«Ποτέ δεν αποτελεί καλή είδηση η ανάληψη κυβερνητικής ευθύνης από ένα ακροδεξιό κόμμα σε μία δημοκρατία όπως η Αυστρία», είχε επισημάνει ο Ευρωπαίος επίτροπος Πιερ Μοσκοβισί ως πρώτος και μοναδικός ανώτατος Ευρωπαίος αξιωματούχος, ο οποίος έπαιρνε σαφή θέση εναντίον του νέου αυστριακού δεξιού-ακροδεξιού κυβερνητικού συνασπισμού, που εδώ και σχεδόν δύο μήνες, από τις 18 Δεκεμβρίου, και για τα επόμενα πέντε χρόνια θα κυβερνά τη χώρα.
Φυσικά δεν ήταν λίγοι εκείνοι που σιωπηρά εξέφραζαν τις επιφυλάξεις τους για τη νέα κυβερνητική συνεργασία του δεξιού Λαϊκού Κόμματος με το ακροδεξιό εθνικιστικό Κόμμα των Ελευθέρων, κατά το πρότυπο του προηγούμενου συνασπισμού τους την περίοδο 2000-2006, με καγκελάριο τον τότε επικεφαλής της αυστριακής Δεξιάς Βόλφγκανγκ Σιούσελ και εταίρο του τον διαβόητο αρχηγό της Ακροδεξιάς Γεργκ Χάιντερ.
Αρμονική συμβίωση
Στην κατάστρωση του κυβερνητικού τους προγράμματος στη διάρκεια των πρόσφατων διαπραγματεύσεων για τον συνασπισμό τους, ο νέος ομοσπονδιακός καγκελάριος, ο 31χρονος αρχηγός του Λαϊκού Κόμματος Σεμπάστιαν Κουρτς και ο αντικαγκελάριος του, ο αρχηγός των Ελευθέρων Χάιντς-Κρίστιαν Στράχε, δεν αντιμετώπισαν τις συνήθεις δυσκολίες (όπως τα κόμματα στη γειτονική Γερμανία) μιας και οι θέσεις και οι στοχεύσεις τους δεν πρέπει να απείχαν πολύ μεταξύ τους.
Εξάλλου, αυτό διαπιστώνεται στους σχεδόν δύο μήνες της κυβερνητικής τους συμβίωσης, η αρμονικότητα της οποίας δεν παραλείπεται να υπογραμμίζεται με κάθε ευκαιρία και από τις δύο πλευρές, μιας και ήταν εξαρχής δεδομένη η αγαστή σύμπραξή τους τόσο στην εφαρμογή της κοινής νεοφιλελεύθερης πολιτικής τους, με την μεταξύ άλλων περαιτέρω αποδόμηση του υποδειγματικού στο παρελθόν κράτους πρόνοιας, όσο και στην επίτευξη της μηδενικής εισόδου μεταναστών στη χώρα, η επίκληση της οποίας έπαιξε καθοριστικό ρόλο στην εκλογική επιτυχία τους.
Ωστόσο εκείνο που, ηθελημένα ή μη, είχε παραβλέψει ο Σεμπάστιαν Κουρτς, επιδιώκοντας μια συγκυβέρνηση με την Ακροδεξιά –ή κατά τον συνήθη υποκριτικό όρο-ευφημισμό «λαϊκιστική Δεξιά»- ήταν το «εύφλεκτο βάρος» του παρελθόντος της και όχι μόνον, για το οποίο παρελθόν, τώρα, και προφανώς για καιρό ακόμα, θα καλείται ο ίδιος στον ρόλο του πυροσβέστη, όπως έδειξαν οι προηγούμενες εβδομάδες.
Ηδη την επομένη της ορκωμοσίας του ως καγκελάριου, ο Κουρτς, προφανώς καθ’ υπόδειξιν ή αισθανόμενος ο ίδιος την ανάγκη λόγω «βάρους» -και σπάζοντας την παράδοση δεκαετιών που ήθελε η πρώτη επίσκεψη στο εξωτερικό να γίνεται στη γειτονική Γερμανία- έσπευδε στις Βρυξέλλες να δώσει διαβεβαιώσεις και υποσχέσεις στην τριανδρία της Ευρωπαϊκής Ενωσης – Ευρωπαϊκή Επιτροπή, Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο – για τη φιλοευρωπαϊκή προσήλωση και τη δημοκρατικότητα του κυβερνητικού σχήματός του.
Λίγες ημέρες μετά την ορκωμοσία ερχόταν το πρώτο «πλήγμα» από το εξωτερικό με το κάλεσμα σε μποϊκοτάρισμα του νέου αυστριακού δεξιού-ακροδεξιού κυβερνητικού συνασπισμού αλλά και της αυστριακής Προεδρίας στην Ε.Ε. το δεύτερο εξάμηνο του 2018, που απεύθυναν μέσω της γαλλικής εφημερίδας «Λε Μοντ» δεκάδες διεθνείς διανοούμενοι, καλλιτέχνες και πρώην κορυφαίοι πολιτικοί, επισημαίνοντας πως «οι κληρονόμοι του ναζιστικού καθεστώτος έχουν καταλάβει μία δυνατή θέση ισχύος στη νέα αυστριακή κυβέρνηση».
