άνοιξε ξανά.
Της διαφαινόμενης εκτόνωσης του νέου κύκλου έντασης είχαν προηγηθεί εντατικές διαβουλεύσεις και εκατέρωθεν δεσμεύσεις, που ο χρόνος θα δείξει εάν και για πόσο θα τηρηθούν.
Καταλυτική στις εξελίξεις θεωρείται η κοινή ανακοίνωση ΗΠΑ-Ε.Ε. που εκδόθηκε την Τετάρτη και σύμφωνα με το Βελιγράδι παρέχει ισχυρές εγγυήσεις για την ασφάλεια και την προστασία του σερβικού πληθυσμού στο Κόσοβο.
Τις παρουσίασε προσωπικά σε εκπροσώπους τους ο Σέρβος πρόεδρος Αλεξάνταρ Βούτσιτς, που μετέβη ειδικά για τον λόγο αυτό στην πόλη Ράσκα, κοντά στα διοικητικά σύνορα, αργά το βράδυ της Τετάρτης.
«Τα οδοφράγματα θα αποσυρθούν, όμως η δυσπιστία παραμένει», τόνισε με το πέρας της συνάντησης, καταδεικνύοντας το δυσεπίλυτο της χαίνουσας κρίσης. «Οσοι πιστεύουν ότι μπορούν να παίξουν με τις ζωές των Σέρβων και με την επιβίωσή τους», προειδοποίησε, «πρέπει να γνωρίζουν ότι, όπως δεν το επιτρέψαμε μέχρι τώρα, ενωμένοι, δεν θα το επιτρέψουμε ούτε και στο μέλλον».
Προς επίρρωση ότι -παρά τη συμφωνία για εκτόνωση- η ένταση παραμένει, δύο φορτηγά τυλίχθηκαν στις φλόγες χθες τα ξημερώματα σε οδόφραγμα στην πληθυσμιακά διαιρεμένη πόλη Μιτρόβιτσα. Κατά την επίσημη εκδοχή της αστυνομίας του Κοσόβου, ώρες μετά το συμβάν παρέμενε άγνωστη η αιτία…
Αν και σταθερά αυξομειούμενη εδώ και χρόνια, η ένταση μεταξύ Σερβίας και Κοσόβου εξελίσσεται πια σε ένα εντελώς διαφορετικό τοπίο, υπό τη βαριά «σκιά» του νέου Ψυχρού Πολέμου που διαμορφώνεται στο φόντο του πολέμου στην Ουκρανία. Στο τεταμένο κλίμα έχουν πλέον προστεθεί οι κατηγορίες της μεν Πρίστινας ότι η Σερβία λειτουργεί ως «δούρειος ίππος» της Ρωσίας, του δε Βελιγραδίου ότι το Κόσοβο επιχειρεί να εργαλειοποιήσει τον πόλεμο στην Ουκρανία για να προωθήσει τη δική του ατζέντα, με τις «πλάτες» χωρών της Δύσης.
Πλείστες όσες άλλες εστίες έντασης στα Βαλκάνια εν τω μεταξύ ήδη «σιγοκαίνε». Οι γεωπολιτικές αντιπαλότητες στην περιοχή και πέριξ αυτής εντείνονται. Τούτων λεχθέντων, η προοπτική ενός ειρηνικού 2023 τουλάχιστον σε αυτή τη γωνιά της Γης φαντάζει για πολλούς ουτοπία.
