Κατά της άμεσης εκλογής ΠτΔ ο Παυλόπουλος

Την αντίθεσή του με την απευθείας εκλογή Προέδρου της Δημοκρατίας από τον λαό στην Ελλάδα εξέφρασε ο Προκόπης Παυλόπουλος, μιλώντας σε συνέδριο στη Λευκωσία που διοργάνωσε η κυπριακή Βουλή των Αντιπροσώπων, ενώ διατύπωσε τον προβληματισμό του για τα δημοψηφίσματα.

Αναφερόμενος στη διάκριση μεταξύ Προεδρικής Δημοκρατίας και Προεδρευόμενης Κοινοβουλευτικής Δημοκρατίας, η οποία αποτέλεσε το θέμα του συνεδρίου, ο κ. Παυλόπουλος εξέφρασε την άποψη «να μην υιοθετηθεί η ιδέα της απευθείας από τον λαό εκλογής του Προέδρου της Δημοκρατίας και μάλιστα με ιδιαιτέρως ενισχυμένες αρμοδιότητες», αφού -όπως εξήγησε- «κάτι τέτοιο θα οδηγούσε, ενδεχομένως, σε μια συνταγματικώς προβληματική στροφή του πολιτεύματος προς την κατεύθυνση της Προεδρικής Δημοκρατίας».

Επιπλέον, εκτίμησε ότι «θα κατέληγε, οιονεί νομοτελειακώς, σε ένα είδος θεσμικής και πολιτικής “δυαρχίας” στην κορυφή της εκτελεστικής εξουσίας, η οποία έρχεται σε αντίθεση προς την κοινοβουλευτική παράδοση και λειτουργία του ελληνικού πολιτεύματος».

Πρέπει να σημειωθεί ότι ο πρωθυπουργός, μιλώντας τον Ιούλιο του 2016 για το θέμα της συνταγματικής αναθεώρησης (η σχετική διαδικασία θα ξεκινήσει στη Βουλή στις αρχές Νοεμβρίου στη βάση των προτάσεων που είχαν κατατεθεί τότε και των συμπερασμάτων του εθνικού διαλόγου), είχε αναφερθεί στη δυνατότητα άμεσης εκλογής του Προέδρου της Δημοκρατίας (μόνον εφόσον δεν συμπληρωθεί η αυξημένη πλειοψηφία των 2/3 της Βουλής), με λελογισμένη ενίσχυση των αρμοδιοτήτων του. Πρόκειται ωστόσο για μια συζήτηση, η οποία αντιμετωπίζεται με ιδιαίτερο σκεπτικισμό, από την επιστημονική κοινότητα και τα κόμματα.

Παράλληλα, ο Προκόπης Παυλόπουλος αναφερόμενος στη διάκριση μεταξύ άμεσης και αντιπροσωπευτικής δημοκρατίας εστίασε στο ζήτημα των δημοψηφισμάτων, εκφράζοντας σαφείς επιφυλάξεις, «ειδικώς ως προς ιδιαιτέρως κρίσιμα τεχνικά και εξειδικευμένα ζητήματα», επισημαίνοντας ότι «εγκυμονούν συγκεκριμένους κινδύνους για τους κρατικούς θεσμούς και το κοινωνικό σύνολο και τροφοδοτούν ρεύματα υφέρποντος λαϊκισμού». Υπενθυμίζεται ότι στην κυβερνητική πρόταση γίνεται λόγος για δημοψήφισμα με λαϊκή πρωτοβουλία.

Παίρνοντας θέση εμφανώς υπέρ της αντιπροσωπευτικής δημοκρατίας ο κ. Παυλόπουλος, κατέληξε λέγοντας: «Ποιοτικώς -με την έννοια της “ποιότητας” να αφορά τη δυνατότητα ενός πολιτικού συστήματος διακυβέρνησης για ουσιαστική εξυπηρέτηση του κοινωνικού συνόλου και του προς την ωφέλειά του οργανωμένου θεσμικώς δημόσιου συμφέροντος- η αντιπροσωπευτική δημοκρατία υπερέχει, στην πράξη, αναμφιβόλως της άμεσης δημοκρατίας, με μείζον κριτήριο την εμπέδωση του δημοκρατικού ιδεώδους και της θεμελιώδους παραμέτρου του, της αρχής της δημοκρατικής νομιμοποίησης υπό τη σύγχρονη έννοιά της.

»Συνακόλουθα, η αντιπροσωπευτική δημοκρατία πλεονεκτεί έναντι της άμεσης δημοκρατίας, αφού, μέσω των δικαιωμάτων της μειοψηφίας που αναγνωρίζει και οργανώνει, καθιστά εφικτό τον έλεγχο της πλειοψηφίας, άρα τη ρεαλιστική υπεράσπιση του ανθρώπου απέναντι στην κρατική αυθαιρεσία. Με άλλες λέξεις, η υπεροχή της αντιπροσωπευτικής έναντι της άμεσης δημοκρατίας έγκειται, κατά βάση, και στο ότι η πρώτη στηρίζεται στην ευεργετική λειτουργία των “θεσμικών αντιβάρων”».