Αναμφίβολα πρόκειται για ένα από τα πιο ιδιαίτερα και ενδιαφέροντα νησιά των ελληνικών θαλασσών, Αιγαίου και Ιονίου συμπεριλαμβανομένου.
Αν και το νησί έχει αναπτυχθεί τουριστικά, ιδιαίτερα τα τελευταία χρόνια, διατηρεί ακόμη αλώβητους τους χαλαρούς νησιωτικούς ρυθμούς του.
Εδώ θα τα βρεις όλα, πανέμορφη φύση, απίθανες παραλίες, συνεχόμενη εναλλαγή του τοπίου, αλλά και ποιοτικές εξυπηρετήσεις. Στα θετικά είναι η ευκολότερη μετάβαση στο νησί για τους ορμώμενους από την πρωτεύουσα, αλλά και τη νότια Ελλάδα, μέσω της πορθμειακής γραμμής Μαντουδίου Ευβοίας – Βόρειων Σποράδων και της εταιρείας Αnes Ferries.
Υφαλοι, ξέρες και βράχια παιδεμένα από το πέλαγος γυροφέρνουν το νησί. Πεύκα που κατρακυλούν από παντού, ξεδιψούν τις ρίζες τους στη θαλασσινή αρμύρα. Απάνεμοι όρμοι με γαλαζοπράσινα νερά καταλαγιάζουν τον παλμό τους στις δασωμένες ακτές. Μετρημένα στα δάχτυλα του ενός χεριού είναι τα νησιά του Αιγαίου που παρουσιάζουν παρόμοια δασοκάλυψη και τόσο πολυποίκιλη φύση. Εδώ έρχονται στιγμές που κυριολεκτικά «χάνεσαι» ανάμεσα σε πελώρια ευθυτενή πεύκα, αντικρίζεις μικρά λιβάδια, γεμάτα αγριολούλουδα, περπατάς σε υγρές ρεματιές και ακούς το κελάηδισμα των πουλιών. Ξαφνικά, εκεί που δεν το περιμένεις, θα δεις να ανοίγει ένα παράθυρο στον ορίζοντα και το καταλυτικό γαλάζιο της θάλασσας, τα βράχια της ακτής, τα κοντινά μικρονήσια, το εκτυφλωτικό λευκό της παραλίας ποζάρουν προκλητικά στον φακό.
Οι ήπιοι ρυθμοί ανάπτυξης, ίσως η ποιότητα των ανθρώπων που έρχεται εδώ για διακοπές και οι βαθιές ρίζες των νησιωτών με το μεστό παρελθόν τους, είναι μερικοί από τους λόγους που πιθανόν να βοήθησαν τους ανθρώπους του νησιού να διατηρήσουν αλώβητη την αυθεντική, νησιωτική φιλοξενία τους. Δεν υπάρχει περίπτωση να απευθυνθείς σε κάποιον από τους ανθρώπους που θα δεις να δουλεύουν τη γη τους, να παλεύουν με τα δίχτυα στο λιμάνι ή απλά να ποτίζουν τον βασιλικό τους στη φροντισμένη αυλή του σπιτιού τους, στη Χώρα, και να μην εισπράξεις χαμόγελο και ευγένεια. Την ίδια έμφυτη φιλική διάθεση και αντιμετώπιση θα έχεις και από την πλειονότητα των επαγγελματιών του τουρισμού. Είναι γεγονός -όλοι οι επισκέπτες το αναγνωρίζουν- πως, έπειτα από λίγες μέρες παραμονής στο νησί, έχεις την αίσθηση πως βρίσκεσαι στον δικό σου τόπο, ανάμεσα σε οικεία πρόσωπα.
Ο μεγάλος σεισμός του 1965 ερήμωσε τη Χώρα –την παλιά πρωτεύουσα- που είναι σκαρφαλωμένη στον απόκρημνο βράχο, στα διακόσια μέτρα ψηλά από τη θάλασσα. Υστερα από αυτή την καταστροφή, οι κάτοικοί της εγκατέλειψαν τα ρημαγμένα σπιτικά τους και κατέβηκαν στο Πατητήρι που έγινε, από το 1978 κι έπειτα, η πρωτεύουσα του νησιού. Με την πάροδο του χρόνου και την ανάπτυξη του τουρισμού, όλες οι δημόσιες υπηρεσίες αλλά και τα πρώτα ξενοδοχεία άρχισαν να στοιβάζονται άτακτα γύρω από το αναπτυσσόμενο λιμάνι. Κάπου εκεί, προς τις αρχές της δεκαετίας του 1980, Ευρωπαίοι, λάτρεις του Παλιού Χωριού (έτσι το προσφωνούν οι νησιώτες) ξεκίνησαν να αγοράζουν και να αναπαλαιώνουν τα παλιά, λαϊκά σπίτια, δίνοντας μια νέα ανάσα ζωής στις έρημες γειτονιές.
