Το «unfair» του υιού Μητσοτάκη

Τον Φεβρουάριο του 1988, σε συνέντευξη Τύπου στο Λονδίνο, ο Κωνσταντίνος Μητσοτάκης διατύπωσε την άποψη ότι το δημοψήφισμα για τη βασιλεία το 1974 υπήρξε «unfair», με αποτέλεσμα να δημιουργηθεί μεγάλη κρίση στο κόμμα του και να υποχρεωθεί να ανασκευάσει.

Ο λόγος που ο πατέρας Μητσοτάκης προχώρησε τότε σ’ αυτήν την κίνηση προκύπτει καθαρά από τη σαφή παραδοχή του εγκεκριμένου βιογράφου του, Θανάση Διαμαντόπουλου, ότι «μολονότι βενιζελογενής [ο Κωνσταντίνος Μητσοτάκης], είχε διαμορφώσει από το 1965 μια ιδιαίτερα προνομιακή σχέση με τη βασιλόφρονα Ελλάδα, αυτήν που παραδοσιακά έβλεπε και ήθελε το στέμμα όχι μόνο ως πολιτειακό ρυθμιστή αλλά ως ενεργό παρεμβαίνοντα παράγοντα στα δημόσια πράγματα». Παρότι δήλωνε «κεντρώος» ακόμα και όταν προσχώρησε στη Ν.Δ., ο Κων. Μητσοτάκης δεν ξεχνούσε ποτέ τη στήριξη που κατά καιρούς έβρισκε στην Ακροδεξιά.

Την ίδια ακριβώς τακτική ακολούθησε και ο Κυριάκος Μητσοτάκης μόλις προ ημερών στη Βουλή, όπου διατύπωσε το δικό του «unfair». Στην προσπάθειά του να πείσει ότι η κυβέρνηση τα έκανε όλα καλά στο μέτωπο των πυρκαγιών, ο πρωθυπουργός είπε ότι «για πρώτη φορά φέτος εντός των βασιλικών κτημάτων -κάποιοι ενοχλούνται από αυτή την ορολογία, αλλά έτσι τα αποκαλούν όλοι οι πολίτες- εντός εν πάση περιπτώσει του πυρήνα του δρυμού της Πάρνηθας, του νοτίου κομματιού τουλάχιστον, είχαν γίνει συστηματικοί καθαρισμοί».

Η αναφορά σε «βασιλικά κτήματα» δεν είναι βέβαια τυχαία. Ο Κυρ. Μητσοτάκης θέλησε και πάλι να κλείσει το μάτι στην Ακροδεξιά, στην οποία επένδυσε εκλογικά την περίοδο των συλλαλητηρίων για το Μακεδονικό και εκπροσώπους της οποίας εξακολουθεί να διατηρεί σε κρίσιμα πόστα στην κυβέρνησή του.

Και ο λόγος που το κάνει είναι γιατί η κυβέρνηση βρίσκεται ασφαλώς υπό μεγάλη πίεση. Το φαινόμενο των πυρκαγιών και η κυβερνητική αδυναμία αντιμετώπισής τους ανέδειξαν με πολύ ηχηρό τρόπο την κατάρρευση του «επιτελικού κράτους», το οποίο βέβαια στην πραγματικότητα δεν είναι «κράτος», αλλά απλώς το πρωθυπουργικό γραφείο που έχει (υπερ)συγκεντρώσει όλες τις αρμοδιότητες.

Μετάθεση ευθυνών

Αλλωστε ο ίδιος ο πρωθυπουργός, μιλώντας στη Βουλή για το ποιος «εκπροσωπεί σήμερα το επιτελικό κράτος», αναφέρθηκε στους σημερινούς υπουργούς Επικρατείας, δηλαδή στους στενούς του συνεργάτες, και όχι σε οποιονδήποτε κρατικό μηχανισμό. Και επιχειρώντας να αμβλύνει το σοβαρό πλήγμα στην κυβερνητική εικόνα από την αντιμετώπιση των πυρκαγιών, η τακτική που ακολούθησε ο Κυρ. Μητσοτάκης είναι η προσπάθεια μετάθεσης της ευθύνης στην προηγούμενη κυβέρνηση και οι ανοίκειες συγκρίσεις «στρεμμάτων» με «φέρετρα».

Με μετάθεση της ευθύνης επιχειρεί η κυβέρνηση να βγει από τη δύσκολη θέση και στο μέτωπο της πανδημίας που τώρα βρίσκεται σε νέα έξαρση πριν καν μπει το φθινόπωρο. Εκεί η κυβέρνηση άφησε ανεξέλεγκτες όλες τις οικονομικές και κοινωνικές δραστηριότητες για χάρη του τουρισμού και καλλιέργησε το απόλυτο κλίμα χαλάρωσης και υποτιθέμενης επιστροφής στην κανονικότητα, με αποτέλεσμα να ξαναδούμε την έκρηξη των επιδημιολογικών δεδομένων.

