«Ανδρας Ρομά έχασε τη ζωή του και δύο τραυματίστηκαν από έκρηξη που σημειώθηκε το Σάββατο λίγο πριν από τις 3 το μεσημέρι στο παλαιό εργοστάσιο της ΠΥΡΚΑΛ στην Ελευσίνα». Η είδηση για το θανατηφόρο ατύχημα στην Ελευσίνα πέρασε σχεδόν απαρατήρητη μέσα στον τραγικό απολογισμό του Σαββατοκύριακου, με τους θανάτους από πλημμύρες στην Εύβοια.
Δεν είναι άλλωστε η πρώτη φορά που η επικίνδυνη και παράνομη αναζήτηση μετάλλου, κυρίως χάλκινων εξαρτημάτων για μεταπώληση στα γνωστά «σκραπατζίδικα», καταλήγει στον θάνατο του επίδοξου κλέφτη. Μέχρι τώρα οι περισσότεροι τραυματισμοί και θάνατοι προκαλούνται από ηλεκτροπληξία κατά τη διάρκεια κλοπής ηλεκτρικών καλωδίων, είτε από τη ΔΕΗ είτε από τις γραμμές του ΟΣΕ.
Αυτή τη φορά ο θάνατος και οι τραυματισμοί προκλήθηκαν κατά τη διάρκεια απόπειρας κλοπής μετασχηματιστή από το εγκαταλειμμένο εργοστάσιο της ΠΥΡΚΑΛ. Η τραγική ειρωνεία είναι ότι το 2019, λίγο πριν από τη λήξη της θητείας της υπουργού Πολιτισμού Μυρσίνης Ζορμπά, το Κεντρικό Συμβούλιο Νεωτέρων Μνημείων χαρακτήρισε το βιομηχανικό συγκρότημα Ιστορικό Τόπο, ικανοποιώντας πάγιο αίτημα των επιστημονικών και τοπικών φορέων.
Η νέα υπουργός Πολιτισμού Λίνα Μενδώνη παρέπεμψε την απόφαση σε νέα γνωμοδότηση, κάνοντας την πρώην υπουργό να μιλάει για «δολοφονία της ιστορίας και της πολιτιστικής κληρονομιάς της πόλης» και «άκρως επικίνδυνη απόφαση». Το βιομηχανικό σύμπλεγμα, που απαριθμεί πάνω από 100 κτίρια, χτισμένα τα περισσότερα στον Μεσοπόλεμο, μηχανολογικές εγκαταστάσεις και ελεύθερους χώρους, αγοράστηκε από τα ΕΛΠΕ το 2017, για να αποτελέσει «Ζώνη Ασφαλείας» ανάμεσα στα διυλιστήρια και στον οικισμό της Ελευσίνας.
Ηχεί διπλά προφητική η προειδοποίηση του ελληνικού τμήματος του ICOMOS, του Διεθνούς Συμβουλίου Μνημείων, ότι αν ο χώρος δεν προστατευθεί ως μνημείο, μαζί με τον κινητό-μηχανολογικό εξοπλισμό, «πρόκειται να απαξιωθεί από την εγκατάλειψη, τους βανδαλισμούς και τις κλοπές, ενώ ο κίνδυνος της κατεδάφισης που απετράπη το 2017 θα επανέλθει».
Ο τραγικός θάνατος άλλου ενός επίδοξου «καλωδιοκλέφτη» στις απαξιωμένες εγκαταστάσεις της ιστορικής βιομηχανίας θα μπορούσε να έχει αποφευχθεί και η ΠΥΡΚΑΛ αντί για ναρκοπέδιο και χώρος πλιάτσικου θα μπορούσε να είναι κόσμημα για την Ελευσίνα – Παγκόσμια Πολιτιστική Πρωτεύουσα 2021.
