Ο Γενικός Γραμματέας του ΟΗΕ Αντόνιο Γκουτέρες κάλεσε τις εταιρείες πετρελαίου και φυσικού αερίου να αντιμετωπίσουν ειδικούς φόρους. Τα σχόλιά του έρχονται καθώς οι αυξανόμενες τιμές της ενέργειας που πυροδοτήθηκαν από τον πόλεμο στην Ουκρανία ωθούν τα κέρδη της βιομηχανίας σε νέα υψηλά.
Ο κ. Γκουτέρες είπε ότι είναι «ανήθικο» για τις εταιρείες να επωφελούνται από την κρίση. Η εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία τον Φεβρουάριο έχει επιδεινώσει την παγκόσμια έλλειψη πετρελαίου και φυσικού αερίου, διακόπτοντας την πρόσβαση σε πετρέλαιο και φυσικό αέριο από τη Ρωσία – έναν σημαντικό προμηθευτή – και οδήγησε τις τιμές υψηλότερα.
Ενώ τα νοικοκυριά παλεύουν με υψηλότερους λογαριασμούς ενέργειας, οι εταιρείες καρπώνονται τα οφέλη. Η BP ανακοίνωσε πρόσφατα τα μεγαλύτερα κέρδη της τα τελευταία 14 χρόνια, ενώ τα κέρδη της Shell την περίοδο Απριλίου-Ιουνίου σημείωσαν ρεκόρ. Μαζί, τέσσερις από τις μεγαλύτερες εταιρείες ενέργειας – η Exxon, η Chevron, η Shell και η TotalEnergies – κέρδισαν σχεδόν 51 δισεκατομμύρια δολάρια το πιο πρόσφατο τρίμηνο – σχεδόν διπλάσιο από ό,τι κέρδισαν την ίδια περίοδο πέρυσι.
«Αυτή η τρελή απληστία τιμωρεί τους φτωχότερους και πιο ευάλωτους ανθρώπους, ενώ καταστρέφει το μοναδικό κοινό μας σπίτι», είπε ο κ. Γκουτέρες. «Προτρέπω όλες τις κυβερνήσεις να φορολογήσουν αυτά τα υπερβολικά κέρδη και να χρησιμοποιήσουν τα κεφάλαια για να στηρίξουν τους πιο ευάλωτους ανθρώπους σε αυτές τις δύσκολες στιγμές».
Τον περασμένο μήνα, το Ηνωμένο Βασίλειο ενέκρινε έναν «απροσδόκητο φόρο» 25% στις ενεργειακές επιχειρήσεις, μια εφάπαξ εισφορά που η κυβέρνηση λέει ότι θα συγκεντρώσει περίπου 25 δισεκατομμύρια λίρες για να συμβάλει στην αντιστάθμιση των λογαριασμών ενέργειας των νοικοκυριών, οι οποίοι έχουν αυξηθεί.
Κάποιες άλλες χώρες, όπως η Ιταλία, έχουν επιβάλει παρόμοια μέτρα. Ωστόσο, οι Γάλλοι νομοθέτες απέρριψαν πρόσφατα μια τέτοια κίνηση και υπάρχει μικρή πολιτική ώθηση στις ΗΠΑ, παρά την απροσδόκητη φορολογική πρόταση από ορισμένα μέλη του Κογκρέσου. Ο Frank Macchiarola, ανώτερος αντιπρόεδρος για την ομάδα λόμπι πετρελαίου και φυσικού αερίου του Αμερικανικού Ινστιτούτου Πετρελαίου, είπε ότι οι εκκλήσεις για απροσδόκητο φόρο ήταν άστοχες. “Οι φορείς χάραξης πολιτικής θα πρέπει να επικεντρωθούν στην αύξηση του ενεργειακού εφοδιασμού και στη μείωση του κόστους για τους Αμερικανούς. Η επιβολή νέων φόρων στον κλάδο μας θα κάνει το ακριβώς αντίθετο και θα αποθαρρύνει μόνο τις επενδύσεις σε μια εποχή που χρειάζονται περισσότερο”, είπε.
Ο κ. Γκουτέρες προειδοποίησε ότι οι υψηλές τιμές της ενέργειας θα έχουν ευρείες συνέπειες, καθώς νοικοκυριά και κυβερνήσεις σε όλο τον κόσμο λυγίζουν κάτω από την πίεση. «Πολλές αναπτυσσόμενες χώρες -που πνίγονται στο χρέος, χωρίς πρόσβαση σε χρηματοδότηση και αγωνίζονται να ανακάμψουν από την πανδημία του Covid-19- θα μπορούσαν να ξεπεράσουν το χείλος του γκρεμού», είπε.
«Βλέπουμε ήδη τα προειδοποιητικά σημάδια ενός κύματος οικονομικής, κοινωνικής και πολιτικής αναταραχής που δεν θα άφηνε καμία χώρα ασυγκίνητη».
