Γράφαμε στο προηγούμενο τεύχος για τρία σπουδαία γεγονότα με επίκεντρο τα κόμικς που λαμβάνουν χώρα τις μέρες αυτές στην Ελλάδα. Ταυτόχρονα! Η έκθεση Εν Αιθρία στην Ελληνοαμερικανική Ενωση, η έκθεση Oresteia Reversed στο Ιδρυμα Μιχάλη Κακογιάννη και το πρώτο φεστιβάλ Drama Comics στη Δράμα. Τις ίδιες μέρες περίπου και το φεστιβάλ κόμικς στα Χανιά, στο τέλος του μήνα το φεστιβάλ κόμικς στο Ηράκλειο της Κρήτης αλλά και το φεστιβάλ Εφαρμοσμένων Τεχνών στη Σχολή Ορνεράκη, τον Νοέμβριο το Comic n’ Play στη Θεσσαλονίκη και το Athens Con στο Tae Kwon Do και πάει λέγοντας. Εκθέσεις, παρουσιάσεις βιβλίων, νέες εκδόσεις, θεματικές εκδηλώσεις, φεστιβάλ, συνέδρια. Σε γκαλερί, Πανεπιστήμια, ποικίλους πολιτιστικούς χώρους, βιβλιοθήκες. Σε διάφορες πόλεις από τη μια μέχρι την άλλη άκρη της χώρας. Από διάφορους φορείς, κερδοσκοπικούς και μη, παρέες, καλλιτεχνικές ομάδες, εκδοτικούς οίκους, ιδιωτικές σχολές.

Πώς προέκυψε αυτή η μικρή «άνοιξη» μέσα στην οικονομική και αξιακή καταχνιά του μακρύ νεοελληνικού χειμώνα; Η απάντηση δεν μπορεί να είναι μονολεκτική και τα εύσημα δεν μπορούν να αποδοθούν σε έναν και μόνο υπεύθυνο. Στο θετικό σήμερα συνετέλεσαν ατέλειωτοι παράγοντες επί σειρά ετών. Αλλά, μέρες του Σεπτεμβρίου που ‘ναι, δεν μπορούμε να ξεχνάμε το Φεστιβάλ της Βαβέλ.

Οταν οι άνθρωποι του ιστορικού περιοδικού ξεκίνησαν δειλα δειλά τη διοργάνωσή του το μακρινό 1996, με τίτλο «Τα Γήινα και Φλογερά Χρώματα της Μεσογείου», ακόμα και ο πιο αισιόδοξος φίλος των κόμικς δεν θα μπορούσε να φανταστεί ότι λίγα χρόνια αργότερα οι επισκέπτες του φεστιβάλ θα ήταν κάθε Σεπτέμβριο δεκάδες χιλιάδες και ότι σ’ αυτό θα συμμετείχαν ορισμένα από τα μεγαλύτερα ονόματα των παγκόσμιων κόμικς. Σε μια σειρά εκδηλώσεων που εκκινούσαν από τα κόμικς, αλλά δεν εξαντλούνταν εκεί. Πάντρευαν τα κόμικς με τη μουσική, το θέατρο, τον κινηματογράφο, το animation, την πολιτική, τα εικαστικά.

Το όραμα της Νίκης Τζούδα και των συνεργατών και φίλων της δεν ήταν να χτίσουν στεγανά γύρω από την ένατη τέχνη και να τη διαφυλάξουν από τις υπόλοιπες τέχνες, αλλά το ακριβώς αντίθετο: να γκρεμίσουν τα τεχνητά τείχη και να φέρουν κοντά καλλιτέχνες από διαφορετικά μέσα. Παρά τις αντιρρήσεις κάποιων μονολιθικών και συντηρητικών υπερασπιστών της καθαρότητας των τεχνών, το πέτυχαν. Αυτή η συνεργασία των καλλιτεχνών είναι ένα από τα ζητούμενα του σήμερα. Ωστε τα φεστιβάλ να γίνουν ακόμα περισσότερα.