«Πάρτε μου ένα χαρτομάντιλο»

Το άφησα να επαναληφθεί, να τριτώσει, ώστε να μην καταγράψω μια σύμπτωση αλλά ένα γεγονός. Τελικώς συμβαίνει… Οι Τσιγγάνοι βοηθούν τους ζητιάνους.

Κάθε λίγο και λιγάκι σε όποια διαδρομή, μεγάλη ή μικρή, θα ακούσεις μια φωνή να παρακαλάει για «10 λεπτά ίσως» – πιθανότερο είναι να μη δώσεις, γιατί αν βάλεις το χέρι να ψάξει σε τσέπη ή τσάντα κάτι παραπάνω θα βγει…

Ολοι οι επαίτες λίγο-πολύ λένε το ίδιο: «Συγγνώμη που σας ενοχλώ, αλλά επειδή θέλω με αξιοπρέπεια να ζήσω την οικογένεια, αν μπορείτε να μου αγοράσετε ένα στυλό, ένα χαρτομάντιλο» (αχ, αυτό το «μου», πόσο με είχε ταλαιπωρήσει όταν ήρθα από τη Βόρεια Ελλάδα στην πρωτεύουσα! Τόσο, που σε λίγο το έβαζα παντού, όπως: «Θα μου πάρεις τηλέφωνο;» ή «να μη σου νοιάζει»…).

Ή ακόμη λένε: «Το παιδί μου είναι άρρωστο με καρκίνο»· και για να γίνει το αίτημα πιο πιστευτό: «είμαι που με έδειξε η τηλεόραση ότι πάσχω…». Ή θα ακούσεις όχι λόγια, αλλά τα ακορντεόν, που έχουν μια παλαβή προτίμηση στα «Κύματα του Δουνάβεως» (αυτοί είναι συνήθως νέοι άνθρωποι ή και παιδιά).

Τρεις φορές, λοιπόν, έτυχε να είμαι σε βαγόνι μαζί με Τσιγγάνους που όλες τις φορές φώναζαν, γελούσαν, τσακώνονταν, κάνανε φιγούρες και μαγκιές μεταξύ τους… Ομως σε κάθε ζητιάνο που περνούσε έδιναν λεφτά! Μα στον «μου αγοράζεις», μα στον μονότονο και παράφωνο Δούναβη, μα στον εξαρτημένο, εκείνοι έδιναν. Σε μία από τις περιπτώσεις η Τσιγγανοπούλα δεν είχε ψιλά πάνω της και τα ζήτησε επιτακτικά (και κάτι παραπάνω) από τον άντρα της (παιδιά κι οι δυο).

Μήπως τελικώς οι άνθρωποι που ζητιανεύουν στο μετρό αλλά και στους δρόμους δεν λένε ψέματα και οι Τσιγγάνοι το γνωρίζουν; Ενας νεαρός κοινωνιολόγος μού είπε ότι «το να δίνουν οι Ρομά αλλά και το να παίρνουν είναι στην κουλτούρα τους». Τελικώς, ακόμα κι αν οι δικαιολογίες για τη ζητιανιά είναι ψεύτικες, η ανέχεια και η δύσκολη επιβίωση όλων αυτών των ζητιάνων, δεν μπορεί, είναι αλήθεια. Ισως όχι όλων, αλλά πώς μπορείς να κρίνεις και από τι;