«Παλαιότερα ήμουν κάπως σνομπ. Τώρα πια όχι»

Ακούγοντάς τη ακόμα και από το τηλέφωνο, συνειδητοποιούμε πως η φωνή της δεν έχει αλλάξει καθόλου. Παρότι τραγουδάει από τα 16 της χρόνια και τώρα έχει φτάσει ακριβώς στον αντίστροφο αριθμό, ό,τι έρχεται στο μυαλό ακούγοντας το όνομα «Ελένη Δήμου» ισχύει σχεδόν αναλλοίωτο: φωνή και μαλλί. Και τα δύο σταθερά στο πέρασμα των χρόνων.

Λες και η στεγνή της φιγούρα, τα πυκνά μαλλιά της και η ιδιαίτερη, κάπως βραχνή, γεμάτη όγκο φωνή της απλά «κυκλοφορούν» μέσα στον χρόνο, χωρίς να συνδιαλέγονται μαζί του.

Το ίδιο ακριβώς ισχύει και για τα τραγούδια της. Γνωστά και δημοφιλή ακόμα και στις νεότερες γενιές και ας μας γυρίζουν πίσω έως και τις αρχές της δεκαετίας του 1980, όταν η Ελένη Δήμου βραβεύτηκε πρώτη φορά στο Φεστιβάλ Τραγουδιού Θεσσαλονίκης. Αυτά, αλλά και κάποια λιγότερο γνωστά μα αγαπημένα, θα ερμηνεύσει από σήμερα και για τέσσερις παραστάσεις στο «Half Note».

«Λέω συνεχώς ότι το κοινό δεν ξεγελιέται και πως όταν επικοινωνείς την αλήθεια σου, αυτή μένει αναλλοίωτη στον χρόνο. Αυτό βέβαια δεν έρχεται χωρίς κόστος. Και μπορεί αυτά που κατέθεσα ερμηνευτικά να μην είναι η ποίηση του Ελύτη, ωστόσο ήταν από ψυχής. Ηταν τραγούδια καθημερινών ανθρώπων, ήταν σαν κάτι που ο άλλος θα ήθελε να ψιθυρίσει… Κάπως έτσι είναι και η φωνή μου» εξηγεί η ίδια. «Νομίζω ότι η χροιά και το ιδιαίτερο ηχόχρωμά της είναι σαν να σου μιλάει κάποιος πολύ κοντά στ’ αυτί».

Προσθέτουμε πως ταυτόχρονα είναι και πολύ στέρεη. Σταθερή και στέρεη. Δυναμική και συναισθηματική ταυτόχρονα. «Νομίζω ότι μου μοιάζει» μας λέει. «Φωνή και χαρακτήρας δεν έρχονται σε αντίθεση. Ισως παλαιότερα να ήμουν κάπως σνομπ: σηκωνόταν το φρύδι αν άκουγα ομιλίες και ψιθύρους. Τώρα δεν είμαι έτσι». «Ωστόσο, πάντα ήμουν πολύ συνειδητοποιημένη για το τι ήθελα να κάνω. Και για τα όσα δεν ήθελα.

»Οταν πήρα το Α΄ Βραβείο στο Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης, μου πήρε μήνες έως να μπω στο στούντιο για τον πρώτο μου δίσκο. Σήμερα όλα γίνονται τόσο γρήγορα: γρήγορα τρώμε, γρήγορα πίνουμε, γρήγορα “χωνεύουμε”, ακούμε γρήγορα… Με αποτέλεσμα να ξεχνάμε και γρήγορα: και το τι ακούσαμε και από ποιον το ακούσαμε».

Τη ρωτάμε αν αυτό είναι ένα σχόλιο για το πώς κινείται η μουσική βιομηχανία στην Ελλάδα σήμερα. «Πλέον –και στενοχωριέμαι πολύ γι’ αυτό– δεν υπάρχουν ούτε Φεστιβάλ Τραγουδιού, ούτε καν δισκογραφικές εταιρείες στη χώρα. Υπάρχουν, όμως, δεκάδες μουσικά ριάλιτι και άλλες τόσες πίστες. Οπου τραγουδούν νέα παιδιά, σχεδόν γυμνά (μεταφορικά και κυριολεκτικά). Κοιτάω αυτές τις κοπέλες… Δεν λέω να είναι ντυμένες ώς το λαιμό – όχι όμως να είναι και εντελώς γδυτές! Δεν λέω να μην υπάρχει αισθησιασμός. Λέω να υπάρχει καλλιτεχνική αισθητική».

«Μου κάνει εντύπωση όταν έρχονται νέα παιδιά και μου λένε “μα γιατί συστήνεστε κάθε φορά;” και “τι ωραία φωνή”. Απαντώ πως εγώ πάντα έτσι τραγουδούσα – τα ακούσματα άλλαξαν. Συνηθίσαμε στη μετριότητα. Σχεδόν ξεχάσαμε και τη γλώσσα μας. Ακούω τις νεότερες τραγουδίστριες να τραγουδάνε σπαστά τα ελληνικά – γιατί; Η ελληνική γλώσσα θέλει ιδιαίτερο χειρισμό στο τραγούδι: αλλιώς τοποθετείς τη φωνή σου, αλλιώς εκφέρεις τα φωνήεντα…».

Η ίδια, ωστόσο, μόνο αυτό δεν κάνει. Οχι μόνο εκτιμά όσα έχει, αλλά είναι και απόλυτα συνειδητοποιημένη: «Δεν υπάρχει περίπτωση να τραγουδήσω σε πίστα για τα χρήματα. Οσα έχω στη ζωή μου, ας θεωρούνται λίγα, μου φτάνουν. Προτιμώ τις μικρότερες σκηνές, εκεί όπου υπάρχει μαγεία και αλήθεια. Μαγεία γιατί όλοι βρισκόμαστε στην ίδια κατάσταση μνήμης και ονείρου. Και αλήθεια, γιατί ο θεατής ξέρει ότι θα πάει για ν’ ακούσει την Ελένη – όχι γιατί έτυχε. Αλλά γιατί το επέλεξε».

Info: Σήμερα και αύριο στις 22.30 και Κυριακή και Δευτέρα στις 21.30, στο «Half Note» (Τριβωνιανού 17, Μετς, τηλ. 210-9213310, www.halfnote.gr).