Αρκετοί ντόπιοι επέστρεψαν και πάλι στις πατρογονικές εστίες τους και ξεκίνησαν την αποκατάσταση των πατρικών τους. Σήμερα, στον χαρακτηρισμένο Παραδοσιακό Οικισμό της Αλόννησου, θα συναντήσεις ακόμη πολλά εγκαταλελειμμένα σπίτια από την εποχή του σεισμού, αλλά ακόμη περισσότερα φροντισμένα που δείχνουν να σφύζουν από ζωή.
Στην είσοδο του χωριού όπου υπάρχει ένας σχετικά βολικός χώρος στάθμευσης, θα αφήσετε το όχημά σας και θα συνεχίσετε την πεζοπορική περιπλάνηση στα ασβεστωμένα καλντερίμια. Περιδιαβαίνοντας τα καλντερίμια και τα μοναχικά σοκάκια, ανηφορίζουμε ώς τα απομεινάρια του βενετσιάνικου κάστρου. Οι τοίχοι των κτιρίων που συνωστίζονται το ένα πλάι στο άλλο, ως φυσική συνέχεια των απόκρημνων βράχων, σχηματίζουν αμυντική διάταξη που θυμίζει μεσαιωνικό τείχος. Από τον σεισμό διασώθηκαν οι ιστορικές εκκλησίες του 17ου αιώνα, όπως του Αγίου Αθανασίου, του Χριστού και ο Αγιος Γεώργιος στο Κάστρο.
Φυσικά και υπάρχουν τα σχετικά ταβερνάκια, οι μπιραρίες και τα «καφέ» με την υπέροχη θέα για μια χαλαρή στάση μετά την πρωινή βόλτα, ή ακόμη καλύτερα το σούρουπο, όταν ο ήλιος λούζει με τα πιο εκτυφλωτικά χρώματα τις ακτές, τα ερημονήσια και το απέραντο γαλάζιο του Αιγαίου.
Εχει δοθεί από τον δήμο Αλοννήσου ιδιαίτερη έμφαση στην προώθηση του νησιού ως πεζοπορικού προορισμού. Πράγματι, έχουν καθαριστεί και σηματοδοτηθεί δεκάδες παλιά μονοπάτια που χρησιμοποιούσαν οι κτηνοτρόφοι για να πάνε στις στάνες τους ή οι ξωμάχοι για να προσεγγίσουν τα ελαιοχώραφα και τα μποστάνια τους.
Το τεράστιο ανεκτίμητο πλεονέκτημα της Αλοννήσου, κυρίως για το καλοκαίρι, είναι ότι μπορείς να πεζοπορείς για αρκετή ώρα ανάμεσα σε δασική βλάστηση και να ολοκληρώνεις την πεζοπορική σου διαδρομή με μια δροσερή βουτιά σε κάποια συνήθως απόμερη, λαχταριστή παραλία.
Από τις άφθονες λοιπόν πεζοπορικές διαδρομές προτείνουμε να περπατήσετε:
● Στο παλιό καλντερίμι που συνδέει τη Χώρα με το Πατητήρι (45 λεπτά).
● Να ανεβείτε στο βουνό Καλόβουλος που δεσπόζει στη νότια και δυτική ακτή του νησιού (1 ώρα από Χώρα).
● Να περπατήσετε το μονοπάτι για Αγιους Ανάργυρους – παραλία Τουρκονέρι (40 λεπτά)
☰ Το θαλάσσιο Πάρκο των Σποράδων:
Ο μεγαλύτερος πληθυσμός φώκιας του είδους Monachus-monachus σε όλη τη Μεσόγειο ζει στα νερά του Αιγαίου και ειδικότερα στον θαλάσσιο χώρο ο οποίος εντοπίζεται στα κοντινά στην Αλόννησο νησάκια Περιστέρα, Δυο Αδελφοί, Σκάντζουρα, Κυρά Παναγιά, Γιούρα, Ψαθούρα και Πιπέρι. Από το 1992, η περιοχή αυτή μαζί με την Αλόννησο έχει χαρακτηριστεί Εθνικό Θαλάσσιο Πάρκο (έκταση 2.200 τ.χ.). Οι σκοποί της ίδρυσής του είναι η προστασία, η διαχείριση της φύσης και του τοπίου ως φυσικής κληρονομιάς και πολύτιμου εθνικού πόρου, αλλά και η διαφύλαξη των βιοτόπων της μεσογειακής φώκιας. Σημειωτέον πως το Θαλάσσιο Πάρκο Β. Σποράδων είναι το παλιότερο και σημαντικότερο Θαλάσσιο Πάρκο της Ανατ. Μεσογείου. Εκδρομές σε αυτό πραγματοποιούν καθημερινά –καιρού επιτρέποντος– εκδρομικά πλοιάρια που φεύγουν από το Πατητήρι, αλλά και τα κοντινά λιμάνια των Σποράδων με ελεγχόμενες διαδρομές.
