Σύμφωνα με το Συναξάριο της Κωνσταντινούπολης, στην εκβολή του ποταμού Αχερώνα της Αχερώνης στον Κόλπο Καλλονής Λέσβου «υπάρχει ένας ναός του μεγαλομάρτυρος Γεωργίου, ενδοξότατος και περιφανής, ο οποίος πανηγυρίζει κάθε χρόνο. Κρήτες Αγαρηνοί, όταν έμαθαν για το πανηγύρι, επιτέθηκαν και αφού λεηλάτησαν όσους ήταν μέσα στην εκκλησία και από τους έξω όσους δεν πρόλαβαν να φύγουν, τους συνέλαβαν, τους απήγαγαν και τους οδήγησαν στην Κρήτη. Ανάμεσά σε αυτούς που απήγαγαν ήταν και ένας νεανίσκος, που δόθηκε στον Αμιρά της Κρήτης.
»Στο πανηγύρι του επόμενου χρόνου, ο άγιος ταχύτατα χωρίς φτερά, στην Κρήτη φθάνει και επαναφέρει το παιδί στους δικούς του και “θαύμα θεία νεύσει τερατούργημα γίνεται υπερφυές και παράδοξον”. Οι συνδαιτυμόνες όταν είδαν τον νεανίσκο να κρατά μια κανάτα, από την οποία έδωσε κρασί στο ποτήρι της μητέρας του, έκπληκτοι ρώτησαν από πού και πώς βρέθηκε ανάμεσά τους και εκείνος απάντησε: Με αυτή την κανάτα γέμισα ένα ποτήρι κρασιού για να το δώσω στον Αμιρά στην Κρήτη, όταν “αίφνης παρά ανδρός αρπαγείς ενδοξοτάτου και επικαθίσας τω ίππω αυτού”, κρατώντας με το ένα χέρι την κανάτα και με το άλλο τη μέση του, βρέθηκα ανάμεσά σας».
Υποστηρίζω ότι τον 9ο αιώνα η από τον άγιο Γεώργιο αστραπιαία επανεμφάνιση-διακτίνιση του νεανίσκου από την Κρήτη στην εκβολή του ποταμού Αχερώνα της Αχερώνης Καλλονής, την ημέρα του πανηγυρίζοντος αγίου, με τα πρόσφορα και το κρασί των πιστών, παραπέμπει στην αναφορά του Ομήρου. Τότε που ο Οδυσσέας όταν φθάσει στην εκβολή του Αχέροντα ποταμού της Θεσπρωτίας, οφείλει σύμφωνα με την Κίρκη: «Να σκάψει μιας οργιάς λάκκο σε πλάτος και σε μάκρος, να χύσει ολόγυρα χοές σ’ όλους τους πεθαμένους, μέλι με γάλα στην αρχή, μετά γλυκό κρασί και τέλος νερό και με λευκό αλεύρι να τα πασπαλίσει».
Παραπέμπει επίσης στην επανεμφάνιση των νεκρών, που περιγράφει ο Αισχύλος, όταν οι κάτοικοι της Αχερουσίας Λίμνης θυσιάζοντας στο νεκρομαντείο έλεγαν: «Στάσου τώρα, ω ξένε, στον χλοερό ιερό περίβολο της φοβερής λίμνης και κόβοντας τον αυχένα του λαιμού του σφάγιου, άφησε το αίμα να κυλήσει στο βάθος του σκοτεινού καλαμιώνα, ως ποτό των νεκρών, κι επικαλούμενος την πανάρχαια Γη της Ωγυγίας και τον χθόνιο νεκροπομπό Ερμή, ζήτα από τον χθόνιο Δία να στείλει επάνω το πλήθος των περιπλανώμενων της νύχτας από τις εκβολές του ποταμού από όπου φεύγει το νερό το ακατάλληλο για πλύσιμο χεριών, αυτό που πηγάζει από τη Στύγα». Λόγω των παραπάνω θεωρώ πιθανή κατά την αρχαιότητα τη λατρεία ψυχών στην εκβολή του ποταμού Αχερώνα της Αχερώνης Καλλονής Λέσβου.
* συγγραφέας
