Για δες καιρό που «διάλεξε» ο παγκόσμιος πληθυσμός να ξεπεράσει τα 8 δισεκατομμύρια… Καθώς το μέλλον του πλανήτη μας κινδυνεύει περισσότερο από ποτέ εξαιτίας αλλεπάλληλων ανθρωπογενών κρίσεων -με πρώτη την κλιματική-, το δημογραφικό και στην ουσία συμβολικό ορόσημο ξεπεράστηκε χθες, σύμφωνα με τον ΟΗΕ, που προβλέπει μάλιστα ότι η Ινδία (1,38 δισ. κάτοικοι κατά προσέγγιση) θα υπερβεί του χρόνου την Κίνα (1,4 δισ. κάτοικοι) ως η πολυπληθέστερη χώρα του κόσμου.
Το όγδοο δισεκατομμύριο προστέθηκε στους κατοίκους της υφηλίου μέσα στην τελευταία 11ετία. Παρότι όμως η ανθρωπότητα αυξάνεται και πληθύνεται, ο ρυθμός με τον οποίο συμβαίνει επιβραδύνεται. Με βάση τα πιο πρόσφατα στατιστικά μοντέλα των Ηνωμένων Εθνών, ο παγκόσμιος πληθυσμός μπορεί να ανέλθει σε περίπου 8,5 δισ. το 2030 και σε 9,7 δισ. το 2050. Προβλέπεται δε να κορυφωθεί σε περίπου 10,4 δισ. τη δεκαετία του 2080 και να παραμείνει σταθερός μέχρι το 2100.
Πόσο βιώσιμη είναι αυτή η προοπτική εν μέσω επιδεινούμενης κλιματικής και περιβαλλοντικής απορρύθμισης, κατασπατάλησης φυσικών πόρων, διογκούμενων ανισοτήτων και οξείας γεωπολιτικής αντιπαλότητας που επιτείνει την οικονομική και επισιτιστική ανασφάλεια όσο και την ενεργειακή φτώχεια;
«Ο πληθυσμός δεν είναι το πρόβλημα, ο τρόπος που καταναλώνουμε είναι το πρόβλημα» τονίζει ο Τσαρλς Κένι από το think tank Center for Global Development στην Ουάσινγκτον. Οικονομικοί αναλυτές επισημαίνουν την κραυγαλέα αντίθεση και αδικία: η υπερκατανάλωση και υπερεκμετάλλευση πόρων της φύσης (π.χ. ορυκτών καυσίμων, νερού, δασών, καλλιεργήσιμης γης κ.ά.) είναι εξόφθαλμα υψηλότερη στα αναπτυγμένα πλούσια κράτη τα οποία δεν βιώνουν μεγάλες πληθυσμιακές αυξήσεις, ευθύνονται ωστόσο για ασύγκριτα περισσότερες εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου που προκαλούν την υπερθέρμανση του πλανήτη, όταν οι αναπτυσσόμενες χώρες ιδίως της υποσαχάριας Αφρικής υφίστανται δυσανάλογα τις επιπτώσεις της κλιματικής κρίσης -την οποία δεν έχουν προκαλέσει- και στερούνται τη χρηματοδότηση για να τις αντιμετωπίσουν, την ώρα που αναμένουν πληθυσμιακή έκρηξη τις επόμενες δεκαετίες.
Μιλώντας στο Γαλλικό Πρακτορείο ο Τζόελ Κόεν από το Laboratory of Populations του Rockefeller University στη Νέα Υόρκη υπογραμμίζει ότι το ερώτημα πόσους ανθρώπους μπορεί να υποστηρίξει η Γη έχει δύο όψεις: τα όρια της φύσης και τις επιλογές των ανθρώπων. Οι επιλογές μας δυστυχώς έχουν ως αποτέλεσμα να ξοδεύουμε πολύ περισσότερους πόρους απ’ όσους μπορούν ν’ αναγεννηθούν κάθε χρόνο.
«Είμαστε ηλίθιοι. Μας λείπει η προνοητικότητα» αναφέρει χαρακτηριστικά. «Είμαστε άπληστοι. Δεν χρησιμοποιούμε τις πληροφορίες που έχουμε. Εκεί εδράζονται οι επιλογές και τα προβλήματα» καταλήγει, απορρίπτοντας την ιδέα ότι οι άνθρωποι από μόνοι τους είναι… κατάρα για τον πλανήτη.
