Ο στρατηγός Ρίπερ δεν είναι ο μόνος που πιστεύει σε αυτή τη διαδεδομένη φήμη. Υπάρχει μια παγκόσμια συνωμοσία που εκπορεύεται από το «σιδηρούν παραπέτασμα». Η φθορίωση του νερού δεν προστατεύει την υγεία των δοντιών μας, όπως μας λένε, αλλά είναι ένας κομμουνιστικός δάκτυλος για την αλλοίωση των χαρακτηριστικών του ανθρώπου και εν τέλει την αλλοίωση όλου του φυσικού μας περιβάλλοντος. Αλλωστε είναι «επιστημονικά τεκμηριωμένο» ότι το 70% του ανθρώπου και το 70% της Γης αποτελούνται από νερό. Η λύση είναι απλή. Αφενός προστατευόμαστε και πίνουμε μόνο βροχόνερο, αφετέρου απαντάμε με την ολοκληρωτική καταστροφή του αντιπάλου.
Ο Ρίπερ δεν έχει μόνο «προσωπική ευθύνη». Η επιτυχία του σχεδίου του οφείλεται και στον κατώτερο αξιωματικό που είναι δίπλα του, νιώθει αδύναμος να πει όχι στην εξουσία του και καταλήγει να του δίνει γεμιστήρες στο όπλο του. Οφείλεται στο πολιτικό σχέδιο των εκλεγμένων που επιτρέπει τέτοιες ενέργειες και όχι μόνο νιώθουν ανίκανοι να το αποτρέψουν αλλά το έχουν προβλέψει και ενεργοποιήσει. Στον εκπρόσωπο του κατεστημένου ασφάλειας, που αποκαλύπτει μια ευκαιρία που πρέπει να εκμεταλλευτούν και όχι τον κίνδυνο που έρχεται.
Ο μεγάλος κίνδυνος όμως γίνεται εμφανής στην τελευταία σκηνή. Ο ανάπηρος ναζιστής καθηγητής Μερκεβέντιγκε Λίμπε (ο οποίος μέχρι τότε σιωπά, ενώ έχει αλλάξει το όνομά του για να ενσωματωθεί καλύτερα στην κοινωνία, κρυπτόμενος) προσφέρει μια ελκυστική πρόταση αξιοποίησης της επερχόμενης καταστροφής. Μια νέα κοινωνία όπου θα επιζήσουν μόνο οι ελάχιστοι «άριστοι». Η σιωπηλή αποδοχή του σχεδίου είναι το θαύμα που περιμένει. Ξαφνικά ο ναζιστής σηκώνεται από την αναπηρική καρέκλα και αναφωνεί. «Φίρερ μου, μπορώ και περπατώ».
Μήπως τελικά σήμερα στη Λέσβο, στην Ελλάδα, στον κόσμο, ζούμε σε ένα σενάριο ταινίας του Κιούμπρικ; Και το τέλος αυτής δεν είναι κινηματογραφικό αλλά οριστικό; (Μήπως το παρόν κείμενο πρέπει να ιδωθεί και ως κραυγή αγωνίας και κάλεσμα βοήθειας;)
* καθηγητής Πανεπιστημίου Αιγαίου, περιφερειακός σύμβουλος Β. Αιγαίου
