Διέξοδος ή… αυτογκόλ οι διμερείς συμφωνίες της Μέρκελ;

Στην αναμέτρηση μεταξύ των συντηρητικών εταίρων της Γερμανίας η Άνγκελα Μέρκελ ενδέχεται να έχει πετύχει ένα… αυτογκόλ. Η καγκελάριος ισχυρίζεται ότι έχει συνάψει διμερείς συμφωνίες με 16 χώρες για μετεγκατάσταση προσφύγων. Η αλήθεια, όμως προς το παρόν είναι εντελώς διαφορετική.

Το politico σε σημερινό του ρεπορτάζ επισημαίνει ότι ήρθε σε επικοινωνία με εκπροσώπους και των 16 κρατών και οι περισσότεροι αναφέρουν πως είτε έχουν αρνηθεί πλήρως την πρόταση της κ. Μέρκελ είτε βρίσκονται ακόμη σε διαπραγματεύσεις. 

Από τις περισσότερες χώρες, άλλωστε, επισημαίνουν ότι οι συμφωνίες με τη Γερμανία δεν διαφέρουν και πολύ από το ήδη υπάρχον σύστημα συνεργασίας στο πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης. 

Η Άνγκελα Μέρκελ προσπαθεί να μειώσει τον αριθμό των αιτούντων άσυλο στη Γερμανία ως έναν τρόπο να καταλαγιάσουν οι σημαντικές διαφωνίες που υπάρχουν στο εσωτερικό του συνασπισμού της. 

Πριν από μερικές ημέρες η Ανεγκρέτ Κράμπ Καρενμπάουερ, γενική γραμματέας του Χριστιανοδημοκρατικού Κόμματος, έστειλε email προς τους αξιωματούχους του κόμματος στο οποίο δηλώνει ότι η Άνγκελα Μέρκελ έχει εξασφαλίσει συμφωνίες με περισσότερες από τις μισές χώρες της Ε.Ε. 

Στο email αναφέρονται χώρες όπως οι Βέλγιο, Τσεχία, Δανία, Εσθονία, Φινλανδία, Γαλλία, Ουγγαρία, Λιθουανία, Λετονία, Λουξεμβούργο, Ολλανδία, Πορτογαλία, Πολωνία και Σουηδία συν τις Ισπανία και Ελλάδα. 

Ενώ οι επιμέρους λεπτομέρειες της κάθε συμφωνίας είναι διαφορετικές, η γενική ιδέα είναι πως οι χώρες αυτές θα πάρουν πίσω από τη Γερμανία αιτούντες άσυλο που έχουν καταγραφεί σε κάποια χώρα της Ένωσης. 

Η Φιλανδία και το Λουξεμβούργο αναφέρουν ότι έχουν συμφωνήσει με το Βερολίνο πριν από την τελευταία Σύνοδο Κορυφής, αλλά ο πρωθυπουργός της Πολωνίας Ματέους Μοραβιέσκι απέκλεισε το ενδεχόμενο να δεχθεί η χώρα του μια τέτοια συμφωνία. Στο ίδιο μήκος κύματος και οι Τσεχία και Ουγγαρία, οι οποίες απέρριψαν τα γερμανικά σχέδια.

Η Λετονία έχει ανακοινώσει ότι είναι διατεθειμένη να συζητήσει με το Βερολίνο, όμως ακόμη δεν έχει δεχθεί συγκεκριμένη πρόταση.

Στη Γαλλία η αντίδραση της προεδρίας ανέφερε ότι οι δύο χώρες έχουν ήδη ενισχύσει τη συνεργασία τους από το 2015, όμως το Παρίσει είναι διατεθειμένο να συζητήσει εκ νέου εφόσον το Βερολίνο επιμένει. 

