ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ Βάση Παναγοπούλου
Ανακαλύψτε περισσότερα άρθρα στα αποτελέσματα αναζήτησης
Προσθήκη του efsyn.gr στην Google

Ειδήσεις που καταγράφουν τα βήματα της εξέλιξης και σκιαγραφούν τις τάσεις και τις δράσεις για τη βιωσιμότητα σε όποιο επίπεδο. Συνεργασία, εφαρμοσμένη επιστημονική έρευνα και καινοτομία είναι οι τρεις λέξεις που θα καθορίσουν το μέλλον της ζωής μας.

«Οι Δρόμοι της Ελιάς»: στα χνάρια του DNA των ελληνικών ελαιόδεντρων 

«Οι Δρόμοι της Ελιάς» είναι ένα νέο εθνικό ερευνητικό δίκτυο που αφορά τον αγροδιατροφικό τομέα, που συστήθηκε από τον Τομέα Ερευνας και Καινοτομίας του ΥΠΠΕΘ και έχει στόχο «την ιχνηλάτηση, ανάδειξη, ταυτοποίηση και πιστοποίηση των ποικιλιών της ελιάς και τη βελτίωση των διαδικασιών παραγωγής βρώσιμης ελιάς και ελαιολάδου», όπως ακριβώς παρατίθεται στην ιστοσελίδα του Εθνικού Κέντρου Τεκμηρίωσης. Μ

ελλοντικά, το εγχείρημα θα βοηθήσει τους Ελληνες ελαιοκαλλιεργητές-παραγωγούς να βγουν από τον μονόδρομο των χύμα εξαγωγών του ελαιολάδου τους, που γυρνάει πίσω τυποποιημένο υπό ευρωπαϊκή σημαία με πολλαπλασιασμένο το κόστος του, και να δημιουργήσουν ελαιοπροϊόντα με υψηλά ποιοτικά χαρακτηριστικά.

Η δημιουργία καινοτόμων προϊόντων, χρησιμοποιώντας τις γεωμορφολογικές ιδιαιτερότητες του ελληνικού κλήρου και των εξαιρετικών ποιοτικών χαρακτηριστικών των ελληνικών ποικιλιών, θα είναι το ανταγωνιστικό πλεονέκτημα που θα ανοίξει τον δρόμο στην κατάκτηση των διεθνών αγορών και θα δώσει αυτό που ονομάζουμε προστιθέμενη αξία στα τελικά προϊόντα που θα φτάνουν στο ράφι. 

Οπως αναφέρεται στο ενημερωτικό σημείωμα του ΕΚΤ, «το Εθνικό Δίκτυο “Οι δρόμοι της Ελιάς”, αρχικά, θα εστιάσει στη γονιδιωματική ανάλυση, η οποία με τη χρήση της βιοπληροφορικής θα καταστήσει εφικτό τον χαρακτηρισμό και την ταξινόμηση του γενετικού υλικού της ελληνικής ελιάς. Επιμέρους στόχοι του δικτύου είναι η ανάπτυξη της ελληνικής υπαίθρου, η στήριξη των τοπικών παραγωγών και η προστασία του καταναλωτή. Παράλληλα, δίνεται έμφαση στη φυτοπροστασία και την καταπολέμηση σημαντικών εχθρών της ελιάς, στη διάσωση και τη διατήρηση σημαντικών κλώνων, καθώς επίσης και στη γενετική βελτίωσή τους, μέσα από τη μελέτη κλώνων ανθεκτικών σε ασθένειες, στην ξηρασία και στην κλιματική αλλαγή. Σε επόμενο στάδιο θα γίνει η περιγραφή και η κατοχύρωση ταυτοποιημένου γενετικού υλικού και ελληνικών ποικιλιών στον επίσημο ευρωπαϊκό κατάλογο». 

Το εγχείρημα θα υλοποιηθεί σε συνεργασία με το υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης & Τροφίμων, ενώ συμμετέχουν ερευνητικοί φορείς από όλη την Ελλάδα (ΕΚΠΑ, ΑΠΘ, Γεωπονικό Πανεπιστήμιο Αθήνας, Πανεπιστήμια Πατρών και Θεσσαλίας, Μεσογειακό Αγρονομικό Ινστιτούτο Χανίων, Ιδρυμα Τεχνολογίας και Ερευνας, ΤΕΙ Κρήτης και ο ΕΛΓΟ «Δήμητρα»).

