Προεκλογικά παιχνίδια με τα διόδια

Αυξήσεις-φωτιά στα διόδια της Αττικής οδού ανακοίνωσαν αιφνιδιαστικά την Παρασκευή οι εργολάβοι του μεγαλύτερου αυτοκινητόδρομου στο Λεκανοπέδιο, ανατρέποντας την επιλογή τους για πάγωμα τιμών που είχαν κάνει πριν από 13 χρόνια. Οι αλλαγές θα γίνουν σε δύο δόσεις και στο τέλος του χρόνου θα αγγίξουν το 18%, από τις οποίες η πρώτη θα ισχύσει την 1η Ιουλίου, μία εβδομάδα πριν από τις εθνικές εκλογές!

Το διόδιο για τα Ι.Χ. θα αυξηθεί στα 3 ευρώ και θα φτάσει στα 3,30 την Πρωτοχρονιά, όταν σήμερα είναι 2,80 ευρώ. Ανάλογες είναι οι επιβαρύνσεις για τις υπόλοιπες κατηγορίες οχημάτων.

«Οι μάσκες έπεσαν» απαντά από την πλευρά του το υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών, καταλογίζοντας εμμέσως πλην σαφώς πολιτικά κίνητρα στην κίνηση που εκδηλώθηκε λίγες εβδομάδες πριν από την κρίσιμη εκλογική αναμέτρηση.

Στην ανακοίνωσή του κάνει λόγο για μονομερή ενέργεια, καλεί να τοποθετηθούν οι πολιτικές δυνάμεις και η αυτοδιοίκηση, ενώ αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο να επιστρέψει το έργο στο Δημόσιο πριν από το 2024. Είναι ο χρόνος λήξης της σύμβασης που υπογράφηκε το 1996 και έχει μια ουσιώδη διαφορά σε σχέση με τους υπόλοιπους αυτοκινητόδρομους: ορίζει ότι το έργο θα επιστρέψει νωρίτερα στο Δημόσιο σε περίπτωση που η απόδοση των ιδίων κεφαλαίων των εργολάβων διαμορφωθεί στο 13,1%.

Αυτή η πρόβλεψη, σε συνδυασμό με την οικονομική κρίση, οδήγησε στο χαμηλό ύψος διοδίου, το οποίο το 2018 θα μπορούσε να φτάσει τα 3,77 ευρώ για τα Ι.Χ. με βάση το μοντέλο υπολογισμού της σύμβασης.

Ο σύγχρονος αυτοκινητόδρομος παραδόθηκε σταδιακά ώς το 2004 και από τον πρώτο χρόνο πλήρους λειτουργίας του ώς το 2008 κατέγραφε συνεχή αύξηση της κυκλοφορίας, που ήταν πάνω από τις προβλέψεις και ξεπέρασε τα 300 χιλιάδες οχήματα την ημέρα.

Στη συνέχεια, λόγω της οικονομικής κρίσης, έπεσε στις 195 χιλιάδες, ενώ από το 2016 καταγράφεται σταθερή ανάκαμψη της τάξης του 4% σε ετήσια βάση και την περασμένη χρονιά έκλεισε στις 226 χιλιάδες ημερήσιες διελεύσεις.

Τον Φεβρουάριο του 2006 το βασικό διόδιο είχε διαμορφωθεί στα 2,70 ευρώ και από τότε στην ουσία έχει μείνει σταθερό, αφού η μόνη αύξηση έγινε τον Ιούλιο 2010. Ηταν της τάξης των 0,10 ευρώ και κρίθηκε αναγκαία λόγω της τότε αναπροσαρμογής του ΦΠΑ από το 19 στο 24%.

Από την ανακοίνωση του υπουργείου έγινε γνωστό ότι βρίσκεται σε εξέλιξη εισαγγελική έρευνα η οποία έχει επικεντρωθεί στη διερεύνηση των εξόδων λειτουργίας και συντήρησης του αυτοκινητόδρομου, που χαρακτηρίζονται υπέρογκα. Αναφέρεται επίσης ότι γίνεται και υπολογισμός της απόσβεσης του έργου, όπως προβλέπει η σύμβαση, από τον οποίο είναι πιθανόν να προκύψει ότι η Αττική οδός πρέπει να επιστρέψει στο Δημόσιο, «πιθανά εντός του 2019», όπως σημειώνει το υπουργείο.

Να σημειωθεί πάντως ότι τον περασμένο μήνα ο αρμόδιος υπουργός Χρήστος Σπίρτζης είχε συναντηθεί με τους μετόχους του αυτοκινητόδρομου, στον οποίο το πλειοψηφικό πακέτο ανήκει στις ελληνικές κατασκευαστικές «Ακτωρ» και «Αβαξ».

Στο τραπέζι, σύμφωνα με πληροφορίες που δεν είχαν διαψευστεί, είχε τεθεί η πρόταση για διετή παράταση της σύμβασης, με αντιστάθμισμα δύο εναλλακτικές λύσεις: τη μείωση των τιμών στα διόδια ή την εκπόνηση μελετών που είναι αναγκαίες για την καλύτερη λειτουργία της Αττικής οδού. Αφορούσαν κυρίως την επέκταση του προαστιακού στη Ραφήνα, την ενίσχυση του κορεσμένου κόμβου στη Μεταμόρφωση και την κατασκευή νέου κόμβου στην Παλλήνη.

«Είναι έτοιμες, αλλά δεν παραδίδονται» αναφέρει το υπουργείο και προσθέτει ότι είχαν δεσμευτεί επίσης για την εκπόνηση μελετών αποκατάστασης του οδικού δικτύου στο πυρόπληκτο Μάτι. Αποκαλύπτει, τέλος, ότι οι εργολάβοι είχαν υποβάλει στα τέλη του 2018 αίτημα για αύξηση στις τιμές των διοδίων, αλλά το είχαν αποσύρει ένα μήνα αργότερα και δεν το είχαν εφαρμόσει από την 1η Φεβρουαρίου 2019.

Στην ανακοίνωση της Αττικής οδού επισημαίνεται ότι θα διατηρηθούν τα εκπτωτικά προγράμματα για όσους χρησιμοποιούν το γνωστό e-pass, το οποίο παρέχεται δωρεάν αλλά οι οδηγοί προπληρώνουν ένα σταθερό ποσό που αναπληρώνεται ανάλογα με τις διελεύσεις από τους σταθμούς διοδίων. Σήμερα ένα Ι.Χ. πληρώνει 2,55 ευρώ και από την 1η Ιουλίου 2,80 ευρώ.