Αρχίζουν να τσακίζουν οι άνθρωποι. Ενας ένας. Ακόμα και οι πιο σκληροί. Και πλέον δεν έχουν δύναμη να αντιδράσουν. Αμίλητοι, με σκυμμένα τα κεφάλια ακόμη περιμένουν. Η τελευταία ελπίδα τους είναι ότι ο πάτος είναι κοντά. Εχουν αφεθεί στην τύχη. Κάποιοι μιλούν για το παρελθόν που με το ζόρι άντεξαν και άλλοι για το μέλλον που δεν θ’ αντέξουν.
Αλλοι αισθάνονται θύματα και άλλοι ένοχοι. Εδώ, όμως, θύματα και θύτες έχουν την ίδια κατάληξη. Ανθρωποι-φαντάσματα που περιφέρονται από δωμάτιο σε δωμάτιο ή στους έρημους δρόμους της πόλης. Για άλλα ήταν φτιαγμένοι, ψιθυρίζουν οι περισσότεροι αν τύχει και τους πιάσεις κουβέντα, αλλιώς είχαν συνηθίσει.
Μιλάνε σιγά. Φοβισμένοι, απλά αλλάζουν πεζοδρόμιο, κάνουν πως δεν σε βλέπουν για να μην αναγκαστούν να σου μιλήσουν για την κατάντια τους. Δεν είναι όμως δικό τους το φταίξιμο.
Οι πιο τρυφεροί κι ονειροπόλοι την έχουν βγάλει καθαρή σ’ αυτή τη συγκυρία. Πάντα έκαναν απεγνωσμένες προσπάθειες για να επιβιώσουν μέσα σε μια αταίριαστη μ’ αυτούς κανονικότητα. Και αυτή τους η συνήθεια τους έκανε πιο ευέλικτους και ευπροσάρμοστους. Οι σκληροί, όμως, όταν σπάνε, κάνουν τον πιο δυνατό θόρυβο. Και δύσκολα ξανακολλάνε. Κάποιοι απ’ αυτούς σκορπίσανε σαν χαρτοπόλεμος στον αέρα.
Κι έτσι οι ρόλοι αντιστρέφονται. Ποιητές και ζωγράφοι βγαίνουν στους δρόμους διεκδικώντας τα δίκια τους και οικοδόμοι και εργάτες γράφουν ποιήματα. Θα ήταν ένα όμορφο τέλος αυτό για την ιστορία μας. Ετσι;
Ομως η ιστορία αυτή δεν έχει καν αρχίσει. Ποια ήταν η αρχή της; Οταν ξέσπασε η πανδημία στην Κίνα; Οταν ξέσπασε η οικονομική κρίση; Το κρατικό έλλειμμα; Οι Δίδυμοι Πύργοι; Το απολυτήριο λυκείου; Ολα, σαν κόμποι στο σχοινί της ζωής μας. Κι εμείς το τυλίγουμε και το ξετυλίγουμε. Το μπλέκουμε και το ξεμπλέκουμε. Ενας ένας και όλοι μαζί. Γράφουμε ιστορία ή θα μας ξεγράψει η ιστορία;
Είναι σίγουρο πως οι ζωές μας θα είναι εντελώς διαφορετικές έπειτα από όλα αυτά. Ομως, ποιο μπορεί να οριστεί ως το τέλος μιας τέτοιας κατάστασης; Οταν όλοι θα εμβολιαστούν; Οταν θα επιστραφούν πίσω τα δώρα, οι συντάξεις και οι μισθοί; Οταν αρχίσουμε ξανά να αγκαλιαζόμαστε; Και αν υποθέσουμε ότι αύριο το πρωί γίνουν όλα τα παραπάνω και αυτό είναι το περιβόητο τέλος, τι κάνουμε; Ξεκινάμε από εκεί που τ’ αφήσαμε; Και το ενδιάμεσο διάστημα τι το κάνουμε; Το απαρνούμαστε λες και δεν ήταν μέσα στη ζωή μας;
Ισως, λοιπόν, να είναι η σωστή στιγμή να συνειδητοποιήσουμε πως η ιστορία μας γράφεται σήμερα. Από εμάς. Σήμερα φτιάχνουμε τις μετέπειτα διηγήσεις μας και καλό είναι σ’ αυτές να είμαστε περήφανοι και να λέμε τι πραγματικά κάναμε και όχι τι θα θέλαμε να είχαμε κάνει.
* πολιτική επιστήμονας, τραγουδοποιός
