Καθαρός θρίαμβος υπήρξε η συναυλία που έδωσε η Συμφωνική Ορχήστρα της Βιέννης υπό τον βιολιστή/αρχιμουσικό Λεωνίδα Καβάκο στο κατάμεστο Ηρώδειο, στο πλαίσιο του Φεστιβάλ Αθηνών (22/6/2019).
Η συμμετοχή του διεθνούς φήμης Ελληνα μουσικού και η προηγηθείσα, καίρια και σωστή διαφήμιση -πρώτη φορά είδαμε ξενόγλωσση γιγαντοαφίσα του Φεστιβάλ να διαφημίζει ειδικά την κλασική μουσική στη στάση του Μετρό στο Σύνταγμα!- έκαναν τη διαφορά. Διόλου τυχαία, λοιπόν, αρκετά πριν ξεκινήσει η συναυλία, καρφίτσα δεν έπεφτε στο κοίλο του ρωμαϊκού ωδείου, ενώ στο ακροατήριο μετριόνταν ουκ ολίγοι επώνυμοι. Η ακρόαση άφησε πολύ καλές, έως εξαιρετικές εντυπώσεις.
Συμφωνική Ορχήστρα της Βιέννης υπό τον βιολιστή/αρχιμουσικό Λεωνίδα Καβάκο
Η βραδιά ξεκίνησε με το δημοφιλές «Κοντσέρτο για βιολί» του Μέντελσον, έργο το οποίο ο Καβάκος έχει παίξει αναρίθμητες φορές και, μάλιστα, εικοσάχρονος στην αρχή της σταδιοδρομίας του προ τριακονταετίας το είχε ηχογραφήσει σε βινύλιο με την ΚΟΑ (1987). Εχοντας απέναντί του ένα ύψιστου επαγγελματισμού σύνολο με ιδιαίτερα και σε βάθος καλλιεργημένο ήχο, ο 51χρονος Ελληνας βιολιστής πρόσφερε μια τεχνικά αψεγάδιαστη ερμηνεία που χαρακτηρίστηκε από φωτεινό, διαπεραστικό ήχο, ακρίβεια τόνου, τελειοθηρικά διαπλασμένη φραστική, μουσικό ειρμό σαφή και ακριβή, που εκτυλισσόταν με μαθηματική ακρίβεια.
Η αυστηρή, τεταμένη εκτέλεση του κοντσέρτου που ακούσαμε στο Ηρώδειο λειτούργησε πραγματικά ως τέλεια ακτινογραφία της εμβληματικά ρομαντικής παρτιτούρας του Μέντελσον˙ ωστόσο έλειψαν από αυτήν το ατμοσφαιρικά εύπλαστο παιχνίδισμα στον διάλογο του σολίστα με την ορχήστρα, οι μαλακές φωτοσκιάσεις του συναισθήματος. Απολαυστικά σβέλτο και ανάλαφρο, κινητικά συναρπαστικό ήταν το καταληκτικό μέρος.
Η συναυλία συνεχίστηκε με τον Καβάκο σε ρόλο αρχιμουσικού, επικεφαλής του εξαίρετου βιεννέζικου συνόλου. Δεύτερο έργο της βραδιάς ήταν η «Συμφωνία αρ. 31, του Παρισιού» του Μότσαρτ, την οποία ο ίδιος είχε διευθύνει με την ΚΟΑ στις αρχές Μαρτίου, στο Μέγαρο Μουσικής. Προσπερνάμε το γεγονός ότι μια διαφορετική επιλογή στο ίδιο μήκος κύματος -π.χ. οποιαδήποτε άλλη μοτσάρτεια Συμφωνία- θα συνιστούσε ασυζητητί αναμενόμενη και ευπρόσδεκτη συνέχεια.
Αυτή τη φορά τη μέγιστη διαφορά έκανε το σε βάθος επεξεργασμένο παίξιμο των Βιεννέζων μουσικών και, κυρίως, ο απολαυστικά αβίαστος (που θα πει συνειδητά ανεπτυγμένος και συντηρούμενος), ασύλληπτα ακριβής συντονισμός των εγχόρδων που είχε ως καρπό έναν θεϊκής διαφάνειας, πεντακάθαρα διαστρωματωμένο ορχηστρικό ήχο. Οδηγημένοι από τον Καβάκο με νεύρο, ορμή και ακρίβεια, οι μουσικοί πρόσφεραν μια υπέροχα ανάλαφρη, τεταμένη εκτέλεση, στην οποία κυριάρχησε η αφομοιωμένη εμπειρία της ιστορικής ερμηνευτικής: η θαυμαστά αιχμηρή σαφήνεια των επάλληλων «φωνών» του συμφωνικού ήχου, η ερεθιστική ζωντάνια του μηχανιστικού ρυθμικού υπόβαθρου, οι υψηλές ταχύτητες, οι αριστοτεχνικά δοσμένες μεταπτώσεις των διαθέσεων, η αθλητικά αρθρωμένη φραστική, ο καίριος τονισμός ιδιαίτερων λεπτομερειών από τα πνευστά.
Το δεύτερο μισό της συναυλίας αφιερώθηκε εξ ολοκλήρου στη «Συμφωνία αρ. 7» του Μπετόβεν, έργο που, διόλου άστοχα, ο Βάγκνερ μέσα από την ακραία ρομαντική του θεώρηση της μουσικής είχε αποκαλέσει «αποθέωση του χορού». Εδώ ο Καβάκος και το αυστριακό σύνολο πρόσφεραν μια μοναδικά συναρπαστική, ερεθιστική ερμηνεία, που έσφυζε από εξωστρεφή ενέργεια σε κάθε της μουσικό μέτρο. Αναμενόμενα δόθηκε έμφαση στον ρυθμό: από το τυπικά μπετοβενικό εναρκτήριο μέρος με το ανάλαφρα πηδηχτό θέμα που εισάγεται σταδιακά από τα πνευστά για να το παραλάβει στη συνέχεια με διονυσιακό οίστρο ολόκληρη η ορχήστρα, στο λυρικό/ελεγειακό Allegretto με το ρυθμικά παλλόμενο «τραγούδι του αποχαιρετισμού», και από εκεί στα δύο τελευταία γοργά μέρη -αληθινούς χείμαρρους νεανικής ενέργειας!-, η μουσική έρρευσε ανεμπόδιστα, με αμεσότητα και ακάθεκτη ορμή.
Σ’ αυτό το ξέφρενο, αδρεναλινικό πανηγύρι ρυθμού και ευφρόσυνης αρμονίας, ο ήχος της Συμφωνικής Ορχήστρας της Βιέννης διατήρησε την κρυστάλλινη διαφάνεια των εγχόρδων, προσδίδοντας στο ακρόαμα δαιμονικής έντασης εσωτερική ζωντάνια και αιχμηρότητα! Το παραλήρημα του ακροατηρίου και το χαμογελαστό πρόσωπο του Ελληνα αρχιμουσικού επισφράγισαν για δεύτερη φορά τη θριαμβευτική επάνοδο της κλασικής μουσικής στο Ηρώδειο!
