Το… μαγαζάκι της Λυρικής

Eξοχη η Χίλαρι Σουάνκ στο «Boys Don’t Cry» διηγήθηκε τις τελευταίες μέρες του τρανσέξουαλ Μπράντον Τίνα. Ο Εντι Ρεντμέιν στο «Κορίτσι από τη Δανία» υποδύθηκε τον ζωγράφο Α. Βέγκενερ που υποβλήθηκε τον προηγούμενο αιώνα σε μία από τις πρώτες καταγεγραμμένες επεμβάσεις επαναπροσδιορισμού φύλου. Η Κέιτ Μπλάνσετ μεταμορφώθηκε σε Μπομπ Ντίλαν στο «I’m Not There». Ενώ, αν γυρίσουμε στις πιο πίσω σελίδες, το απόλυτο αρσενικό Μάρλον Μπράντο υποδύθηκε έναν γκέι στρατιωτικό στο «Ανταύγειες σε χρυσά μάτια». Στο θέατρο πάλι ο κατάλογος δεν έχει τελειωμό καθώς από τους αρχαίους τραγωδούς μέχρι τον Σέξπιρ όλοι υπέμειναν ανά τους αιώνες τις πιο ανατρεπτικές σκηνοθετικές και υποκριτικές απόψεις.

Αλλά όχι. Η τέχνη οφείλει να είναι ανοιχτή στις νέες αναγνώσεις μέχρι να διαφωνήσει η εγχώρια ΛΟΑΤΚΙ+ κοινότητα για το ποιος πρέπει (τι ωραίο ασυμβίβαστο!) να ερμηνεύσει τον ρόλο της Στρέλλας στην ομώνυμη οπερατική της μεταφορά από την Εθνική Λυρική Σκηνή. Τρομάξαμε να δούμε κρατικούς καλλιτεχνικούς οργανισμούς να στρέφουν το βλέμμα στις αποκλεισμένες κοινότητες, αλλά μάλλον βιαστήκαμε να πανηγυρίσουμε. Μία οντισιόν αρκεί για να φέρει το κορυφαίο λυρικό θέατρο της χώρας αντιμέτωπο με το καπέλωμα της τέχνης από την πολιτική κορεκτίλα.

Σημαντικότερο -για τους αντιρρησίες- είναι ότι ο βαρύτονος Γιώργος Ιατρού, που επελέγη για τον ρόλο, αυτοπροσδιορίζεται ως cis άνδρας και δεν είναι τρανς. Και όχι ότι το παραδοσιακά πιο συντηρητικό κοινό της ΕΛΣ θα συναντηθεί με μια πλευρά της κοινωνίας που αγνοεί. Ποιος ενδιαφέρεται αν οι ατυχείς χειρισμοί υπονομεύουν το καλλιτεχνικό αποτέλεσμα; Αν ο αυτοπροσδιορισμός του καθενός είναι απελευθερωτικός στη ζωή αλλά όχι στην τέχνη; Σκέφτηκε κανείς ότι είναι εξόχως περιοριστικό να ζητάς από κάποιον να υποδύεται τον εαυτό του και σίγουρα προσβλητικό να τον θεωρείς ικανό μόνο γι’ αυτό; Και τέλος πάντων, αν τελικά όλα στη ζωή είναι θέμα ταυτότητας και δικαιώματος του καθενός να αυτοπροσδιορίζεται, μήπως θα έπρεπε να κοιτάξει και η Λυρική τι αναγράφεται στη δική της ταυτότητα; Αν δεν μας απατάει η μνήμη μας, είναι καλλιτεχνικός οργανισμός· ούτε συλλογικότητα ούτε μαγαζάκι του εκάστοτε δικαιωματιστή.