Η καθοδήγηση. Κομψός όρος, τον οποίον μετέρχεται η απανταχού Αριστερά για να περιγράψει την παντοδυναμία της ηγεσίας, την ανεξέλεγκτη και απόλυτη εξουσία που ασκούσε και εξακολουθεί ως έναν βαθμό να ασκεί σε ολόκληρο το φάσμα της ζωής των μελών των κομμουνιστικών κομμάτων και στο σύνολο του κοινωνικού οικοδομήματος, όταν, ο μη γένοιτο, καταλαμβάνει τους κρατικούς θώκους. Λέω ο μη γένοιτο, διότι ο πανδαμάτωρ χρόνος και η ζαβολιάρα ιστορία αποδεικνύουν με αδιάσειστα στοιχεία ότι στις περιπτώσεις αυτές σχεδόν πάντοτε δημιουργούνται εκτρώματα, εξαμβλώματα και τερατογενέσεις.
Του λόγου το αληθές αποκαλύπτεται στο έξοχο βιβλίο το οποίο προτίθεμαι να παρουσιάσω αύριο και αναφέρεται στην αλληλοεξόντωση συντρόφων που πολέμησαν πλάι πλάι στον Γράμμο και το Βίτσι και διαβίωναν αργότερα εν ειρήνη, πολιτικοί εξόριστοι στις χώρες του… ανύπαρκτου. Ακριβέστερα, στον απηνή διωγμό που εξαπέλυσε η καθοδήγηση με την αβάντα του ΚΚΣΕ εναντίον όχι μόνο εκείνων που διαφώνησαν εντός των οργάνων με την εκάστοτε «γραμμή», αλλά και όσων την υπερψήφισαν, τολμώντας να διατυπώσουν απλώς δευτερευούσης φύσεως επιφυλάξεις. Ο Κώστας Καραγιώργης – Γυφτοδήμος αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα. Παρόμοια δεινά, όμως, υπέστησαν χιλιάδες συναγωνιστές του.
Το αλάθητο κατείχε και κατέχει η ηγεσία· ανώτερο απ’ του Πάπα. Δεν εννοώ μονάχα τους χαρισματικούς εκπροσώπους της, αλλά και τους λιποβαρείς που, λόγω ανεπαρκών προσόντων, δεν κινδυνεύουν να κατηγορηθούν για προσωπολατρία. Ταυτίζονται οι καθοδηγητές με την «κοινή υπόθεση», τον «υπέρτατο σκοπό», την αταξική κοινωνία. Εξοβελίζονται στο πυρ το εξώτερον οι ασεβείς που αμφισβητούν, έστω και ακροθιγώς, την αυθεντία της. Τους γυρίζουν την πλάτη ώς κι οι κολλητοί, τ’ αδέλφια, τα στεφάνια τους. Ευτυχώς, όχι όλοι. Η ανθρωπιά βρίσκει ρωγμές και διόδους ν’ ανθίσει ακόμα και στα πιο συμπαγή ντουβάρια. Μυστήριο ζώο ο homo ideológicos. Το 1955, δικάζονται στο ίδιο μετεμφυλιακό έκτακτο στρατοδικείο οι σύζυγοι του αδιαμφισβήτητου αρχηγού Νίκου Ζαχαριάδη και του διαγραφέντα το ’52 Δημήτρη Παρτσαλίδη. «Γρηγορία Κουκούλου» εκφωνεί ο στρατοδίκης. Η πασίγνωστη Ρούλα σηκώνεται στο εδώλιο και τον διορθώνει. «Ζαχαριάδη, κύριε επίτροπε».
Αλλάζει το επώνυμο ο δικαστής και συνεχίζει: «Αύρα Παρτσαλίδου». Αισθάνεται την ανάγκη να διευκρινίσει κι εκείνη: «Αύρα Βλάσση, παρακαλώ». Η έφεση εκδικάζεται το ’56, μετά την 6η Ολομέλεια της Κ.Ε. του ΚΚΕ, στην οποία καθαιρέθηκε ο Ζαχαριάδης και αποκαταστάθηκε σε ηγετικό πόστο ο Παρτσαλίδης. Ανύποπτος ο εφέτης διαβάζει το κατηγορητήριο: «Γρηγορία Ζαχαριάδη». Εκδηλώνοντας την πίστη της στο κόμμα, εξανίσταται ξανά η Ρούλα, προδίδοντας οπωσούν τον άνθρωπό της: «Κουκούλου, κύριε πρόεδρε». Εξακολουθεί εκείνος: «Αύρα Βλάσση». Και παίρνει πληρωμένη απάντηση: «Παρτσαλίδου». Θα μπορούσε να είναι αστείο, αν δεν ήταν εξοργιστικά τραγικό. Η σπουδαία γυναίκα, στέλεχος του ΚΚΕ, Χρύσα Χατζηβασιλείου, διαγράφηκε το ’49, επειδή διαφώνησε με τον Ζαχαριάδη. Το ’50 πέθαινε από λευχαιμία σε νοσοκομείο της Βουδαπέστης. Ο άντρας της Πέτρος Ρούσος δεν πήγε να τη δει. Απουσίαζε και από την κηδεία. Ανταμείφθηκε με ηγετική θέση στην 6η Ολομέλεια.
