Tο 2009, η εταιρεία Isolux Ingenieria, θυγατρική της ισπανικής Ιsolux Corsan απέκτησε το δικαίωμα δημιουργίας 4 αιολικών πάρκων στην επαρχία Chubut της νότιας Αργεντινής. Μέχρι το Δεκέμβριο του 2015, τη χρονιά που ο νεοφιλελεύθερος πρώην πρόεδρος της λατινοαμερικάνικης χώρας και αγαπημένο παιδί του ΔΝΤ και της Δύσης Μαουρίσιο Μάκρι ανήλθε στην εξουσία, μόλις ένα από αυτά τα τέσσερα πάρκα είχε τεθεί σε λειτουργία.
Η Isolux, πνιγμένη στα χρέη, αναγκάστηκε λίγους μήνες αργότερα στη διάρκεια του 2016 να πουλήσει άδειες και εκχωρήσεις σε δύο αργεντινές εταιρίες τις Sidsel και Sideli S.A. Παρότι η Isolux έπνεε τα λοίσθια εκείνη την εποχή, η κυβέρνηση Μάκρι δεν δίστασε να της πρόσφερε ακόμη δύο άδειες δημιουργίας αιολικών πάρκων. Η διαδικασία παραχώρησης αυτών των αδειών είχε χαιρετιστεί μάλιστα από τον τότε υπουργό Ενέργειας της κυβέρνησης Μάκρι, Χουάν Χοσέ Αραγκουρέν ως υπόδειγμα για τη… διαφάνειά της.
Ωστόσο και αυτές οι δυο εκχωρήσεις για τη δημιουργία αιολικών πάρκων πουλήθηκαν από την Isolux σε έναν από τους παραπάνω δύο αγοραστές. Λίγο καιρό αργότερα, τον Ιούλιο του 2017, η Isolux υπέβαλε αίτηση πτώχευσης. Αντίθετα, οι Sidsel and Sideli που είχαν αγοράσει τις 6 άδειες έναντι συνολικά 25 εκατ. δολαρίων τις μεταπώλησαν σε διάστημα ενός χρόνου εισπράττοντας συνολικά 95 εκατ. δολάρια. Αγοραστής πέντε εξ αυτών ήταν μια κινεζική εταιρεία, ενώ της έκτης μια αργεντίνικη.
Για περίπου δύο χρόνια ο ρόλος του προέδρου και της οικογένειας του σε αυτές τις αγοραπωλησίες –που απέφεραν στο άψε-σβήσε κέρδη 70 εκατ. δολαρίων– είχε παραμείνει κρυφός πίσω από το επιχειρηματικό απόρρητο και την απόκρυψη των οικονομικών στοιχείων. Ολα ανατράπηκαν όμως στις αρχές του 2018, όταν η εφημερίδα «Perfil» αποκάλυψε ότι ο έμπιστος λογιστής της οικογένειας Μάκρι είχε συστήσει τέσσερις από τις εταιρείες που συμμετείχαν στη συμφωνία.
To κλειδί της ανίχνευσης
Σε αυτές περιλαμβάνονταν οι Sidsel και Sideli, δηλαδή οι δύο εταιρείες που αγόρασαν και μοσχοπούλησαν τα αιολικά πάρκα αλλά και μια άλλη ονόματι Usir η οποία είχε τον έλεγχο τους και η οποία συστάθηκε δύο μόλις εβδομάδες μετά την ανάληψη της προεδρίας από τον Μάκρι. Αργότερα την ίδια χρονιά αποκαλύφθηκε ότι τον έλεγχο αυτής της εταιρικής δομής είχε μέσω ισπανικής εταιρείας συμμετοχών μια άλλη εταιρία από το Λουξεμβούργο ονόματι Rainbow Finance. Κάπου εκεί η δημοσιογραφική έρευνα «κόλλησε» αφού δεν κατέστη δυνατή η σύνδεση της Rainbow με τους Μάκρι.
Ωστόσο τα στοιχεία του μητρώου των πραγματικών δικαιούχων εταιρειών του Λουξεμβούργου που έφερε στο φως της δημοσιότητας πρόσφατα η έρευνα Openlux (βλ. «Το μεγάλο “πλυντήριο”», «Εφ.Συν.», 8/2/2021) έδειξαν ότι υπήρχε σύνδεση της οικογένειας. Ηταν μια άλλη εταιρεία του Λουξεμβούργου η Lares Corporation, την οποία είχε ιδρύσει ο αδελφός του του πρώην προέδρου Τζιανφράνκο Μάκρι και η οποία επένδυε στη Rainbow Finance.
Το εύρημα αυτό θεωρείται κλειδί για την ανίχνευση του ρόλου των Μάκρι στις αγοραπωλησίες των αιολικών πάρκων.
«Ο μοναδικός λόγος για την επιχειρηματική διάρθρωση μπάμπουσκα (οι γνωστές ρώσικες κούκλες με τη μια μέσα στην άλλη) μέσω υπεράκτιων ήταν η ανάγκη να κρυφτούν τα κέρδη, να αποφευχθεί η φορολόγησή τους και να ξεπλυθούν», τονίζει στο γνωστό δημοσιογραφικό δίκτυο OCCRP που συμμετέχει στην έρευνα Openux o βουλευτής Rodolfo Tailhade, ένα εκ των δυο μελών του αργεντίνικου Κοινοβουλίου που έχει κινηθεί δικαστικά για την υπόθεση.
Οι έρευνες των δικαστικών αρχών της Αργεντινής ξεκίνησαν μετά το πρώτο δημοσίευμα της «Perfil» το 2018. Εστιάζουν σε πιθανή συμπαιγνία μεταξύ των εταιρειών που ανήκουν στην οικογένεια Μάκρι και κρατικών αξιωματούχων. Η υπόθεσή τους είναι ότι οι Μάκρι επωφελήθηκαν από κάποιους αξιωματούχους προκειμένου να βγάλουν τα εν λόγω τεράστια κέρδη. «Η Isolux ενδεχομένως να έχει λειτουργήσει σαν επικάλυμμα, προκειμένου να κάνουν τη δουλειά στα κρυφά», υπογραμμίζει κάποια πηγή.
