Πέρα από τις στρατιωτικές εφαρμογές των drones

Πώς η σύγχρονη τεχνολογία των ντρόουνς (drones) και των ρομπότ μπορεί να συμβάλει στην αύξηση της αποτελεσματικότητας μιας επιχείρησης διάσωσης, μειώνοντας σημαντικά τον χρόνο εντοπισμού των παγιδευμένων θυμάτων και διασφαλίζοντας τις βέλτιστες συνθήκες επέμβασης και την ασφαλή δράση των ομάδων διάσωσης;

Μια αρκετά σαφής απάντηση σε αυτά τα ερωτήματα δόθηκε πρόσφατα από την πανευρωπαϊκή άσκηση διάσωσης που πραγματοποιήθηκε τον προηγούμενο Νοέμβριο, στις Αφίδνες Αττικής. Σε αυτή την άσκηση δοκιμάστηκε ένα νέο ιπτάμενο τηλεκατευθυνόμενο όχημα διάσωσης, «CURSOR SaR Kit» (βλ. φωτ.). Πρόκειται για ένα ντρόουν, ένα τηλεκατευθυνόμενο όχημα που λειτουργεί ως ιπτάμενη «εργαλειοθήκη», που σχεδιάστηκε και κατασκευάστηκε για να συμβάλει στον άμεσο εντοπισμό θυμάτων στο πεδίο μιας καταστροφής. Και, για τον σκοπό αυτό, το νέο ιπτάμενο όχημα περιέχει μια σειρά από τεχνολογίες αιχμής στη ρομποτική, στις επικοινωνίες, στη διαχείριση κρίσεων, στη μικρο-ηλεκτρονική.

Χρειάστηκαν 3,5 χρόνια έντονης ερευνητικής δραστηριότητας για την ανάπτυξη των επιμέρους τεχνολογιών διάσωσης, που τελικά ενσωματώθηκαν στο νέο όχημα διάσωσης. Πάντως, όλες οι σχετικές έρευνες έγιναν στο πλαίσιο του ευρωπαϊκού έργου CURSOR, στο οποίο συμμετείχαν 17 οργανισμοί από την Ευρώπη και την Ιαπωνία, γνωστά ερευνητικά ιδρύματα, πανεπιστήμια, επαγγελματικές ομάδες και επιχειρήσεις. Και αξίζει να σημειωθεί ότι στον σχεδιασμό, τον συντονισμό και την υλοποίηση του έργου, συνολικά, αποφασιστικό ρόλο είχε το Ερευνητικό Πανεπιστημιακό Ινστιτούτο Συστημάτων Επικοινωνιών και Υπολογιστών (ΕΠΙΣΕΥ) του Εθνικού Μετσόβιου Πολυτεχνείου (ΕΜΠ).

Κατά τη διάρκεια της άσκησης που έγινε στο Εκπαιδευτικό Κέντρο της Ελληνικής Ομάδας Διάσωσης Αττικής στις Αφίδνες, εμφανίσθηκαν ρομποτικά οχήματα εδάφους (UGV) με ενσωματωμένες συσκευές εντοπισμού πτητικών χημικών ενώσεων από παγιδευμένα θύματα, ένα σμήνος drones πολλαπλού ρόλου (επιτήρηση πεδίου, μεταφορά ρομπότ, χαρτογράφηση) και ικανά να συλλέγουν δεδομένα από το πεδίο καταστροφής, τα οποία μεταφέρονται και αναλύονται από μια ολοκληρωμένη πλατφόρμα επιτήρησης και συντονισμού για την υποστήριξη σειράς αποφάσεων, απαραίτητων για την επιτυχία της επιχείρησης διάσωσης.

Για τις ανάγκες της δοκιμής, μάλιστα, αξιοποιήθηκαν τρεις ξεχωριστές κύριες τοποθεσίες με τεχνικούς σταθμούς, ένα απομακρυσμένο κέντρο συντονισμού, δύο αποκλειστικές ζώνες προσγείωσης και εναέριοι διάδρομοι για drones, καθώς και τρεις τοποθεσίες για έρευνα θυμάτων κάτω από ερείπια και με συνθήκες σχεδόν μηδενικής ορατότητας, προσομοιώνοντας μια ρεαλιστική ζώνη δράσης.

Πάντως, μεταξύ των πρωτοποριακών τεχνολογιών που δοκιμάστηκαν με επιτυχία στην άσκηση, ήταν και οι νέες τεχνολογικές λύσεις που αναπτύχθηκαν από την ελληνική ομάδα «I-SENSE» του ΕΠΙΣΕΥ/ΕΜΠ. Αυτές οι τεχνολογικές καινοτομίες αφορούσαν, αφενός, τις τηλεπικοινωνίες πεδίου και, αφετέρου, ένα σύστημα εντοπισμού θέσης των ρομποτικών οχημάτων, το οποίο μπορεί να λειτουργεί και σε πολύ απαιτητικά περιβάλλοντα (π.χ. με συντρίμμια και άλλα εμπόδια και παρεμβολές).

Η άσκηση που πραγματοποιήθηκε με επιτυχία στην Αττική, στις 20-25 Νοεμβρίου, ήταν η τελευταία δοκιμή πεδίου πριν από την τελική επίδειξη των τεχνολογικών λύσεων για τη έρευνα, τον εντοπισμό και τη διάσωση του προγράμματος CURSOR, που θα γίνει στο Βέζελ της Γερμανίας, στις 7 και 8 Φεβρουαρίου 2023.

Συνοψίζοντας τα συμπεράσματα αυτής της γενικής δοκιμής, ο δρ Αγγελος Αμδίτης, επιστημονικός και τεχνικός συντονιστής στο έργο CURSOR και διευθυντής έρευνας του ΕΠΙΣΕΥ, θα δηλώσει: «Ο αγώνας που κάνουν οι ομάδες άμεσης ανταπόκρισης, όπως η Πυροσβεστική, η Πολιτική Προστασία, στο κρίσιμο χρονικό διάστημα που ακολουθεί μια φυσική καταστροφή, είναι δύσκολος αλλά μπορεί να διευκολυνθεί πλέον από τεχνολογίες αιχμής που καθιστούν πιο ασφαλές το έργο διάσωσης και επιταχύνουν τις διαδικασίες εντοπισμού επιζώντων που έχουν παγιδευτεί σε κτίρια».