Το 2015 η κολεκτίβα αρχιτεκτόνων Assemble απέσπασε το βραβείο Τέρνερ, το κορυφαίο εικαστικό βραβείο στη Βρετανία, φέτος όμως ανακοινώθηκε πως υποψήφιες είναι μόνο κολεκτίβες καλλιτεχνών, συνολικά πέντε, και κανένας μεμονωμένος καλλιτέχνης.
Αυτό συμβαίνει για πρώτη φορά στην ιστορία του θεσμού και όπως εξηγεί ο Alex Farquharson, διευθυντής της Tate Britain και πρόεδρος της κριτικής επιτροπής, «το βραβείο Τέρνερ αποτυπώνει και αντανακλά τη διάθεση της στιγμής στη σύγχρονη βρετανική τέχνη. Μετά από έναν χρόνο λοκντάουν, όταν πολύ λίγοι καλλιτέχνες μπόρεσαν να εκθέσουν δημόσια, η κριτική επιτροπή επέλεξε πέντε εξαιρετικές κολεκτίβες το έργο των οποίων όχι μόνο συνεχίστηκε μέσα στην πανδημία αλλά είχε ακόμα πιο σχετικό αποτέλεσμα».
Πρόκειται για τις κολεκτίβες Array Collective, Black Obsidian Sound System (B.O.S.S.), Cooking Sections, Gentle / Radical και Project Art Works. Οι θαυμαστές των Τέρνερ θα πανηγυρίζουν την επιστροφή του, επισημαίνει η «Guardian, αφού πέρυσι ακυρώθηκε η διοργάνωση, ενώ δόθηκαν 10 υποτροφίες των 10.000 λιρών σε «άξιους καλλιτέχνες».
Ολες οι κολεκτίβες δραστηριοποιούνται κοινωνικά. Η Array Collective είναι μια ομάδα 11 καλλιτεχνών στο Μπέλφαστ που συνεργάζονται ενεργά από το 2016, οργανώνοντας πρότζεκτ που έχουν σχέση με το δικαίωμα στην άμβλωση, την απελευθέρωση των queer, την ψυχική υγεία στη Βόρεια Ιρλανδία.
Oι B.O.S.S., με έδρα το Λονδίνο, εργάζονται από το 2018 με στόχο να φέρουν κοντά τους queer, τρανς, διεμφυλικούς, μη λευκούς ανθρώπους των τεχνών.
Επίσης από το Λονδίνο εξορμά η δυάδα των Cooking Sections (Daniel Fernández Pascual και Alon Schwabe), που επικεντρώνεται σε θέματα επισιτισμού και στη γεωπολιτική και οικολογική διάσταση της τροφής.
Οι Gentle/Radical ιδρύθηκαν το 2016 στο Κάρντιφ της Ουαλίας, πιστεύουν στον «πολιτιστικό εκδημοκρατισμό» και υποστηρίζουν ότι το «περιθωριακό είναι το δικό μας μέινστριμ».
Τέλος, οι Project Art Works, με έδρα το Χάστινγκς, αυτοπροσδιορίζονται ως «νευροδιαβιβαστές καλλιτέχνες» και μεταδίδουν τα μηνύματά τους μέσω εικαστικών έργων, εκθέσεων, ταινιών, δημοσιευμάτων και ψηφιακών πλατφορμών.
Ο πρόεδρος της κριτικής επιτροπής τονίζει ότι το να εστιάσουν φέτος σε συλλογικότητες που συνεργάστηκαν με συγκεκριμένες κοινότητες ήταν «μια απάντηση στις καταστάσεις έκτακτης ανάγκης της εποχής μας, ιδιαίτερα στη ζωή υπό τον Covid».
Η δουλειά τους -εγκαταστάσεις, ζωγραφική, φιλμ- θα εκτεθεί από τις 29 Σεπτεμβρίου στο Herbert Art Gallery and Museum στο Κόβεντρι, στο πλαίσιο των εκδηλώσεων Πόλη του Πολιτισμού 2021, ενώ ο νικητής που θα πάρει και τις 25.000 λίρες θα ανακοινωθεί την 1η Δεκεμβρίου.