Σύμφωνα πάντα με την ανακοίνωση του ΕΚΤ, επιστημονικός συντονιστής της δράσης θα είναι ο αναπληρωτής καθηγητής του τμήματος Γεωπονίας του ΑΠΘ, Αθανάσιος Μολασιώτης, ενώ τα υποέργα της δράσης θα ασχοληθούν με τη γενετική της ελιάς (συντονιστής ο ΕΛΓΟ Δήμητρα – δρ Ιωάννης Γανόπουλος), τα προϊόντα της ελιάς (συντονιστής ο ΕΦΕΤ – δρ Φραγκίσκος Γαΐτης) και τη φυτοπροστασία (συντονιστής το Γεωπονικό Πανεπιστήμιο Αθήνας – δρ Ιωάννης Βόντας).

Το δίκτυο θα ασχοληθεί και με άλλα προϊόντα που θεωρούνται «εθνικά», όπως είναι το μέλι και το κρασί, όπου και πάλι υπάρχει η επιστημονική γνώση και τα αποτελέσματα της έρευνας των επιστημόνων που στελεχώνουν τους κρατικούς φορείς. 

4Ε λέγεται η Επιστημονική Εταιρεία Εγκυκλοπαιδιστών Ελαιοκομίας 

Με αφορμή τη συνεργασία τους για τη συγγραφή της «Εγκυκλοπαίδειας Ελαιοκομίας: Το ελαιόλαδο» που έφερε στη ζωή και επιμελήθηκε ο γεωργοοικονομολόγος Βασίλης Ζαμπούνης, πενήντα διακεκριμένοι επιστήμονες, συνειδητοποιώντας την ανάγκη δημιουργίας ενός επίσημου φορέα που θα δώσει ώθηση στα εθνικά μας προϊόντα, που δεν είναι άλλα από το ελαιόλαδο και τις βρώσιμες επιτραπέζιες ελιές, ίδρυσαν την Επιστημονική Εταιρεία Εγκυκλοπαιδιστών Ελαιοκομίας, υπό τον διακριτικό τίτλο 4Ε. 

Στους στόχους της σύμπραξης αυτής ανήκουν η δημιουργία ενός ανοιχτού φόρουμ που αφορά την ανάπτυξη του ελαιοκομικού τομέα ταυτοχρόνως με την ανάδειξη και την προστασία του.

Ακριβώς για την επίτευξη αυτού του σκοπού απαιτείται και επιζητούν τη συνεργασία με επιστήμονες όλων των ειδικοτήτων που συνδέονται με κάποιον τρόπο με την ελιά και το ελαιόλαδο (γεωπόνοι, χημικοί, διατροφολόγοι, οικονομολόγοι, μηχανολόγοι, κ.ά.).

Φυσικά, ευκταία είναι η σύμπραξη και η συνεργασία επιστημόνων με επιχειρήσεις και νέους ελαιοπαραγωγούς καθώς και με φορείς της Πολιτείας. Γιατί μόνον έτσι θα μπορέσει να κερδηθεί το μερίδιο της αγοράς που μπορεί να έχει η παραγωγή της Ελλάδας διεθνώς, μέσα από τη συνεργασία των παραγωγών με τους ειδικούς σε κάθε τομέα που μπορεί να δώσει καινοτόμα, αξιόπιστα προϊόντα. 

Γι’ αυτό και ως μέλη της 4Ε γίνονται δεκτοί επιστήμονες διαφόρων ειδικοτήτων, οι οποίοι ασκούν επαγγελματική ή έχουν ακαδημαϊκή δραστηριότητα γύρω από τον ελαιοκομικό τομέα.