«Υπάρχει συμφωνία επί της αρχής και οι λεπτομέρειες θα αποσαφηνιστούν στις διαπραγματεύσεις μεταξύ των υπουργών Εσωτερικών αργότερα» ήταν η επίσημη τοποθέτηση εκπροσώπου της κυβέρνησης της Λιθουανίας. 

Ακόμη και η Σουηδία, η οποία έχει δεχθεί τα προηγούμενα χρόνια να πάρει περισσότερους πρόσφυγες από τη Γερμανία δεν δείχνει διατεθειμένη να επιβεβαιώσει τη συμφωνία. «Η Σουηδία βρίσκεται σε διάλογο με τη Γερμανία για την εφαρμογή του Δουβλίνου, αλλά δεν θέλω να επεκταθώ σε αυτό» δήλωσε εκπρόσωπος της κυβέρνησης της χώρας. 

Από την πλευρά της, η κυβέρνηση της Ολλανδίας δηλώνει ότι κατανοεί τις σκέψεις της κ. Μέρκελ και συμφωνεί με την ανάγκη «να θέσουμε ως προτεραιότητα τα προβλήματα που έχει η κάθε χώρα με το Δουβλίνο». 

Το Λουξεμβούργο δήλωσε ότι θα επιταχύνει τις ανταλλαγές, ενώ οι δύο χώρες θα εργαστούν από κοινό για να αποφασίσουν τις τελευταίες λεπτομέρειες. 

Η Δανία ανακοίνωσε ότι είναι θετική αλλά μόνο για να συνεργαστεί με τη Γερμανία προς την ενίσχυση της παρούσας συμφωνίας που υπάρχει μεταξύ των δύο κρατών.

Αντίστοιχα και η Εσθονία ανακοίνωσε πως η συμφωνία σχετίζεται με τη βελτίωση της λειτουργίας εντός της Σένγκεν.

Αναφορικά με τις συμφωνίες με Ελλάδα και Ισπανία, οι λεπτομέρειες θα αποσαφηνιστούν εντός του Ιουλίου.

Εκπρόσωπος της Λισαβόνας, από την πλευρά της, ανέφερε το Politico ότι η χώρα του έχει συνάψει διμερή συμφωνία για να υποδεχθεί πρόσφυγες από τη Γερμανία. Σημειώνεται, πάντως, ότι ο πρωθυπουργός Αντόνιο Κόστα είχε ασκήσει κριτική στην Άνγκελα Μέρκελ στο πλαίσιο της Συνόδου Κορυφής χαρακτηρίζοντας την προσέγγισή της στο μεταναστευτικό «κενή και μονοδιάστατη».

Τέλος, η ιστοσελίδα επισημαίνει ότι δεν κατάφερε να έρθει σε επαφή με εκπρόσωπο από την κυβέρνηση του Βελγίου. 

Το Δουβλίνο και η Ευρωπαϊκή Επιτροπή

Οι διμερείς συμφωνίες σχετίζονται με το Άρθρο 36 του κανονισμού του Δουβλίνου, το οποίο ασχολείται με «διοικητική οργάνωση» για τους αιτούντες άσυλο. Οι επιλογές που έχουν τα κράτη-μέλη της Ε.Ε. περιλαμβάνουν διαδικασίες fast-track και απλοποίηση της διαδικασίας αποφάσεων, αλλά και τη δημιουργία κέντρων για την ανταλλαγή αιτούντων άσυλο μεταξύ δύο κρατών. 

Μία σημαντική λεπτομέρεια είναι και το γεγονός ότι προτού τεθεί σε εφαρμογή η οποιαδήποτε διμερής συμφωνία θα πρέπει να δώσει την έγκρισή της η Κομισιόν, η οποία θα κληθεί να γνωμοδοτήσει εάν τηρούνται οι κανόνες της Ε.Ε. .

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ανακοίνωσε την περασμένη εβδομάδα ότι οι διμερείς συμφωνίες είναι προσωρινό μέτρο αρκεί να συμμορφώνονται με τον κανονισμό του Δουβλίνου.