Τα χρηματιστήρια και η τιμή του μαύρου χρυσού ανέκαμψαν χθες κάπως από το «σοκ της Ομικρον» και το ξεπούλημα της περασμένης Παρασκευής.
Τα ευρωπαϊκά χρηματιστήρια έκλεισαν με άνοδο 0,7%, η Wall Street κατέγραφε περί τα μέσα της χθεσινής συνεδρίασης κέρδη 1,2%, ενώ η τιμή του αργού πετρελαίου ενισχυόταν αντίστοιχα περίπου 4%. Η ανάκαμψη αυτή όμως σε καμιά περίπτωση δεν προεξοφλεί ότι η καταιγίδα της Ομικρον πέρασε. Αντιθέτως, τα σκαμπανεβάσματα της χθεσινής συνεδρίασης υποδεικνύουν ότι οι αγορές θα συνεχίσουν για κάποιο καιρό ακόμη να χορεύουν στον ρυθμό της νέας παραλλαγής του κορονοϊού, ενώ η αβεβαιότητα για τις ακριβείς επιπτώσεις της στην οικονομία θα συνεχιστεί. «Οι επόμενες δυο εβδομάδες θα μπορούσαν να είναι πολύ νευρικές για τις αγορές», υπογράμμιζαν στελέχη της αγοράς.
Την αβεβαιότητα εντείνουν και τα επιμέρους οικονομικά στοιχεία που έρχονται λίγο πριν από το τέλος της χρονιάς. Στις ΗΠΑ, οι πρώτες εκτιμήσεις για την κίνηση στα μαγαζιά την Black Friday είναι ότι αυτή ήταν 28,3% χαμηλότερη σε σχέση με τα προ πανδημίας επίπεδα, ενώ αντίστοιχα χαμηλότερος ήταν και ο τζίρος. Επίσης για πρώτη φορά οι online πωλήσεις υποχώρησαν σε σχέση με τον προηγούμενο χρόνο – στα 8,9 δισ. δολάρια από 9 δισ. δολάρια το 2020. Ανάλογες προβλέψεις για στασιμότητα ή και πτώση υπάρχουν και για τις πωλήσεις της χθεσινής Cyber Monday. Στην ευρωζώνη τα στοιχεία που δημοσιοποίησε χθες η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έδειξαν ότι η καταναλωτική εμπιστοσύνη, αν και σταθερή, συνέχισε και τον Νοέμβριο να κινείται σε αρνητικά επίπεδα, στο χαμηλότερο επίπεδο των τελευταίων 7 μηνών, ενώ η οικονομική εμπιστοσύνη υποχώρησε ελαφρά.
Τα στοιχεία αυτά ανατρέπουν το αφήγημα που ήθελε τους καταναλωτές σε Ευρώπη και ΗΠΑ να κατακλύζουν τα μαγαζιά στις γιορτές, αγοράζοντας ελεύθερα και εκτοξεύοντας τους τζίρους λιανικής στα ύψη. Οι τσέπες των καταναλωτών φαίνεται ότι δεν είναι τόσο γεμάτες όσο κάποιοι θέλουν να πιστεύουμε, και αυτό δεν είναι τυχαίο του καλπασμού των τιμών. Τα στοιχεία από τη Γερμανία και την Ισπανία έδειξαν χθες εκτόξευση του πληθωρισμού στο 6% και 5,7% που αποτελούν τα υψηλότερα των τελευταίων 29 και 30 ετών, αντίστοιχα.
Σε αντίθεση με τις αγορές όμως η ΕΚΤ φαίνεται να πιστεύει ότι τα επίπεδα αυτά αποτελούν την κορύφωση της ανοδικής τροχιάς των τιμών. Το μέλος της Εκτελεστικής Επιτροπής της ΕΚΤ, Ιζαμπελ Σνάμπελ, υποστήριξε χθες στο κανάλι της γερμανικής κρατικής τηλεόρασης ZDF ότι ο πληθωρισμός της ευρωζώνης άγγιξε το peak του αυτόν τον μήνα. Η Γερμανίδα αξιωματούχος της ΕΚΤ απέρριψε τα γνωστά καμπανάκια των αγορών, ξεκαθαρίζοντας ότι «δεν υπάρχουν ενδείξεις πως οι αυξήσεις των τιμών θα γίνουν ανεξέλεγκτες». Επισήμανε ακόμη ότι όλες οι προβλέψεις υποδεικνύουν αποκλιμάκωση του πληθωρισμού προς το 2% το επόμενο έτος -καθώς τα προβλήματα στην αλυσίδα προσφοράς και οι αυξήσεις στις τιμές ενέργειας θα μετριάζονται. Κατέληξε δε ότι θα ήταν πρόωρο να αυξηθούν τα επιτόκια.
Οι δηλώσεις αυτές φανερώνουν ότι η μεγαλύτερη έγνοια της ΕΚΤ και άλλων κεντρικών τραπεζών στην παρούσα φάση δεν είναι ο πληθωρισμός, αλλά η συνέχεια της οικονομικής ανάκαμψης. Η ευρωζώνη και οι άλλες μεγάλες αναπτυγμένες οικονομίες του κόσμου μείωναν ταχύτητα πριν εμφανιστεί η Ομικρον. Δεν χρειάζεται ένα πλήρες λοκντάουν για να επηρεαστούν η συμπεριφορά καταναλωτών, επιχειρήσεων και τομείς της οικονομίας, όπως η φιλοξενία, τα ταξίδια, οι αεροπορικές εταιρείες. Υπό το πρίσμα αυτό ακόμη κι αν οι φόβοι για την επικινδυνότητα της παραλλαγής αποδειχθούν υπερβολικοί, ακόμη κι αν η Ομικρον δεν φέρει την καταστροφή, είναι σχεδόν σίγουρο ότι θα φρενάρει την οικονομία.