Ελάχιστες εβδομάδες αργότερα, τη «μεγάλη ανησυχία» της για τη νέα αυστριακή κυβέρνηση, εξαιτίας της ακροδεξιάς συμμετοχής, εξέφραζε σε ανοικτή επιστολή της η «Διεθνής Επιτροπή Μαουτχάουζεν», των επιζώντων του πρώην γερμανοναζιστικού στρατοπέδου συγκέντρωσης στο Μαουτχάουζεν της Ανω Αυστρίας, όπου στη διάρκεια του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου είχαν θανατωθεί πάνω από 100.000 άνθρωποι, ανάμεσά τους 3.700 Ελληνες.
Στην επιστολή τους, οι υπερήλικες, λίγοι πλέον εν ζωή, επιζώντες του Μαουτχάουζεν από διάφορες χώρες ανέφεραν πως η νέα αυστριακή κυβέρνηση τους δίνει αφορμή να προβούν σε «έντονη προειδοποίηση για εθνικιστικό και ακροδεξιό κίνδυνο, ιδιαίτερα εξαιτίας των ξενοφοβικών τάσεων στο κυβερνητικό πρόγραμμα και της πληθώρας σχετικών περιπτώσεων στο Κόμμα των Ελευθέρων».
Θύελλα αντιδράσεων προκαλούσε, μόλις μία ημέρα αργότερα, η δήλωση του προερχόμενου από τους Ελευθέρους, υπουργού Εσωτερικών Χέρμπερτ Κικλ, ο οποίος ζητούσε τη «συγκεντρωτική» εγκατάσταση αιτούντων άσυλο σε μεγάλους καταυλισμούς, κάνοντας «συνειδητά ή απερίσκεπτα επιλεγμένες διατυπώσεις, οι οποίες μπορούν να κατανοηθούν ως υπαινιγμοί για τη σκοτεινότερη περίοδο της χώρας μας», όπως κατήγγειλε με κάθε σαφήνεια ο Αυστριακός ομοσπονδιακός πρόεδρος Αλεξάντερ Βαν ντερ Μπέλεν.
Επόμενη πράξη στο ίδιο έργο, με την υπογραφή των Ελευθέρων, ήταν οι αποκαλύψεις πριν από δύο εβδομάδες για ανάμιξη σε σκάνδαλο ναζιστικού περιεχομένου του κορυφαίου στελέχους και επικεφαλής των υποψηφίων του Κόμματος των Ελευθέρων, Ούντο Λαντμπάουερ, ο οποίος είχε εκλεγεί στην τοπική Βουλή και επρόκειτο να συμμετάσχει ως μέλος στην τοπική κυβέρνηση της Κάτω Αυστρίας, μετά τις περιφερειακές εκλογές της προπερασμένης Κυριακής στο ομόσπονδο κρατίδιο της Κάτω Αυστρίας.
Το βιβλίο της ντροπής
Ο τεράστιος σάλος και η σαφής προτροπή του Αυστριακού προέδρου Βαν ντερ Μπέλεν για απομάκρυνσή του οδήγησαν τελικά στην παραίτηση του Λαντμπάουερ, ο οποίος είναι στέλεχος και υπήρξε στο παρελθόν αντιπρόεδρος του παγγερμανιστικού εθνικιστικού συνδέσμου της ακροδεξιάς Αδελφότητας «Γκερμάνια», που είχε εκδώσει βιβλίο με ύμνους περιεχομένου καθαρά αντισημιτικού, ρατσιστικού και εγκωμιαστικού για τους ναζιστές και το Τρίτο Ράιχ.
Σε παγγερμανιστικές εθνικιστικές αδελφότητες, ο αριθμός των οποίων στην Αυστρία ανέρχεται σε 25, φέρεται να συμμετέχει σχεδόν το 40% των σημερινών βουλευτών του Κόμματος των Ελευθέρων, το μεγαλύτερο ποσοστό από ποτέ, και ενώ στο παρελθόν, σύμφωνα με αναλυτές, αυτές συνιστούσαν «μόνον» την πλέον ακροδεξιά πτέρυγα του κόμματος σήμερα αποτελούν τη «ραχοκοκαλιά» του.
Το σκάνδαλο Λαντμπάουερ φαίνεται τώρα να «εξαναγκάζει» τον αρχηγό των Ελευθέρων και αντικαγκελάριο της κυβέρνησης, Χάιντς-Κρίστιαν Στράχε, να προχωρήσει σε σύσταση Επιτροπής Ιστορικών που θα εξετάσει την αμφιλεγόμενη ιστορία του κόμματός του.
Πολλοί είναι εκείνοι που αμφιβάλλουν για τη σκοπιμότητα και το αποτέλεσμα της Επιτροπής, καθώς δεν περιμένουν πως θα αλλάξει κάτι στη συνέχιση του αμφιλεγόμενου παρελθόντος και του παρόντος του συγκεκριμένου κόμματος, που φέρεται να συγκέντρωσε στους κόλπους του μεγάλο μέρος πρώην ναζιστών, μετά τη συντριβή του γερμανοναζιστικού Τρίτου Ράιχ και το τέλος του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου το 1945.