Ο νέος επιστημονικός φορέας συστήθηκε στις αρχές του Μάη. Το πρώτο διοικητικό συμβούλιο απαρτίζεται από τους: Πολυμέρου-Καμηλάκη Αικατερίνη, λαογράφο, τ. διευθύντρια του Κέντρου Ερευνας της Ελληνικής Λαογραφίας της Ακαδημίας Αθηνών (πρόεδρος), Μπόσκο Δημήτριο, ομότιμο καθηγητή Χημείας Τροφίμων ΑΠΘ (αντιπρόεδρος), Μπαρούχα Παντελή, γεωπόνο/εδαφολόγο, επίκουρο καθηγητή Εργαστηρίου Εδαφολογίας, Τμήμα Τεχνολόγων Γεωπόνων, ΤΕΙ Δυτικής Ελλάδας (ταμίας), ενώ στα τακτικά μέλη εντάσσονται οι Βέμμος Σταύρος, καθηγητής Δενδροκομίας Γεωπονικού Πανεπιστημίου Αθηνών, Δεναξά Νικολέτα-Κλειώ, γεωπόνος, διδάκτωρ Γεωπονικού Πανεπιστημίου Αθηνών, Κωστελένος Γεώργιος, γεωπόνος, φυτωριούχος, ερευνητής, και Ζαμπούνης Βασίλειος, γεωργοοικονομολόγος, διαχειριστής/διευθυντής του ιστότοπου olivenews.gr. 

Ekoplaza LAB 

Το πρώτο σούπερ μάρκετ βιολογικών τροφών που δεν χρησιμοποιεί πλαστικό στις συσκευασίες των προϊόντων του 

Μπορούμε να ζήσουμε χωρίς πλαστικές συσκευασίες; Ω, ναι! Δεν είναι ακόμη ένα θεωρητικό ερώτημα. Την απάντηση ότι ναι, υπάρχουν άλλες λύσεις που μπορούν να αντικαταστήσουν τις πλαστικές συσκευασίες και να είναι φιλικές προς το περιβάλλον, τη δίνει ένα pop up store, που ανήκει σε μια αλυσίδα σούπερ μάρκετ βιολογικών τροφών στο Αμστερνταμ αλλά και σε άλλες περιοχές της Ολλανδίας.

Στα ράφια του φιλοξενεί προϊόντα plastic free -χωρίς πλαστική συσκευασία-, συμμετέχοντας έτσι έμπρακτα στην αποπλαστικοποίηση τουλάχιστον της τροφής, επομένως σταδιακά και του πλανήτη, που όπως πλέον γνωρίζουμε πνίγεται μέσα σε μια «σούπα» πλαστικών. 

Το ολλανδέζικο σούπερ μάρκετ, που φέρει το όνομα Ekoplaza LAB, μέχρι στιγμής, στο ειδικό plastic free τμήμα που έχει δημιουργήσει στον χώρο του, οι καταναλωτές μπορούν να βρουν 680 διαφορετικά προϊόντα, πάντα βιολογικά.

Οπως δηλώνουν οι ιδιοκτήτες, «για εμάς η οργανική τροφή δεν είναι μόνο ο σωστός τρόπος καλλιέργειας και μεταποίησης. Στις βασικές αξίες μας ανήκει και η ευθύνη για την καλή υγεία των ανθρώπων αλλά και για τη διατήρηση και προστασία του περιβάλλοντος. Ετσι, έχοντας την ηθική ευθύνη σαν βασικό και ισχυρό πυλώνα της φιλοσοφίας μας, αποφασίσαμε να αφήσουμε εκτός του χώρου μας τα προϊόντα που είναι συσκευασμένα σε ένα ή περισσότερα φύλλα πλαστικού. Βαρεθήκαμε πια, και το ίδιο πιστεύουμε ότι αισθάνονται και οι πελάτες μας. Βρήκαμε μια φιλική προς το περιβάλλον εναλλακτική συσκευασία στο “πρόσωπο” καινοτόμων κομποστοποιήσιμων βιοϋλικών και κάναμε το βήμα που θα μας οδηγήσει σταδιακά σε έναν κόσμο απαλλαγμένο από τα πλαστικά. Ετσι, οι πελάτες μας δεν χρειάζεται πια να διαβάζουν και να ψάχνουν τη σύσταση των συσκευασιών για να αποφύγουν πιθανές μεταναστεύσεις ουσιών από τις συσκευασίες στην τροφή τους. Δημιουργήσαμε το Ekoplaza LAB σε συνεργασία με τη βρετανική ομάδα περιβαλλοντικής δράσης A Plastic Planet και προσδοκούμε να ακολουθήσουν τα βήματά μας και να τολμήσουν κι άλλα παρόμοια με εμάς σούπερ μάρκετ τόσο στην Ολλανδία όσο και στην Αγγλία. Για εμάς, η δημιουργία του πρώτου χωρίς πλαστικά, pop-up καταστήματος βιολογικών τροφών, αποτελεί ορόσημο στην παγκόσμια μάχη κατά της μόλυνσης από τα πλαστικά». 

