Μπροστά σε κρίσιμες επιλογές

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή δείχνει διαλλακτικότητα, άγνωστο σε ποιο βαθμό ειλικρινή. Η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα επιμένει στο μαρτύριο της σταγόνας. Το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο επιμένει σε σκληρές απαιτήσεις. Η Γερμανία θέλει την πολιτική ήττα μιας αριστερής κυβέρνησης στην Ευρώπη. Η Γαλλία κοιτάζει και παρεμβαίνει ελάχιστα, ελπίζοντας κυρίως να μπορέσει να ξαναγίνει το δεύτερο σκέλος της ατμομηχανής της Ευρωπαϊκής Ενωσης. Οι ΗΠΑ ανησυχούν επειδή χάνεται χρόνος και θα υποστούν τις επιπτώσεις ενός ενδεχόμενου ευρωπαϊκού «ατυχήματος». Και η Ρωσία κάνει προσεκτικές –ή και διστακτικές– κινήσεις. Το ευρωπαϊκό και παγκόσμιο πολιτικό και οικονομικό σκηνικό είναι πολυσύνθετο και εμφανώς ρευστό.

Μια κυβέρνηση με κορμό την Αριστερά σε μια μικρή –αλλά καθοριστικής σημασίας– γωνιά της Ευρώπης «ανακατεύει» την τράπουλα με ένα απλό «όπλο»: την υπεράσπιση της λαϊκής εντολής, που έλαβε στις πρόσφατες κάλπες. Η δημοκρατική νομιμοποίηση είναι, δηλαδή, το «κλειδί» που επιταχύνει ή «παγώνει» τις εξελίξεις, ακόμα και αν η σκακιέρα είναι στημένη με τρόπο ώστε να δίνεται απόλυτη ελευθερία στις κυρίαρχες δυνάμεις.

Η δημοκρατική νομιμοποίηση φαίνεται να είναι και ο λόγος, για τον οποίο οι θεσμοί, με «μπροστάρη» το άτεγκτο ΔΝΤ, έδωσαν στην ελληνική κυβέρνηση ένα προκλητικό κείμενο με σκληρές προτάσεις, επιχειρώντας να «τορπιλίσουν» το ήδη τεταμένο κλίμα μεταξύ των δυο πλευρών. Για να πετύχουν τον σκοπό τους, δεν δίστασαν να πετάξουν στο καλάθι των αχρήστων ακόμα και τα σημεία σύγκλισης, στα οποία έχουν καταλήξει τα δικά τους τεχνικά κλιμάκια.

Η ελληνική κυβέρνηση πρέπει να κινηθεί ταχύτατα. Η μη αποπληρωμή της χθεσινής δόσης προς το ΔΝΤ αποτελεί ένα καλό μήνυμα ότι υπάρχουν εμφανείς και καθαρές απαντήσεις στους «υπόγειους» εκβιασμούς. Αυτή η πρώτη κίνηση, όμως, δεν αρκεί. Οι «παίκτες» του εξωτερικού πρέπει να αναγκαστούν να απαντήσουν με σαφήνεια: Επιθυμούν τη ρήξη, που θα διαλύσει κάθε κόκκο αξιοπιστίας στο εγχείρημα της ευρωπαϊκής οικοδόμησης, ή τη συνύπαρξη σε μια Ευρώπη δημοκρατίας, ισονομίας, σεβασμού των διαφορετικών αντιλήψεων και της αλληλεγγύης;