Διεθνής υπόκλιση για το ελληνικό επίτευγμα

Ενώ στο εσωτερικό της χώρας αντιπολίτευση και λοιπές πολιτικές -και μη- δυνάμεις τού έσουρναν τα μύρια όσα, στο εξωτερικό οι περισσότεροι του έβγαζαν το καπέλο.

Ο λόγος για τον Ελληνα πρωθυπουργό Αλέξη Τσίπρα, που με το χθεσινό μήνυμά του από την Ιθάκη για το τέλος των μνημονίων αποτέλεσε δικαιολογημένα το επίκεντρο δηλώσεων και δημοσιευμάτων σε όλο τον κόσμο.

«Του βγάζω το καπέλο. Η Ελλάδα βγαίνει από το πρόγραμμα στήριξης που διαχειρίστηκε η τρόικα και ξανακερδίζει την αυτονομία της ύστερα από οκτώ χρόνια. Δεν θα λείψουν οι δυσκολίες, αλλά στο μεταξύ ο Αλέξης Τσίπρας έσωσε τη χώρα του με μεταρρυθμίσεις και αίσθημα ευθύνης» έγραψε χθες στο twitter o κεντροαριστερός πρώην πρωθυπουργός της Ιταλίας, Πάολο Τζεντιλόνι.

«Ο Τσίπρας σφραγίζει στην Ιθάκη το τέλος της οδύσσειας των σχεδίων βοήθειας», τιτλοφόρησε από την πλευρά του το σχετικό δημοσίευμά του για το διάγγελμα του πρωθυπουργού το Γαλλικό Πρακτορείο Ειδήσεων, ενώ Le Monde και Le Parisien «χτύπησαν» αντίστοιχα στους δικούς τους τίτλους τη φράση του «η Ελλάδα ξαναπαίρνει σήμερα τη μοίρα της στα χέρια της».

Στο ίδιο μήκος κύματος το πρακτορείο Reuters έδωσε έμφαση «στην ιστορική ημέρα που ξημερώνει για τη χώρα μας», ενώ οι New York Times στη συμβολική επιλογή της Ιθάκης και τη σύγκριση των μνημονίων με τις περιπέτειες του Οδυσσέα.

Η αμερικανική εφημερίδα παρατήρησε ότι στην επόμενη περίοδο, η Ελλάδα πρέπει να αναπτύξει «μια λειτουργική σχέση με τους ιδιώτες επενδυτές», τονίζοντας πάντως ότι ο Τσίπρας, πέραν της δημοσιονομικής πειθαρχίας που θέλουν οι αγορές, επιδιώκει να προσφέρει και κάποια μορφή ανακούφισης σε ευρείες ομάδες πληθυσμού οι οποίες πλήττονται σκληρά από την ύφεση – κυρίως συνταξιούχους, ανέργους και ομάδες χαμηλού εισοδήματος.

Το ρωσικό πρακτορείο TASS επέλεξε από την πλευρά του να δώσει έμφαση στις επισημάνσεις του Ελληνα πρωθυπουργού για τα αίτια και τα πρόσωπα που οδήγησαν στην κρίση βάζοντας τίτλο στη χθεσινή εκτενή ανταπόκρισή του από την Αθήνα: «Τσίπρας: Η διαφθορά, η φοροδιαφυγή και οι πελατειακές σχέσεις οδήγησαν την Ελλάδα στην κρίση χρέους». Υπογράμμισε παράλληλα τις αιτιάσεις του πρωθυπουργού για τα ελληνικά πολιτικά κόμματα που οδήγησαν τη χώρα στην κρίση και τώρα θέλουν να αναλάβουν ξανά την εξουσία.

Χαμηλό ρίσκο

Από την πλευρά της η γερμανική Die Welt εστίασε στη θετική στάση των επενδυτών, τονίζοντας ότι οι ανησυχίες τους να δανείσουν χρήματα στην Ελλάδα είναι συγκριτικά χαμηλές.

«Το μαξιλάρι ρευστού των 24 δισ. ευρώ αντιστοιχεί περίπου σε 24 με 28 μήνες εξυπηρέτησης του χρέους, …είναι δύσκολο να φανταστεί κανείς ένα σενάριο για τα επόμενα πέντε χρόνια στο οποίο η Ελλάδα θα μπορούσε να χρεοκοπήσει», τονίζουν στο δημοσίευμα αναλυτές της γαλλικής τράπεζας Societe Generale, συμπληρώνοντας ότι η ολοκλήρωση του προγράμματος και η επιστροφή στις αγορές αποτελούν μέσο για την Αθήνα προκειμένου να προσελκύσει επενδυτές.

Αυτό, τονίζουν, θα πρέπει να εντυπωσιάσει τους οίκους αξιολόγησης για να προβούν σε περαιτέρω αναβαθμίσεις του αξιόχρεου της Ελλάδας και έτσι να δρομολογήσουν μια ανοδική πορεία.

