Θα μπορούσε τελικά να υπάρξει «λευκός καπνός» στο σύμφωνο για τη μετανάστευση; Πάνω από 21 μήνες αφότου η Ευρωπαϊκή Επιτροπή παρουσίασε το πολυαναμενόμενο σχέδιό της για την αναμόρφωση των κανόνων της Ε.Ε. σχετικά με τη μετανάστευση και το άσυλο, οι υπουργοί Εσωτερικών που συναντώνται στο Λουξεμβούργο θα προσπαθήσουν να επιτύχουν συναίνεση σε ένα ζήτημα, που έχει διχάσει εδώ και καιρό την Ένωση: μια κοινή προσέγγιση για τη μετανάστευση.
Στις αρχές Φεβρουαρίου, ο Γάλλος πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν φιλοξένησε τους υπουργούς Δικαιοσύνης και Εσωτερικών Υποθέσεων στη Λιλ στο πλαίσιο της εκ περιτροπής προεδρίας της Γαλλίας στο Συμβούλιο. Ανακοίνωσε μια νέα στρατηγική για να προσπαθήσει να σημειώσει πρόοδο σε ένα λειτουργικό σύστημα μετανάστευσης σε ολόκληρη την Ε.Ε. – μια προσέγγιση βήμα προς βήμα.
Σήμερα, θα δούμε αν η σταδιακή προσέγγιση της γαλλικής προεδρίας αποδίδει. Στο επίκεντρο βρίσκεται μια λεπτή ισορροπία – μεταξύ, αφενός, της επινόησης ενός μηχανισμού αλληλεγγύης για να βοηθηθούν οι χώρες που βρίσκονται στην πρώτη γραμμή των μεταναστευτικών κυμάτων- και, αφετέρου, της αυστηροποίησης των κανόνων για όσους εισέρχονται στο μπλοκ με την ενίσχυση του ελέγχου, των συστημάτων δακτυλικών αποτυπωμάτων Eurodac και της αναθεώρησης του κώδικα συνόρων Σένγκεν.
Στο επίκεντρο της πρότασης βρίσκεται ένας εθελοντικός μηχανισμός αλληλεγγύης για να βοηθηθούν οι χώρες που πλήττονται περισσότερο από τις μεταναστευτικές ροές. Η πρόταση θα επιτρέπει στις χώρες να συμμετέχουν εθελοντικά – το κρίσιμο είναι ότι δεν χρειάζεται να συμφωνήσουν στην πραγματικότητα να μετεγκαταστήσουν οποιονδήποτε μετανάστη, αλλά αντίθετα να συνεισφέρουν προσφέροντας βοήθεια, οικονομική ή άλλη.
Η πρόταση είναι μη νομοθετική και προσωρινή (διάρκειας ενός έτους και για περίπου 10.000 άτομα). Όμως η ελπίδα, σύμφωνα με ορισμένους που συμμετείχαν στη διαμάχη της τελευταίας στιγμής, είναι ότι στο τέλος του πρώτου έτους ο μηχανισμός θα παραταθεί. Αλλά το βασικό ερώτημα είναι πόσες χώρες θα υποστηρίξουν τελικά το σχέδιο σήμερα.
Με την Ε.Ε. να βιώνει μια άνευ προηγουμένου άφιξη μεταναστών τους τελευταίους μήνες λόγω της εισβολής της Ρωσίας στην Ουκρανία, οι διαπραγματευτές είναι βέβαιοι ότι αυτό θα συμβάλει στην ώθηση μιας πιο μακροπρόθεσμης λύσης για τη μεταναστευτική πολιτική της Ε.Ε. Ο Γάλλος υπουργός Εσωτερικών, Ζεράλντ Νταρμάνιν, και η Επίτροπος Εσωτερικών Υποθέσεων της Ευρωπαϊκής Ένωσης, Ίλβα Γιόχανσον, αναμένεται να ενημερώσουν για τα μέτρα που έχει λάβει η Ε.Ε. για την απορρόφηση των μεταναστών από την Ουκρανία μετά την ανακοίνωση του σχεδίου δέκα σημείων τον Μάρτιο.
Οι υπουργοί θα ενημερωθούν επίσης κατά τη διάρκεια του γεύματος για τον Frontex, την προβληματική υπηρεσία για τα σύνορα που είδε τη δραματική αποχώρηση του επικεφαλής της Φαμπρίς Λεζερί τον Απρίλιο. Μόνιμος αντικαταστάτης δεν αναμένεται πριν από τον Δεκέμβριο ή τον Ιανουάριο.
Όπως σημειώνει το Politico, κάτι που πρέπει να παρακολουθήσετε σήμερα είναι και η δυναμική μεταξύ των Επιτρόπων Γιόχανσον και Σχοινά. Οι δύο επίτροποι έχουν ελαφρώς διαφορετική προσέγγιση στο μεταναστευτικό, με τον Ελληνα επίτροπο να υποστηρίζει μια πιο σκληρή στάση στο μεταναστευτικό ζήτημα από την πιο ευαίσθητη Γιόχανσον. Εάν η γαλλική προεδρία πετύχει μια συμφωνία για το μεταναστευτικό (κάτι που δεν είναι καθόλου βέβαιο), αυτό μπορεί στην πραγματικότητα να χρησιμεύσει για να ενώσει αυτές τις δύο ανταγωνιστικές κατευθύνσεις εντός της Επιτροπής σχετικά με τον τρόπο αντιμετώπισης του φλέγοντος ζητήματος.
