Ο Μπομπ Μάρλεϊ τραγουδούσε το «Εξοδος», χρησιμοποιώντας θρησκευτικούς συμβολισμούς για να μιλήσει για τον αγώνα που έχουν να δώσουν οι άνθρωποι για τη χειραφέτησή τους. Για να «συντριβεί η καταστολή», να «κυβερνηθεί η ισότητα», να «εξαφανιστεί η αδικία», να «απελευθερωθούν οι αιχμάλωτοι», όπως θα μπορούσαν να αποδοθούν στη γλώσσα μας οι στίχοι του κομματιού.
Το άκουγαν σχεδόν στη διαπασών οι νεαροί στρατιώτες και στρατιωτίνες στο φυλάκιο όπου έπρεπε να μας ελέγξουν εξονυχιστικά προκειμένου να μας επιτρέψουν να βγούμε από τη Γάζα για να εισέλθουμε στο Ισραήλ. Εχουν περάσει 17 χρόνια από εκείνον τον Σεπτέμβρη του 2001 που έτυχε να γίνουμε μάρτυρες αυτού του περιστατικού αλλά αυτή η τραγική ειρωνεία, η αντίφαση, ενός στρατού κατοχής και καταπίεσης που ακούει τραγούδια διαμαρτυρίας για την αδικία, τα οποία συνάμα είναι τραγούδια αφύπνισης και αγώνα, είναι ο συνειρμός που αυτόματα έρχεται στον νου κάθε φορά που ακούγεται το συγκεκριμένο τραγούδι ή γίνεται κουβέντα περί εξόδου.
Και είναι αυτή η κουβέντα περί εξόδου από το Μνημόνιο που είχε την τιμητική της τούτες τις μέρες και επέτρεψε στην ανάμνηση να καταλάβει πάλι τη σκέψη και στο τραγούδι να πάρει τη σκυτάλη: «Κι έτσι θα βαδίσουμε -εντάξει- μέσα από τους δρόμους της δημιουργίας: εμείς η γενιά (πες μου γιατί) που έβγαλε μια μεγάλη δοκιμασία» λέει το τραγούδι, αλλά υπάρχει ορατή αλλαγή στη ζωή μας, υπάρχει καμία βεβαιότητα ότι η δοκιμασία τελείωσε;
Αλλά η έξοδος πρωταγωνιστεί με πολλές μορφές στην επικαιρότητα: μία τέτοια είναι και η αποφυλάκιση για λόγους υγείας ενός νέου επιχειρηματία, με συνηγόρους πολιτικούς, που είχε υπεξαιρέσει πολλά ισοδύναμα, κάπου 250 εκατομμύρια, από το Δημόσιο. Πολλές αντιδράσεις ξεσήκωσε αυτή η έξοδος. Αλλά γιατί να λοιδορούμε την ελευθερία και τη δικαιοσύνη όταν αφορά… ταξικούς αντιπάλους; Γιατί να μην ξεσηκωνόμαστε επειδή υπάρχουν ακόμη φυλακές και σε αυτές σαπίζουν άρρωστοι και φτωχοί άνθρωποι που μπορεί να δικαιούνται να είναι έξω;
«Ξέρουμε πού πηγαίνουμε, ξέρουμε από πού προερχόμαστε. Αφήνουμε τη Βαβυλώνα και πηγαίνουμε στην πατρίδα μας», λέει το τραγούδι. Και πατρίδα για πολλούς από εμάς παραμένει η Ελευθερία και η Δικαιοσύνη. Για όλους.