Ο γενικός διευθυντής Erik Does του Ekoplaza, μιλώντας για τη νέα πρωτοβουλία, τους εξήγησε πως: «Η μείωση της χρήσης πλαστικού είναι απόλυτη προτεραιότητά μας. Μειώνουμε το πλαστικό μας αποτύπωμα, όπου μπορούμε. Ο χονδρέμπορος μας απέκλεισε το πλαστικό σαν υλικό από όλα τα εμπορευματοκιβώτιά του. Απλά υιοθέτησε έναν διαφορετικό τρόπο εργασίας. Ενθαρρύνουμε όλους τους προμηθευτές μας να συμμετάσχουν σε αυτή την αλλαγή συμπεριφοράς, εξαιρώντας το πλαστικό σαν υλικό όπου είναι δυνατό στο κομμάτι που τους αφορά, π.χ., με το να μη χρησιμοποιούν κολλητική ταινία για να κολλήσουν τα κουτιά. Η αρχή φαντάζει δύσκολη, αλλά στη συνέχεια αντιλαμβάνεσαι ότι μπορεί να γίνει. Επίσης, ό,τι προσφέρεται στην καφετέριά μας είναι “ελεύθερο” από τα πλαστικά. Είμαστε συνειδητά εστιασμένοι στη μείωση ή την αποτροπή της χρήσης πλαστικών και στα υπόλοιπα τμήματα της εταιρείας. Εάν πραγματικά δεν μπορεί να αποφευχθεί, τότε χρησιμοποιούμε την πιο βιώσιμη εναλλακτική λύση. Προτιμούμε να συσκευάζουμε με υλικά που μπορεί να χειριστεί η φύση. Πιστεύουμε ότι τα βιοϋλικά που χρησιμοποιούμε τώρα, βοηθούν, αλλά ξέρουμε ότι δεν είναι η μόνη λύση. Είναι η αρχή του ταξιδιού μας. Το γεγονός ότι συχνά είχαμε προϊόντα με διερρηγμένες συσκευασίες ή ότι το φύλλο συσκευασίας λιπασματοποιήθηκε κάποιες φορές πριν μπει στη μηχανή συσκευασίας, δείχνουν του λόγου το αληθές. Ομως με τον καιρό οι συσκευασίες μας γίνονται ολοένα και καλύτερες. Δεν είναι τυχαίο το όνομά μας [εννοεί το Lab, που σημαίνει εργαστήριο]. Είναι ο τόπος όπου εργαζόμαστε για την εξεύρεση νέων τεχνικών, νέων δυνατοτήτων και λύσεων. Οι επιχειρήσεις που επεξεργάζονται απόβλητα πρέπει να βρουν λύσεις, έτσι ώστε κάθε τελικό προϊόν να μπορεί να χρησιμοποιηθεί και μετά το τέλος της χρήσης του. Να ξαναμπαίνει από την αρχή, με μια νέα μορφή, στην τροφική αλυσίδα. Αυτό είναι το βιώσιμο μοντέλο της κυκλικής οικονομίας. Κι αυτός είναι ακριβώς ο λόγος για τον οποίο φτιάξαμε το Ekoplaza LAB. Για να δείξουμε ότι απαιτείται να κινητοποιηθούμε, να ενεργοποιηθούμε ενάντια σε αυτή την “πλαστική μάζα” που μας απειλεί. 

Στο Ekoplaza LAB, δείχνουμε, επίσης, ότι το γυαλί και το χαρτόνι μπορούν να είναι μια εναλλακτική λύση. Ακόμη προσφέρουμε την επιλογή προϊόντων χωρίς συσκευασίες. Τα καταστήματα χωρίς συσκευασίες είναι μια μεγάλη καινοτομία που στην πράξη βλέπουμε ότι δεν λειτουργεί όμως αρκετά καλά. Μπορεί να γίνει μέρος της λύσης, αλλά δυστυχώς δεν είναι η μόνη. Στον τομέα του λιανικού εμπορίου, η χρήση των συσκευασιών είναι αναπόφευκτη, διότι εκπληρώνει σημαντικές λειτουργίες. 