Σημαντικά τα αρχαιολογικά ευρήματα στο νησί. Εντελώς ενδεικτικά να αναφέρουμε ότι στη χερσόνησο του Κοκκινόκαστρου έχουν ανασκαφεί υπολείμματα οχύρωσης, αφού στο σημείο αυτό υπήρχε η αρχαία πόλη Ικος. Απέναντι, σε απόσταση αναπνοής, το μακρόστενο και ακατοίκητο νησάκι Περιστέρι φράζει τον ορίζοντα και δίνει στον τόπο την όψη λιμνοθάλασσας. Στον δίαυλο που σχηματίζεται με τη Στενή Βάλα βρέθηκε το 1984 από τον Αλοννησιώτη ψαρά και επαγγελματία δύτη, Κώστα Μαυρίκη, ναυαγισμένο εμπορικό πλοίο του 400 π.Χ., ασυνήθιστα μεγάλου μεγέθους, γεμάτο αμφορείς.
Σήμερα, ο χώρος του ναυαγίου έχει διαμορφωθεί από ειδικούς επιστήμονες σε υποθαλάσσιο Μουσείο (το πρώτο στην Ελλάδα που εγκαινιάσθηκε το 2020) και είναι επισκέψιμο με καθοδηγούμενη κατάδυση. Εικονική περιήγηση με σύγχρονα οπτικοακουστικά μέσα σε αυτό το σπουδαίο ναυάγιο θα έχετε στο νεότευκτο «Κέντρο Ενημέρωσης Κοινού για τα Υποβρύχια Ναυάγια», που θα βρείτε στη Χώρα. Το Κέντρο λειτουργεί καθημερινά από τις 15 Ιουλίου 2020, με ώρες λειτουργίας 17.00 -21.00. Πληροφορίες στο τηλέφωνο (Δήμος Αλοννήσου) 24243 – 50201.
Λόγω της γεωμορφολογίας της, η Αλόννησος διαθέτει πολλές μικρές σε μήκος παραλίες. Αλλες είναι στρωμένες με βοτσαλάκι και πέτρες, άλλες είναι αμμουδερές.
Στη βορειοδυτική πλευρά του νησιού ξεδιπλώνονται οι εξαιρετικές ακρογιαλιές Γιάλια, Βρυσίτσα, Τσουκάλια, (Τσικάλια) Τουρκονέρι, Μεγάλη Αμμος, Αγάλου Λάκκα. Ολες με νερά κρυστάλλινα, αλλά και εκτεθειμένες στα μελτέμια. Στο ανατολικό τμήμα του νησιού, που μάλιστα δεν το πιάνουν ποτέ τα μελτέμια, κυριολεκτικά ζωσμένες από το θαλερό πευκοδάσος, αποκαλύπτονται ανάμεσα στα βράχια οι δημοφιλείς ακτές Βύθισμα, Πλάκες, Μικρός και Μεγάλος Μουριάς, με πρόσβαση από το Πατητήρι. Λίγο βορειοτέρα ξεχωρίζει η βοτσαλιά του Ρουσούμ Γιαλού, με τα βαθιά νερά της και τις ψαροταβέρνες της. Οι γυμνιστές προτιμούν το απόμερο ακρογιάλι Σπαρτίνες, που προσεγγίζεται με σύντομο μονοπάτι από το λιμάνι Βότση. Ακολουθούν στη σειρά μερικές από τις πλέον όμορφες παραλίες των Σποράδων, όπως οι Μηλιά, Χρυσή Μηλιά, Λεφτός Γιαλός, Τζώρτζης Γιαλός και Κοκκινόκαστρο. Σε όλες θα πάτε ακολουθώντας το καλό οδικό δίκτυο του νησιού ή περπατώντας σε σύντομα μονοπάτια.
Βόρεια από το ψαροχώρι της Στενής Βάλα εντοπίζονται μικρές, αλλά εξαιρετικές παραλίες, όπως οι Γλύφα, Καλαμάκια, Βαμβακιές και, φυσικά, το μικρό θαλασσινό θαύμα της βοτσαλωτής «γλώσσας» του Αγίου Δημητρίου.
Διαμονή
Στο νησί υπάρχουν αρκετά πια καταλύματα που καλύπτουν όλες τις ανάγκες, παρέχοντας ποιοτικές υπηρεσίες για όλα τα πορτοφόλια. Ενδεικτικά παρουσιάζουμε μερικά από αυτά:
● «Yalis Hotel», τηλ. 24240 66186
● «Chiliadromia Studios», τηλ. 24240 65814
● «Λιαδρόμια» Boutique hotel, τηλ. 24240 65521
● «Atrium of Alonnisos», τηλ. 24240 65750
● «Αλκυών» τηλ. 24240 65366
● «Λιθέα» τηλ. 693 258 6001
● «Caza Calypso» τηλ. 24240 65740
● «Ikion eco» boutique hotel, τηλ. 24240 66360
● «Αlmyra studios» τηλ. 24240 65273
? Κείμενο – φωτογραφίες: Θοδωρής Αθανασιάδης / viewsofgreece.gr