Ο ίδιος ο πρωθυπουργός μιλούσε στα τέλη Μαΐου στη γερμανική Bild για «ένα φυσιολογικό καλοκαίρι» και μόλις στις 9 Αυγούστου έστελνε στους πολίτες το μήνυμα ότι «ξεπεράσαμε» και τον κορονοϊό και το ζήτημα του εμβολιασμού. Οσο για το εμβολιαστικό πρόγραμμα, και εκεί η κυβέρνηση δεν έκανε όσα θα μπορούσε προκειμένου να πείσει τους δύσπιστους πολίτες να πάνε να εμβολιαστούν, επιλέγοντας συχνά, αντί της πειθούς, τακτικές εκφοβισμού και απειλών που τρέφουν τους συνωμοσιολόγους εμβολιομάχους, με συνέπεια τα ποσοστά εμβολιασμού να παραμένουν χαμηλά.

Ετσι σήμερα, με όλη τη ρητορική της και με τα μέτρα που ανακοίνωσε (από τα οποία παρεμπιπτόντως απουσίαζε, για άλλη μια φορά, επιδεικτικά η Εκκλησία), επιχειρεί να μεταθέσει αλλού τις δικές της ευθύνες και να στείλει το μήνυμα ότι φταίνε μόνο οι ανεμβολίαστοι.

Και την ίδια ώρα, στο πεδίο του προσφυγικού, η κυβέρνηση επιχειρεί να αντιμετωπίσει το πολύ σοβαρό ζήτημα του πιθανού νέου κύματος προσφύγων που εγκαταλείπουν το Αφγανιστάν για να σώσουν τη ζωή τους με μια μεγάλη αντίφαση. Από τη μία, καταλαβαίνει ότι δεν μπορεί να κάνει σαν να μην υπάρχει το Διεθνές Δίκαιο που επιτάσσει την προστασία τους κι έτσι χρησιμοποιεί γενικές και αόριστες φράσεις περί σεβασμού των διεθνών συμβάσεων και των ανθρωπίνων δικαιωμάτων.

Οι επαναπροωθήσεις

Αλλά από την άλλη, όλη η ρητορική και οι κινήσεις της στοχοποιούν τους πρόσφυγες με όρους στρατιωτικούς, υιοθετώντας τη σκληρή γραμμή της αποτροπής των κατατρεγμένων ανθρώπων σε βάρος φυσικά του Διεθνούς Δικαίου.

Ολη της η έγνοια είναι στην πραγματικότητα να απευθυνθεί στο εγχώριο ξενοφοβικό ακροατήριο και γι’ αυτό κάνει σόου με υπουργούς στον Εβρο και σκόπιμα συγχέει τους όρους «μετανάστης» και «πρόσφυγας», γιατί ξέρει ότι ο πρόσφυγας, όπως εκείνοι που φεύγουν από το Αφγανιστάν, χρήζει προστασίας και όχι βέβαια «αποτροπής» (όρος που φέρνει στον νου και τις καταγγελίες για τις παράνομες επαναπροωθήσεις).

Μέσα σε όλο αυτό το πλαίσιο, ο πρωθυπουργός στρέφεται στην «ανασχηματισμολογία» και σκέφτεται να καταφύγει στο ανακάτεμα της κυβερνητικής τράπουλας σε μια προσπάθεια, μέσω του λίφτινγκ στην κυβέρνηση, να αμβλύνει το πλήγμα στην εικόνα της, ειδικά μετά τις πυρκαγιές, αλλά και να καλλιεργήσει την εντύπωση μιας ανανέωσης στο μέσον της κυβερνητικής θητείας.

Ξημερώματα Δευτέρας επιστρέφει από τις ΗΠΑ όπου βρίσκεται, όπως έγινε γνωστό, για να εγκαταστήσει την κόρη του που ξεκινά τις σπουδές της. Την Τρίτη υπάρχει προγραμματισμένη συνεδρίαση του υπουργικού συμβουλίου, Τετάρτη ο κ. Μητσοτάκης θα βρεθεί στη Σλοβενία, όπου θα πάρει μέρος στο Bled Strategic Forum και την Παρασκευή θα βρεθεί στη Μασσαλία για να συμμετάσχει στη Διεθνή Διάσκεψη για τη Βιοποικιλότητα της Μεσογείου.

Εφόσον λοιπόν, τελικά, ποντάρει σε έναν ανασχηματισμό πριν από τη ΔΕΘ (11-12/9), μια πιθανή μέρα θα μπορούσε να είναι η προσεχής Δευτέρα, ούτως ώστε την Τρίτη το υπουργικό συμβούλιο να συνεδριάσει με νέα σύνθεση.