«Το σχέδιο αυτό έχει μια πολύ καλή ευκαιρία, αλλά θα διαρκέσει κάποια χρόνια» καταλήγουν, σημειώνοντας ότι το σοβαρότερο πρόβλημα γι’ αυτή την ώρα είναι η αφερεγγυότητα στις συναλλαγές ελληνικών ομολόγων.

Στο δικό τους δημοσίευμα οι Times του Λονδίνου υποστηρίζουν ότι δεν υπήρχε άλλη ρεαλιστική πολιτική εξόδου από τα μνημόνια πέραν της λιτότητας.

«Είτε ακολουθούν είτε όχι τους περιορισμούς του ευρώ, η ελευθερία των εθνικών κυβερνήσεων πάντα θα περιορίζεται από τους νόμους της αριθμητικής», επιχειρηματολόγησε η βρετανική εφημερίδα.

Σημείωσε ακόμη ότι αν η Ελλάδα έμενε εκτός ευρώ θα μπορούσε ενδεχομένως να προβεί σε ανταγωνιστική υποτίμηση του εθνικού νομίσματος.

Ωστόσο, στην ουσία δεν υπήρχε βιώσιμη λύση πέραν της αναδιάρθρωσης του κράτους πρόνοιας, του δημόσιου τομέα και του φορολογικού συστήματος, αφού η εγκατάλειψη του ευρώ το 2015 ή το 2016 θα πυροδοτούσε άνοδο των μισθολογικών απαιτήσεων, υψηλότερο πληθωρισμό, διαρροή κεφαλαίων και κατάρρευση του τραπεζικού συστήματος.

Στη γνωστή μονομέρεια των London Times απάντησε πολύ εύστοχα νωρίτερα με άρθρο του στον επίσης βρετανικό κεντροαριστερό Guardian ο Λάρι Ελιοτ.

Ο Βρετανός συντάκτης τόνισε ότι η διάσωση της Ελλάδας μέσω της ακραίας λιτότητας, «μια ιστορία ανικανότητας, δογματισμού, άσκοπων καθυστερήσεων και υπεράσπισης των συμφερόντων των τραπεζών πάνω από τις ανάγκες των ανθρώπων», ήταν «μια κολοσσιαία αποτυχία».

«Η πολιτική της επεκτατικής δημοσιονομικής συρρίκνωσης (που επέβαλαν Σόιμπλε, ΔΝΤ και οικονομικό κατεστημένο) ήταν μια παντελής αποτυχία», επισημαίνει σημειώνοντας ότι κάποτε όλες οι οικονομίες ανακάμπτουν.

«Οι οπαδοί αυτής της θεωρίας πίστευαν ότι η οποιαδήποτε κίνηση τόνωσης της οικονομίας από την κυβέρνηση μέσω δαπανών π.χ. για επισκευή δρόμων ή γεφυρών προκειμένου να ενισχυθούν η ανάπτυξη και η δημιουργία θέσεων εργασίας θα αναιρούνταν, αφού θα οδηγούσε σε υψηλότερα επιτόκια δανεισμού από την αγορά για τη χρηματοδότηση των υψηλότερων -λόγω δημοσιονομικής επέκτασης- ελλειμμάτων. Με άλλα λόγια, οι δημόσιες επενδύσεις θα έπλητταν τις ιδιωτικές επενδύσεις. Ομως αυτή η θεωρία αποδείχθηκε ακατάλληλη για την κρίση που χτύπησε την Ελλάδα και τις άλλες χώρες της Ε.Ε., αφού οι τράπεζες ήταν δυσλειτουργικές, οι ροές των πιστώσεων είχαν στεγνώσει και οι επενδύσεις του ιδιωτικού τομέα ήταν απούσες. Σε αυτές τις περιπτώσεις, όταν δηλαδή η κυβέρνηση είναι ο μοναδικός παίκτης στο χωριό, η περικοπή των δημόσιων δαπανών και επενδύσεων επιφέρει το ακριβώς αντίθετο αποτέλεσμα από τον στόχο της. Αν καταναλωτές και επιχειρήσεις περικόπτουν, η επεκτατική δημοσιονομική συρρίκνωση ρουφά εντελώς τη ζήτηση στην οικονομία. Οι περικοπές σε μισθούς και επιδόματα οδηγούν σε μείωση της κατανάλωσης και περαιτέρω πιέσεις στις ιδιωτικές επενδύσεις. Στην Ελλάδα, αυτή η προσέγγιση οδήγησε σε ένα καθοδικό σπιράλ καθώς θέσεις εργασίας χάθηκαν μειώνοντας τα φορολογικά έσοδα. Το δημόσιο χρέος αυξήθηκε αντί να μειωθεί, οδηγώντας σε πιέσεις για ακόμη μεγαλύτερες περικοπές», εξήγησε ο Βρετανός, ενώ την ίδια στιγμή κάποια «νεοφιλελεύθερα αστροπελέκια της Ε.Ε.» πανηγύριζαν για τις πολιτικές τους.