Οσο ο Τζόκερ παραμένει στην επικαιρότητα με τα χιλιάδες εισιτήρια που κόβει και τα αμέτρητα ερωτήματα (πολιτικά, κοινωνικά, ψυχολογικά) που θέτει στους θεατές του –ερωτήματα που δεν επιδέχονται μονοσήμαντες και μανιχαϊστικές απαντήσεις– ας εστιάσουμε σε ακόμα μία διάσταση του πολυσύνθετου χαρακτήρα του: αυτήν του alter ego του Μπάτμαν.
Εχει κατ’ επανάληψιν επισημανθεί μια τέτοια πρόσληψη της ταυτότητας του χαμογελαστού ψυχοπαθούς και έχει υπερτονιστεί ιδιαίτερα σε εκδοχές όπως το «The Killing Joke» ή το «Arkham Asylum» αλλά ο Darwyn Cooke στο εξαιρετικό «Ego» (εκδόσεις DC, 2000) προχωρά ένα βήμα πιο πέρα. Ονομάζοντας το βιβλίο του με έναν φροϊδικό όρο και δίνοντάς του τον υπότιτλο «Οι μεγαλύτερες μάχες μας δίνονται μέσα μας», παρουσιάζει τον Σκοτεινό Ιππότη να συνομιλεί με τη βίαιη, τρομακτική εκδοχή του εαυτού του προσπαθώντας να ισορροπήσει κάπου ανάμεσα στην υπευθυνότητα ενός vigilante και την (αναπόφευκτη;) σκληρότητα ενός «τιμωρού του εγκλήματος».
Ο «βίαιος» αλλά και πραγματιστής Μπάτμαν προσπαθεί, με παράδειγμά του τον Ζορό, να πείσει τον αλτρουιστή και φιλάνθρωπο Μπάτμαν ότι σε κάθε πόλεμο υπάρχουν απώλειες. Και ότι οφείλει να απελευθερώσει την καταπιεσμένη πλευρά του εαυτού του, αυτήν της άσκησης ωμής βίας εναντίον των εγκληματιών, ακόμα κι αν προκαλέσει τον θάνατό τους. «Ως Μπρους Γουέιν θα είσαι ελεύθερος να κυνηγάς γυναίκες, να χτίζεις νοσοκομεία, να φιλάς μωρά… να κάνεις ό,τι επιθυμείς. Αλλά όταν ο κόσμος χρειάζεται τον Μπάτμαν, κάνε στην άκρη… Και άσε με ελεύθερο να ξεπληρώσω τον Διάβολο με το ίδιο νόμισμα».
Η προσωποποίηση του Διαβόλου είναι, βέβαια, ο Τζόκερ. Σε μια εικόνα που ο Μπάτμαν μοιράζεται το πρόσωπό του με τον Αρχοντα του Χάους ως οι δύο όψεις του ίδιου νομίσματος. Φυσικά ο Μπάτμαν θα αρνηθεί μια τέτοια συμφωνία στον (κακό;) του εαυτό καθώς δεν μπορεί να επιτρέψει τη θανάτωση του άλλου του μισού.
Χωρίς Τζόκερ δεν υπάρχει Μπάτμαν και χωρίς Μπάτμαν δεν υπάρχει Τζόκερ. Αυτοί οι δύο αλληλοσυμπληρώνονται εδώ και σχεδόν 80 χρόνια. Χωρίς ποτέ να είναι ξεκάθαρο ποιος αντιμετωπίζει τα εντονότερα ψυχικά προβλήματα.
