«Εμείς, στην Ελλάδα γράφουμε συχνά για την ελληνική μοίρα του Βύρωνα και ίσως όχι αρκετά για τον ίδιο τον Λόρδο Βύρωνα. Για τον ποιητή, το εύρος του πνεύματός του και τη δύναμη της διανόησής του. Στη διάρκεια των 36 χρόνων της ζωής του, ο Λόρδος Βύρων ταξίδεψε πολύ, λέγοντας ότι το σύμπαν είναι ένα βιβλίο. Αν περιοριστείς μόνο στη δική σου χώρα, έχεις διαβάσει μόνο την πρώτη σελίδα».
Εξαιρετικά επίκαιρες οι επισημάνσεις του αείμνηστου Ζυλ Ντασσέν, κορυφαίου Αμερικανού σκηνοθέτη, που είχε κυνηγηθεί από τον μακαρθισμό στις ΗΠΑ. Μου είχε κάνει την τιμή να γράψει πρόλογο για βιβλίο μου το 2004, με τίτλο «Μπάιρον εναντίον Ελγιν» (εκδόσεις Ταξιδευτής). Αραγε, θα τιμηθεί ο αληθινός Μπάιρον με την ευκαιρία των 200 χρόνων της Επανάστασης του 1821;
Θυμίζω ότι εκατομμύρια άνθρωποι από όλο τον κόσμο επισκέπτονται κάθε χρόνο το προγονικό σπίτι του Λόρδου Βύρωνα, Αβαείο του Νιούστεντ (Newstead Abbey), στην περιοχή του Νότιγχαμ, που αποτελεί και την έδρα της International Byron Society.
Λίγα πράγματα είχα καταλάβει από το σχολείο για τον μεγάλο ποιητή και κορυφαίο των φιλελλήνων, τον οποίο άρχισα να γνωρίζω το 1971, δεύτερο έτος των σπουδών μου στο Λονδίνο, συμμετέχοντας σε εκδήλωση στο Νιούστεντ του Βρετανικού Συνδέσμου για τη Δημοκρατία στην Ελλάδα (League for Democracy in Greece), που είχε οργανωθεί για τα 150 χρόνια του 1821. Εχω πάντα τη φωτογραφία όπου κρατούσαμε πανό με συνθήματα «Ζήτω το 1821» και «Κάτω η χούντα». Δεν ήθελαν οι Βρετανοί φίλοι της δημοκρατίας στην Ελλάδα και συμπαραστάτες του τότε αντιφασιστικού αγώνα του ελληνικού λαού να αφήσουν το μονοπώλιο του εορτασμού στη χούντα και επέλεξαν τον Μπάιρον για να την καταγγείλουν.
Αρχισα, τότε, να συνειδητοποιώ ότι ο Μπάιρον δεν ήταν ένας επαναστάτης χωρίς αιτία, ούτε κάποιος τυχοδιώκτης, τον οποίο είχε απορρίψει η βρετανική κυρίαρχη τάξη. Γι’ αυτό κατέφυγε στην Ευρώπη για να δράσει ως καρμπονάρος επί έξι χρόνια στην Ιταλία και να καταλήξει στην επαναστατημένη Ελλάδα τους τελευταίους μήνες του 1823. Αρχισα τότε να αναζητώ τον αληθινό Μπάιρον, μαθαίνοντας ότι υπήρξε υπέρμαχος της κοινωνικής δικαιοσύνης, καθώς και της ελευθερίας σε όλο τον κόσμο.
Καταλήγω με την επισήμανση ότι με την πρώτη ομιλία του ως μέλος της Βουλής των Λόρδων στις 27 Φεβρουαρίου 1812, ο Μπάιρον υπήρξε καταπέλτης εναντίον νομοσχεδίου της κυβέρνησης που πρόβλεπε τη θανατική ποινή για τους εξεγερμένους κλωστοϋφαντουργούς του Νότιγχαμ, οι οποίοι διεκδικούσαν το δικαίωμα στην εργασία, καθώς η εισαγωγή νέων αργαλειών είχε προκαλέσει πρωτοφανή ανεργία και εξαθλίωση. Σημειώνω ότι στην απήχηση του Μπάιρον και του Σέλεϊ στους εργάτες αναφέρεται και ο Ενγκελς στην εργασία του «Η κατάσταση της εργατικής τάξης στην Αγγλία».
* μέλος της Κεντρικής Επιτροπής του ΣΥΡΙΖΑ-Προοδευτική Συμμαχία