Με τον τρόπο που επιλέγουμε να δρούμε, επηρεάζουμε θετικά όχι μόνο τους πελάτες μας αλλά και τους εργαζομένους μας, οι οποίοι ευαισθητοποιούνται όλο και περισσότερο σε θέματα που αφορούν την προστασία του πλανήτη. Από την αρχή του Ekoplaza, κάναμε προσιτή τη βιολογική τροφή σε όλους. Ο βιολογικός τρόπος καλλιέργειας και οι βιολογικές τροφές θεωρούνται πλέον ως μία από τις λύσεις για την επίλυση διαφόρων παγκόσμιων προβλημάτων. Η παραγωγή τροφίμων με βιολογικές μεθόδους καλλιέργειας, λειτουργεί θετικά στην πρόληψη της διάβρωσης του εδάφους, της ρύπανσης του πόσιμου νερού, της μείωσης της βιοποικιλότητας και φυσικά της υγείας των καταναλωτών. Είναι ένα λιθαράκι ακόμη στον αγώνα για την αναστροφή της κλιματικής αλλαγής. Είμαστε πολύ κοντά σε αυτή την εποχή που περιέγραψε η Βρετανή ανθρωπολόγος και βιολόγος Jane Goodall όταν είπε “θα κοιτάξουμε πίσω μας κάποια στιγμή και θα αναρωτηθούμε πώς μπορέσαμε ποτέ να σκεφτούμε ότι είναι καλή ιδέα να παράγουμε τρόφιμα με δηλητήριο;” και πρέπει να αντιδράσουμε. Ας κάνουμε την αρχή, την αλλαγή, όλοι μαζί. Χρειαζόμαστε ο ένας τον άλλο για την αντιμετώπιση των προβλημάτων, σε παγκόσμια κλίμακα».

Bluewater Clean Water Movement

Ολοι έχουν δικαίωμα πρόσβασης σε καθαρό πόσιμο νερό 

Η σουηδική εταιρεία Bluewater, θέλοντας να συμβάλει στη μείωση της μιας χρήσης πλαστικών μπουκαλιών και δη των μικρών συσκευασιών νερού, που είναι μία από τις μεγάλες πληγές της γης καθώς πάνω από ένα εκατομμύριο πλαστικά μπουκάλια χρησιμοποιούνται στον κόσμο ανά λεπτό -αναλογιστείτε τον πραγματικό αριθμό- και μόλις το 9% εκ των χρησιμοποιημένων οδηγείται στους κάδους ανακύκλωσης, πέρασε στη δημιουργία του κινήματος Bluewater Clean Water Movement, με διάθεση τεχνολογίας καθαρισμού του πόσιμου νερού στην ίδια την «πηγή».

Ο ιδρυτής της εταιρείας Bengt Rittri είναι ένας επιχειρηματίας με οικολογικό προσανατολισμό, που πιστεύει ότι η προστασία και η υγεία του πλανήτη προέχει οπότε και πρέπει να εφεύρουμε έναν νέο τρόπο σκέψης και δράσης, γιατί μόνο έτσι θα σταματήσουμε την πλαστική μάζα σκουπιδιών που ταξιδεύει στους ωκεανούς του πλανήτη και που κυρίως προέρχεται από πλαστικές συσκευασίες.

Ο Bengt διατείνεται ότι η εταιρεία του έχει στη διάθεσή της και την τεχνογνωσία αλλά και τα επιχειρηματικά μοντέλα που θα δώσουν τέλος στην ανάγκη των μιας χρήσης πλαστικών μπουκαλιών νερού, αφού μπορεί να προσφέρει τεχνολογία (φίλτρα/συσκευές καθαρισμού νερού) για τον καθαρισμό του πόσιμου νερού, σε μέρη όπου δεν υπάρχει καθαρό νερό, τεχνολογία που θα δώσει τέλος και στις υπεραστικές μεταφορές πλαστικών συσκευασιών/μπουκαλιών νερού.

Και κυρίως υπόσχεται πραγματικά καθαρό νερό απαλλαγμένο από πρόσθετα, χημικά ή ό,τι άλλο, όπως μικροπλαστικά που βρέθηκαν -να θυμίσουμε πρόσφατη έρευνα- να κολυμπούν στο εμφιαλωμένο νερό πολλών ευυπόληπτων εταιρειών, οπότε και κρίθηκαν ακατάλληλα για πόση.