Ο Ζακ και η ατελής διαλεκτική

Διαλεκτική: Θέση-Αντίθεση – Σύνθεση.

Ατελής διαλεκτική: Θέση – Αντίθεση – Μαλλιοτράβηγμα – Διαιώνιση του προβλήματος-Κέρδη για τους έξυπνους και λαβή για απολυταρχικές λύσεις, συγκαλυμμένες ή μη.

Δεν πιστεύω σε θεωρίες συνωμοσίας. Η κρίση δεν δημιουργείται από κέντρα συμφερόντων. Δημιουργείται λόγω κοινωνικών και πολιτικών συνθηκών που τα συμφέροντα μπορούν μεν να επηρεάσουν, αλλά όχι σε κυριαρχικό βαθμό. Αντ’ αυτού προτιμούν απλά να περιμένουν και να εκμεταλλευτούν τις περιστάσεις την κατάλληλη στιγμή, από όποια πλευρά παρουσιαστεί πιο βολική.

Η πολιτική ωριμότητα ενός λαού έγκειται στο να μπορεί να συνεργάζεται και να λειτουργεί με συλλογική δυναμική. Με στόχο να διατηρεί εξισορροπημένη τη σύσταση του κοινωνικού μείγματος, σε ειρηνικό ή τουλάχιστον, σε μη «εκρηκτικό» επίπεδο. Η διαλεκτική είναι «θεμέλιος λίθος» για να κατακτήσουμε τα παραπάνω. Στον αντίποδα, η ατελής και ανολοκλήρωτη πολωτική μορφή της, αποτελεί «θεμελιακό εμπόδιο» σε αυτή μας την προσπάθεια, που δυστυχώς στοιχειώνει τον Νεοέλληνα. Πόλωση απόψεων και πολιτικής οπτικής σε μικροσκοπικό επίπεδο, πόλωση και στην ψαλίδα των εισοδηματικών-κοινωνικών τάξεων σε μακροσκοπικό επίπεδο… Για το κατά πόσο αυτά τα δύο συνδέονται, ο καθένας είναι ελεύθερος να αντλήσει τα συμπεράσματά του. Το μόνο βέβαιο, είναι ότι οι επικαρπωτές του «Διαίρει και βασίλευε» δεν χρειάζεται να κοπιάσουν ιδιαίτερα τον τελευταίο καιρό.

Σαν μέλος των Οικολόγων Πράσινων, γνωρίζω ανθρώπους που συνεργάστηκαν πολιτικά με τον Ζακ Κωστόπουλο. Μιλούν για ένα πρόσωπο τραγικό μεν, με «τσαγανό» όμως, και κυρίως για έναν ενεργό ακτιβιστή. Πολύτιμες πολιτικές αρετές στην σημερινή εποχή του διαδικτυακού κατευνασμού και της συνείδησης του καναπέ.

Ο φτωχός Ζακ ολοκλήρωσε την πολυτάραχη ζωή του, αυτός, ένας άνθρωπος των έργων, μέσα σε δακρύβρεχτα λόγια «φίλων εκ του ασφαλούς». Πολλοί από αυτούς, ίσως και οι περισσότεροι, δεν ήταν μαζί του στα δύσκολα.

Εμείς σαν κοινωνία τι πήραμε άραγε από το τραγικό τέλος του Ζακ; Μήπως μία κρυπτο-φασίζουσα χοντροκομμένη αντιπαράθεση που συνοψίζεται στη φράση «περιθώριο εναντίον νοικοκυραίων»; Μήπως λίγο λάδι στην σιγοκαίουσα φωτιά που λέγεται «φασισμός»; Η μήπως τέλος, λίγο «ξίδι στις πληγές του κάθε Εσταυρωμένου» πολίτη, σε μια αέναα τεταμένη ατμόσφαιρα «πάντων βαλλόντων κατά πάντων»;

Δεν θα έπρεπε αντ’ αυτών να απαιτήσουμε δυναμικά και συλλογικά ευνομία και στοιχειώδεις ανθρώπινες συνθήκες στον αστικό χώρο; Να διαμαρτυρηθούμε με μέθοδο και αξιώσεις για τη Μάντρα, το Μάτι, την περιθωριοποίηση της ζωής σε ιστορικά σημεία του κέντρου της Αθήνας; Για την υποβάθμιση της προστασίας του πολίτη σε όλα τα μήκη και πλάτη;

Τι κέρδισε ο Ζακ; Ηρωοποίηση για ένα γεγονός που δεν επέλεξε σαν μέσο ακτιβισμού κι έναν βίαιο θάνατο τη στιγμή που από πίσω του το εμπόριο ηρωίνης καλά κρατεί; Κανείς δεν ασχολείται με το ότι οι δυστυχισμένοι αυτοί, εξαρτημένοι και άρρωστοι συμπολίτες μας γίνονται όργανα στο παιχνίδι με τις τιμές των ακινήτων στις γειτονιές της Αθήνας. Ποινικοποιημένες ουσίες με τεράστιες υπεραξίες, οροθετικοί, επιδόματα, πανάκριβα φάρμακα από τα Δημόσια Ταμεία. Ποιούς εξυπηρετούν άραγε όλα αυτά;

Ο καταστηματάρχης από την άλλη, τι κέρδισε; Λογικό να αγανάκτησε βλέποντας τη φθορά της περιουσίας του. Λογικό να σκέφτηκε «κι άλλες ζημιές θα πληρώνω;» Δυστυχώς, με μια πιο ψύχραιμη ματιά αντιλαμβανόμαστε ότι δεν έβαλλε κατά των ηθικών αυτουργών της εξαθλίωσης των εργασιακών του συνθηκών, αλλά κατά ενός ελεγχόμενου από κάποιες ουσίες «εργαλείου» τους, και τελικά πήρε κι αυτός με τη σειρά του μερίδιο στην αυτοκαταστροφή. Κέρδισε μια καταδίκη, μια δικαστική περιπέτεια στην καλύτερη περίπτωση, μια μη ευκαταφρόνητη οικονομική ζημία πολύ μεγαλύτερη από το κόστος του τζαμιού και τέλος στα σίγουρα, μια έντονη ψυχική δοκιμασία.

Αποκατέστησε μήπως την αυτό-υπόληψη του στη δύση της ζωής του, σαν «γενναίο παλικάρι», κλωτσώντας έναν ανήμπορο; Θα συνετιστούν άραγε οι δύσμοιροι τοξικοεξαρτημένοι να μην ξανασπάσουν τα μαγαζιά της περιοχής όταν περνάνε φάση στέρησης; Ίσως κάποιοι «πατριώτες» που τον επευφήμησαν να έρθουν και σε καμιά δίκη, αλλά από την άλλη, «που να τρέχεις τώρα…» Ίσως κάποιοι να σπεύσουν να ψωνίσουν από το μαγαζί για συμπαράσταση, αλλά «είναι καιρός τώρα για έξοδα;»

Τι θα γινόταν όμως, αν μπορούσαμε σαν κοινωνία αν πραγματώσουμε μια υγιή διαλεκτική σύνθεση; Αν παύαμε να εκτονώνουμε την αγανάκτηση, με το να ερχόμαστε αποκλειστικά σε ρήξη με τον «διαφορετικό» συμπολίτη μας. Αν καταφέρναμε να ενωθούμε και να δράσουμε ψύχραιμα, λελογισμένα και πολιτικά. Αν όλη την ορμή μας για τα απαράδεκτα γεγονότα τη συμπτύσσαμε σε μια ειρηνική, πολιτική κάννη στον κρόταφο των ιθυνόντων: «Θα ψηφίσουμε όσους θα κινηθούν πολιτικά να μας δώσουν πίσω την πόλη μας – εννοείται σοβαρά διότι από υποσχέσεις χορτάσαμε. Τους υπόλοιπους θα τους μαυρίσουμε. Τελεία.»; Κι αν;

*μέλος των Οικολόγων Πράσινων